Opinie

Museumdirecteuren: ‘Red W139, een couveuse voor de kunst’

Zonder financiële hulp moet kunstenaars­initiatief W139 sluiten. Museum­directeuren van acht musea vragen de gemeente om bij te springen en staan zelf ook paraat om te helpen.

W139 in de Warmoesstraat is een tentoonstellingsruimte voor actuele kunst. Beeld Eva Plevier
W139 in de Warmoesstraat is een tentoonstellingsruimte voor actuele kunst.Beeld Eva Plevier

Lieve Amsterdammers,

Ook u: Beste burgemeester, Geachte wethouders, Geachte raadsleden, Geachte directie van het AFK, Geachte leden van de Kunstraad,

U wordt dagelijks overstelpt met lezersbrieven die een pleidooi of een klaagzang zijn, een smeekbede of een aanklacht. Deze brief wil geen van beide zijn. Het is een vurige oproep tot actie. Actie gericht op behoud. Behoud van de begeerte. De begeerte naar ruwe en rauwe kunst in het hart van de stad.

Het type kunst dat te vinden is in W139, Warmoesstraat 139. Ooit een theater in een voornaam deel van de stad. Nu een ‘smidse’ voor de kunst in het (toeristisch) hart van de rosse buurt. Een smidse voor jonge kunstenaars, waar het ijzer gesmeed wordt terwijl het vuur heet is en Amsterdammers zomaar gratis naar binnen kunnen wandelen om hier getuige van te zijn. Er wordt werk gesmeed dat groot(s) is zonder pretentieus te zijn en je kunt er de zinderende hitte en warmte van het maken voelen.

Een glorieus verleden hoeft niet altijd in stand te worden gehouden. Soms is de koek op en het verhaal voorbij. Zo niet bij W139, dat zich altijd feilloos aan de tijd heeft aangepast.

W139 hoort samen met ter ziele gegane kunstenaarsinitiatieven als Aorta en De Zaak tot de erfenis van de krakersbeweging uit de jaren tachtig. W139 bleek echter geen incidentele organisatie te zijn die na een paar wilde jaren als een kaars uitdoofde. Integendeel, de W ontpopte zich tot een plek, gerund door kunstenaars, die al meer dan veertig jaar lang continu een adrenalineshot toedient aan de Nederlandse kunstscene en de wereld daarbuiten.

Couveuse

In tegenstelling tot wat we soms denken, komt kunst niet readymade en ‘helemaal áf’ van de band gerold uit het atelier van de kunstenaar. Het moet ergens – zonder al te gereguleerd en ‘gegroomd’ te worden – voor het eerst worden getoond aan een publiek. In een ongepolijste vorm. Nog niet rijp voor het museum en misschien nog niet verkoopbaar in de galerie. W139 zorgt daarvoor. W139 is naast een smidse ook een couveuse voor de kunst. Kunst en het publiek dat ernaar kijkt, de musea die die kunst verzamelen, hebben behoefte aan dat soort couveuses. Als daar geen (monumentale) plek meer voor is in Amsterdam, dan is er straks geen generatie kunstenaars meer die de weg van het atelier naar het Stedelijk en het Bonnefanten en grote of kleine musea in de rest van de wereld vindt. Musea tonen en bewaren het erfgoed van de toekomst. Als plekken als W139 niet meer bestaan, tonen onze musea straks alleen nog maar een gefossiliseerd verleden.

Leuk, zult u denken, een inspiratieplek voor kunstenaars om te ravotten en te rotzooien, maar moet daar in deze tijd van pandemie en schaarste nog overheidsgeld heen? Het antwoord is een volmondig ja. Een ja voor de kunst maar ook een ja voor Amsterdam at large. W139 heeft niet alleen een rol in het culturele landschap maar ook in het hart van de stad. De Warmoesstraat en de buurt eromheen waren ooit ruig en vuig. Nu is het een walhalla van toeristisch vermaak, dat door Covid-19 op verschillende manieren onder druk staat.

Er zijn of te veel mensen die alleen komen voor de souvenirs, seks of softdrugs of in coronatijd te weinig mensen waardoor de buurt leeg en levenloos is. W139 brengt een ander soort dynamiek in de monocultuur van de binnenstad en doet dat met verve. W139 doet niet alleen aan cultuur. W139 doet (al jaren) aan stadsontwikkeling.

Meganutellawinkel

Als er niks gebeurt, verliest W139 met ingang van volgend jaar 75 procent van zijn financiering. Wij museumdirecteuren weten dat daar niet tegenop valt te fondsenwerven. Zeker niet in barre tijden als deze. Dit betekent dat W139 in 2021 zijn deuren voor het publiek moet sluiten. Exit smidse voor de kunst, welkom meganutellawinkel?

In het belang van het geestelijk welzijn van alle Amsterdammers – kunst voedt de ziel weten we beter dan ooit in coronatijd – mogen we dit niet laten gebeuren. Sluiting kan alleen voorkomen worden door een extra investering vanuit de lokale overheid. Wij zijn bereid hiervoor werk te verrichten. Vertel ons wat u van ons verwacht in deze strijd voor het behouden van de begeerte. Wij staan paraat!

Met vurige groet,
Museumdirecteuren en inwoners van Amsterdam.

Ann Demeester – Frans Hals Museum
Bart Rutten – Centraal Museum
Jacqueline Grandjean – de Oude Kerk
Judikje Kiers en Margriet Schavemaker – Amsterdam Museum
Lidewij de Koekkoek – Rembrandthuis
Marcel Feil en Nynke de Haan – FOAM
Paul Mosterd – de Hermitage
Rein Wolfs – Stedelijk Museum

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden