Lezersbrief

Opinie: ‘Partijprogramma’s tornen aan de rechtsstaat met valse beloftes’

De Nederlandse orde van advocaten heeft de partijprogramma’s vorige week getoetst op rechtsstatelijkheid. Vooral programma’s aan de conservatieve kant bevatten ‘plannen die regelrecht in strijd zijn met de rechtsstaat,’ aldus het rapport van de Commissie Rechtsstatelijkheid in Verkiezingsprogramma’s 2021.

null Beeld ANP
Beeld ANP

Van het nationaal inperken van vrijheid van religie voor specifiek het islamitische geloof tot het afzien van internationale vluchtelingenverdragen: de rechtsstaat wordt willens en wetens geschonden in programma’s onder de valse belofte van zelfbehoud.

Volgens de peilingen zijn partijen met rechtsstaat schendende programma’s goed voor zo’n twee derde van de zetels in de Tweede Kamer. Zo ook de VVD en het CDA, die het grootste deel van het demissionaire kabinet vormen – demissionair vanwege de toeslagenaffaire.

Hier bleek de rechtsgang ondoorgrondelijk voor een ten onrechte als fraudeur aangemerkte groep burgers. De overheid daarentegen kon jarenlang ongestoord onwettig te werk gaan. Afgelopen vrijdag nog verscheen een Kamerbrief over de wetsovertredingen bij de Belastingdienst, waaronder die van het grondrecht van gelijke behandeling.

Na jaren van dit politiek ingegeven bureaucratische geweld volgde de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag. In zijn verhoor betoogde VVD-minister Wiebes dat ambtenaren belast zijn met de uitvoering van beleid dat ‘politiek uitkomt’ maar tot stand kwam ‘op een manier waarvan je denkt: oeh, dat is in de uitvoering moeilijk’. Toch komt het merendeel van de partijen in de verkiezingsprogramma’s dus opnieuw met voorstellen die politiek uitkomen maar in de uitvoering ‘moeilijk zijn’ door grondrechten te schaden.

Het partijprogramma van de VVD kwam in december ook al in opspraak doordat er bezuinigen op de rechtsbijstand in stonden. Na kritiek werd dit aangepast. Maar de VVD krijgt in het recente rapport nog steeds een rode vlag door het opheffen te vergemakkelijken van het verschoningsrecht van advocaten: het vrij en vertrouwelijk kunnen communiceren met cliënten, óók bij juridische conflicten met de staat. Twee ontwikkelingen dreigen zo op elkaar in te grijpen: de rechtsstaat zelf wordt aangetast én burgers kunnen hun recht moeilijker halen. Zeker, sommigen worden benadeeld door het verschoningsrecht. Maar eenieder die zich beschermd voelt door deze ontwikkeling komt bedrogen uit.

Lieke Wissink, Amsterdam

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden