Opinie

Opinie: ‘Democratisering op zijn Amsterdams loopt vooral via landelijke lijnen’

Gebiedsmakelaars zouden het voor de burger makkelijker moeten maken om met de gemeente in contact te komen, maar lopen vaak tegen een bureaucratische muur op, zag Jeroen Overweel. Hij pleit voor een nieuwe aanpak de komende vier jaar.

Jeroen Overweel
Het politiek bestuur in de Stopera laat zijn gebiedsmakelaars zweven in een besluiteloze ruimte. Beeld Daphne Lucker
Het politiek bestuur in de Stopera laat zijn gebiedsmakelaars zweven in een besluiteloze ruimte.Beeld Daphne Lucker

“Ik moet eerst langs zes collega’s en dan hoop ik dat er over driekwart jaar iets gebeurt, “ zegt een inmiddels ex-gebiedsmakelaar over zijn pogingen nog iets van zijn werk te maken. U weet wat een gebiedsmakelaar is? Dat zijn de frontsoldaten die namens de gemeente Amsterdam met u het contact dienen te onderhouden om uw wensen en meningen te vernemen. Het zijn er minstens twee per wijk, dus u kent ze ongetwijfeld. Jammer alleen dat ze ergens in het besluitvormingsluchtledige verkeren.

Ongebonden burgers

Misschien is het u ontgaan – anders dan het bestaan van de gebiedsmakelaars – dat de Amsterdamse stadsdelen bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen hun politiek en hun geld zijn kwijtgeraakt. Dat mocht niet meer van Den Haag. Wat te doen? Stadsdeelcommissies bleven over als enig orgaan waarvan de leden op stadsdeelniveau gekozen konden worden. Zij kunnen alleen adviseren. Daarbij was het idee dat vooral ongebonden burgers hierin zitting zouden nemen. Jammer dat niemand dat wist. Leden van dezelfde partijen als in de gemeenteraad bevolken de stadsdeelcommissies. Geen enkele onafhankelijke kandidaat haalde de kiesdrempel. Sindsdien hebben we weinig meer van de commissies vernomen.

Dat is de afgelopen vier jaar ook de gemeenteraad opgevallen. Daarom is voor de komende verkiezingen het zogenaamde bestuurlijk stelsel wederom gewijzigd. Dat is u ongetwijfeld wél bekend. U bent net als ik teleurgesteld want de wijziging behelst slechts een beetje verzwaring van de stadsdeelcommissies. Die gaan nu blijkbaar wél op effectieve wijze uw stem aan het college laten horen.

Trotskistische bloedgroep

Ter compensatie voor de afschaffing van de deelraden heeft het kneiterlinkse college vier jaar geleden ‘democratisering’ tot speerpunt in het beleid gemaakt. Bijzonder, want politici ter verre linkerzijde staan er nu niet bepaald bekend om hun eigen mening te laten bederven door kritische burgers. Kijk naar de windturbines. De verantwoordelijk wethouder voor democratisering, Groot-Wassink (“Ik ben graag heel links”), behoort tot de trotskistische bloedgroep van GroenLinks.

Maar hij deed zijn best. Hij bedacht ‘cocreatieplekken’, ruimtes waar burgers en gemeenteambtenaren in volledige harmonie mooie dingen creëren. U kent ze, want elk stadsdeel heeft er een. Nog beter bekend zijn de buurtbudgetten. Daar mocht u op stemmen. Bewoners dienden ideeën in, onderling concurrerend. Iedereen kreeg stempassen (kosten?) en mocht op de plannen stemmen. Van de 125 plannen werden er hoogstens 5 gehonoreerd. Groot succes! Intussen sprak niemand mét elkaar over wat er nu belangrijk is voor de buurt.

Het Stoperaas universum

En daar zit ’m de crux. Het politiek bestuur laat zijn arme gebiedsmakelaars zweven in de besluiteloze ruimte. Op geen enkele manier is geregeld dat inwoners op wijkniveau op een zinvolle manier (namelijk met resultaat) kunnen overleggen over hun wijk en de prioriteiten van het gemeentelijk beleid voor hun wijk kunnen bijsturen. Zeker, het Stoperaas universum bewaakt het algemeen belang, maar het wijkbelang is nergens te bekennen. De democratie in Amsterdam is top-down. Wat dat betreft doen onze havenstadvrienden het beter. Rotterdam stelt 39 wijkraden in. Wat dat gaat worden, weten we niet, maar het is een stap.

Amsterdam blijft doorpraten in de stadsdeelcommissies. Ook in ander democratisch opzicht lopen we achter. Terwijl meer dan 30 procent van de Nederlanders op een lokale partij stemt, is Amsterdam zich er blijkbaar nogal van bewust de hoofdstad te zijn, met vrijwel alleen landelijke partijen in de gemeenteraad.

Doe eens gek op 16 maart: stem op een nette lokale partij.

Jeroen Overweel was werkzaam als hoofd Wijkcoördinatie voor toenmalig stadsdeel Oud-Zuid en daarna voor twee stichtingen die zich toeleggen op samenlevingsopbouw in De Pijp en Nieuw-West. Tegenwoordig werkt hij in Almere. Beeld
Jeroen Overweel was werkzaam als hoofd Wijkcoördinatie voor toenmalig stadsdeel Oud-Zuid en daarna voor twee stichtingen die zich toeleggen op samenlevingsopbouw in De Pijp en Nieuw-West. Tegenwoordig werkt hij in Almere.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden