Amsterdammers zijn welkom in de regio, maar moeten wel beseffen dat het daar anders wonen is dan wat ze gewend zijn.

Opinie

Opinie: ‘Beste Amsterdammer, wonen in de regio vraagt aanpassingsvermogen’

Amsterdammers zijn welkom in de regio, maar moeten wel beseffen dat het daar anders wonen is dan wat ze gewend zijn.Beeld ANP

Veel Amsterdammers verlaten de stad en trekken de regio in. Aant Jelle Soepboer heet hen welkom, maar kijkt er ook met gemengde gevoelens naar.

Amsterdam is overvol en de huizenprijzen zijn onwaarschijnlijk hoog. Stress speelt mensen parten en ruimte is schaars. Techniek en digitalisering zijn inmiddels zo ver dat wonen in de hoofdstad niet meer nodig is om toch te kunnen profiteren van de door de jaren opgebouwde clustering van kennis, diensten en industrie. Het belang van afstanden is meer dan ooit marginaal geworden, in een stroomversnelling gebracht door de coronacrisis. Historische veranderingen in vestigings­patronen worden meer dan eens veroorzaakt door bittere noodzaak, zo ook nu.

Men gaat meer en meer daar wonen waar de kwaliteit van leven hoog is. Weg van stress en drukte. Daar, waar fysieke, mentale en ook economische ruimte is, en natuurlijk daar waar het ‘betaalbaar’ is. Op die manier is, onder aanvoering van tv-programma’s als Voor hetzelfde geld, de exodus begonnen. Maar zit de regio er eigenlijk wel op te wachten om naast wingewest ook de overstort van de Randstad te worden?

Een storm van kritiek op een reclamecampagne van de ‘Achterhoek Ambassadeurs’ om mensen uit de Randstad naar de Achterhoek te halen, maakt pijnlijk duidelijk dat dit niet overal het geval is. Zanger Danny Vera zegt in een interview dat Zeeland ‘helemaal kut’ is ‘om ervoor te zorgen dat niet meer mensen hierheen komen’. Componist Daniël Lohues uit het Drentse Emmen zegt met een knipoog om zijn regio als een onaantrekkelijke plek neer te zetten: “Het is heus geen pretje om dorpeling te zijn. Er gebeurt hier niks verder. Ja, soms vliegt er een vogel voorbij. Maar die hebben vaak maar één vleugel omdat ze door een 150 meter hoge windmolen zijn gevlogen.”

Bouwen in de regio

Ik begrijp de reacties uit de Achterhoek en die van Vera en van Lohues wel. Hetzelfde geluid hoor ik hier in Fryslân, en met reden. Mede door de groeiende toestroom van ‘westerlingen’ zit de woningmarkt op slot en voor zowel jongeren als ouderen uit de dorpen zijn de opties nagenoeg nihil. Prijzen rijzen de pan uit en men moet opbieden tegen dikke beurzen, gevuld met de waanzinnige overwaarde van recent in Amsterdam verkocht vastgoed.

Gelukkig kan er ook een positieve zijde aan de toestroom van Randstedelingen zitten, mits beleidsmakers hier adequaat handelen.

Prognoses voor de demografie in zogenoemde krimpgebieden raken door deze recente ontwikkelingen achterhaald en moeten op de schop. Jarenlang werd woningbouw in deze gebieden geschuwd. Houd het platteland leefbaar en betaalbaar door de woningopgave te spreiden en niet te concentreren. Waarom alleen bouwen in Leeuwarden, Groningen, Drachten en Zwolle? Waarom niet in een van die talloze dorpen die op slot zitten? Smeer het marktmechanisme met de juiste olie. Zorg voor voldoende plaats voor de lokale bevolking én voor de mensen die de stad zat zijn.

Ook voor mijn regio Noardeast-Fryslân wordt al tien jaar lang krimp voorspeld. Inmiddels staat er nagenoeg geen enkel huis meer te koop en zijn de wachtrijen voor sociale huur groeiende, terwijl de woningbouwcorporaties hebben besloten juist in hun voorraad te snijden.

Wellicht worden de mensen uit de stad onderdeel van de toekomst van het platteland en zorgen zij er op termijn mede voor dat de dorpen voldoende bewoond blijven en dat het voorzieningenpeil gelijk blijft of zelfs voorzichtig verbetert. Basisscholen hoeven dan eens een keer niet te sluiten wegens het tekort aan leerlingen, maar worden geopend.

Randstadtificering

Bewoners uit de regio moeten de nieuwkomers niet vrezen, maar hun komst zien als een kans om er samen het beste van te maken. Ik roep ze echter op vast te houden aan hun manier van leven, hun normen en waarden, taal en cultuur. Maak uw nieuwe buren daar deelgenoot van.

Beleidsmakers, bestuurders en lokale en regionale overheden moeten de mensen uit de Randstad een kans geven om te integreren door ze te spreiden en zo deelgenoot te maken van de lokale en regionale manier van leven. Voorkom gentrificatie en ‘Randstadtificering’ van de regio, want de Randstad is failliet. Stop met het proppen in nepdorpen en voorsteden, maar geef juist uw echte dorpen de ruimte die ze nodig hebben om te bouwen naar aard, schaal en karakter.

En u, beste Amsterdammer, wees welkom, maar besef dat het wonen hier anders is dan wat u tot nu toe gewend was. Wonen in de regio vraagt aanpassingsvermogen, geen houding van morele superioriteit. Wij hebben hier geen hartjes in de foam van onze latte macchiato, wij drinken een zwart bakje met de buren. Wij hebben onze eigen taal of dialect en wij zouden het waarderen wanneer u de moeite zou nemen dit te leren verstaan en wellicht zelfs te spreken. En o ja, er wordt hier met carbid geschoten en op crossbrommers geracet, dus een echt rustparadijs is het niet per se.

Geef met elkaar de regio – waar de streektaal nog klinkt, het dialect dik is en het woord samenleving nog betekenis heeft – de toekomst die ze verdient!

Aant Jelle Soepboer is politicus, historicus, geograaf en raadslid Noardeast-Fryslân namens Fryske Nasjonale Partij. Beeld -
Aant Jelle Soepboer is politicus, historicus, geograaf en raadslid Noardeast-Fryslân namens Fryske Nasjonale Partij.Beeld -
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden