Ruben Koops. Beeld Artur Krynicki
Ruben Koops.Beeld Artur Krynicki

Niemand in de Stopera was deze week met z’n hoofd bij de vakantie

Plus

Op deze plek leest u aan het einde van het politieke jaar doorgaans een opsomming van de boeken die bekende Amsterdamse politici in hun koffer hebben gestopt, om tijdens de komende recesweken van te genieten.

Maar wie deze week het nieuws heeft gevolgd, snapt dat de meeste Stoperabewoners nog geen seconde over de vakantie hebben nagedacht. Eerst was er de schok van het aftreden van wethouder Laurens Ivens, vanwege grensoverschrijdend gedrag richting vrouwelijke medewerkers. Daarna kwam die nog veel ergere klap van de aanslag op Peter R. de Vries. Niemand zat deze week met z’n hoofd bij de vakantie.

Voor wie toch snel wat lectuur wil meenemen – Scheltema bezorgt uw bestelling dezelfde dag nog bij u thuis! – hierbij een lijstje met het beste dat ondergetekende de afgelopen maanden heeft gelezen.

Om te beginnen twee boeken die het fenomeen stad verklaren. Hoewel Amsterdammers hun stad als de navel van de wereld zien, is deze manier van samenleven heel oud en kent zij heel veel variaties. Metropolis, de grootste uitvinding van de mens van Ben Wilson (2020) is een fascinerend boek over 26 steden door de eeuwen heen. Van de reeds lang vergane stad Uruk in wat tegenwoordig Irak is tot compleet mislukte supersteden als Lagos in Nigeria. Wilson beschrijft beeldend en anekdotisch waarom mensen ooit dichter op elkaar gingen wonen, hoe dat ons leven veranderde en wat daar sindsdien de gevolgen van zijn. Een apart hoofdstuk over Amsterdam en de (eerder door Russell Shorto zo goed beschreven) beroemde vrijheden die in deze stad werden uitgevonden ontbreekt niet. Dit boek is een absolute aanrader voor iedereen die geïnteresseerd is in de ontwikkeling van de stedelijke wereld.

In dezelfde categorie het al iets oudere maar net zo lezenswaardige boek Triumph of the City van Edward Glaeser (2011). Hij kijkt op een wetenschappelijke manier naar het succes van steden als samenlevingsvorm, maar schrijft het enorm toegankelijk op. Glaeser zoomt in op de techniek achter een stad, variërend van het riool tot de politie en legt uit hoe steden in de loop van de tijd, schoner, veiliger en slimmer zijn geworden dan het platteland.

Ook het hoofdstuk over het falen van sommige steden zoals Detroit is interessant, of de gevaren van superrijke steden als Londen. Voor Amsterdammers zijn de bespiegelingen van Glaeser over Nimby’s lezenswaardig. Nimby, van het Engelse not in my backyard, is een term die de gemeente dit jaar beloofde niet meer te gebruiken omdat die geen recht zou doen aan het recht op inspraak van mensen. Glaeser veegt er de vloer mee aan. ‘Dit verzet tegen verandering verzekert dat gebouwen laag blijven, er weinig nieuwe woningen bijkomen, prijzen stijgen en dat de stad onbereikbaar wordt voor iedereen behalve de rijken.’

Een andere zin om over na te denken: ‘De belangen van mensen die tegen verandering zijn, zijn begrijpelijk, maar ze komen meestal niet overeen met het publieke belang.’

Als laatste een boek over het sociale weefsel van de stad en een onderwerp dat daarin steeds prominenter wordt: racisme. Ibram X. Kendi schreef er het nog altijd niet vertaalde boek How to be antiracist (2019) over. Op een samenhangende manier beschrijft hij hoe alledaags racisme werkt, wat de historische verklaringen zijn en de desastreuze effecten op het leven van nu voor mensen van kleur. Maar ook dat alle witte mensen racist noemen uiteindelijk schadelijk is voor zwarte mensen.

Wat je ook vindt van de gevolgtrekkingen van Kendi, je krijgt er in elk geval meer begrip door voor mensen wier uitgangspositie in het leven heel anders is. Daar wordt de stad sowieso beter van.

Politiek verslaggever Ruben Koops belicht in ‘Republiek Amsterdam’ een politiek onderwerp uit de stad.

Reageren? r.koops@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden