Opinie

Opinie: ‘Bij de corona-aanpak worden mensen met een psychische kwetsbaarheid meestal vergeten’

De gevolgen van coronamaatregelen voor veel mensen met een ernstige psychische kwetsbaarheid die geen QR-code kunnen of willen laten zien, worden structureel vergeten. Het isolement waarin zij sowieso al verkeren, wordt er almaar groter door. Dat moet anders, stelt Kitty van Elst.

Kitty van Elst
Veel mensen met een ernstige psychische kwetsbaarheid raken door de huidige coronamaatregelen nog meer van de samenleving geïsoleerd. Daar wordt in het beleid niet voldoende bij stilgetsaan, stelt Kitty van Elst. Beeld Getty Images
Veel mensen met een ernstige psychische kwetsbaarheid raken door de huidige coronamaatregelen nog meer van de samenleving geïsoleerd. Daar wordt in het beleid niet voldoende bij stilgetsaan, stelt Kitty van Elst.Beeld Getty Images

Ik zie hem van ver aan komen lopen. Het is een dagelijks ritueel geworden. Sportschoenen aan, tennisracket in zijn hand, een dun t-shirt onder zijn openwaaiende jack en een pet op. Breed glimlachend zwaait hij en ik zie aan zijn mond dat hij al begonnen is met praten tegen mij. De wind neemt zijn woorden mee. Halverwege bukt hij en raapt iets van straat op en stopt dat in zijn plastic tasje. Eenmaal bij mij laat hij zijn buit zien van de afval die hij van straat heeft opgeruimd. Ook een ritueel van hem.

Hij gaat zitten op het bankje voor ons keukenraam en ik geef hem koffie. “Doe maar drie suiker,” zegt hij. “Twee minder dan gisteren.”

Ik krijg een knipoog en hij trakteert me op een bulderende lach. Zijn zwarte mondkapje, hangend onder zijn kin, staat er bol van. En dan komt zijn dagelijkse vraag: “Mag ik vandaag wel weer naar de bibliotheek?”

John is gek op tennis, althans tennis kijken in boeken en op films. Al jaren gaat hij wekelijks naar de bibliotheek, maar sinds een paar weken mag hij niet naar binnen. Hij heeft geen QR-code en al kennen ze hem zeer goed, hij mag niet naar binnen.

Als hij mijn antwoord hoort vervalt hij in stilte, slurpt zijn koffie op en weg is hij. Schouders hangend naar beneden, tennisracket slepend over de grond en plastic tasje over zijn schouder geworpen.

John is een van de vele mensen met een ernstige psychische kwetsbaarheid die geen QR-code kunnen of willen laten zien. De één omdat hij, ondanks zijn vaccinatie, weigert die op zijn smartphone te zetten vanwege zijn achterdocht (achtervolgingswanen), de ander omdat zij zich niet heeft laten vaccineren vanwege een opgelopen trauma (ze spuiten je plat en gooien je in een isoleercel) en weer een ander wil helemaal niets horen over de chaos in de wereld (het is al druk genoeg in mijn hoofd).

Stuk voor stuk zijn dit mensen die door de huidige maatregelen uitgesloten worden van ontmoetingen, (sport)activiteiten en straks misschien ook van winkelen en dagbesteding. Mensen die soms jarenlang een strijd hebben geleverd om überhaupt naar buiten te gaan, onder de mensen te komen, eindelijk een dagritme hebben opgebouwd en zich weer mens gingen voelen. Daar waar deze mensen vroeger werden weggestopt in instellingen midden in de bossen, dreigen ze nu weggeduwd te worden uit het openbare leven. Uitgesloten van binnensportactiviteiten, gezelligheid op het terras of een film in het filmhuis. Nergens zijn ze meer welkom.

Wij willen onze zorgen uitspreken over deze, wederom vergeten, doelgroep. In discussies worden ze nauwelijks genoemd, terwijl er velen zijn zoals John. We snappen de ingewikkeldheid en dilemma’s die een pandemie met zich meebrengt, maar laten we zorgen dat mensen met een kwetsbaarheid, zoals John, niet de dupe worden van te stringent beleid. Ethische aspecten van interventies hebben een gezamenlijk referentiekader nodig om te snappen wat de gevolgen kunnen zijn van beleid dat wordt gemaakt. Existentiële vragen of bestaansvragen zouden zo’n kader kunnen zijn.

Kitty van Elst (mede namens Edo Paardekooper Overman, Frits Verschoor, Floortje Scheepers, Jan Berndsen, Tanja Tillemans)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden