Art Rooijakkers en zijn twee dochtertjes.Beeld Artur Krynicki

Moeten mijn dochters later voor mij zorgen?

PlusArt Rooijakkers

De tweeling Puk en Keesje, geboren in 2017, zijn kinderen van de 21ste eeuw. Wat houdt dat in en hoe ziet hun leven straks eruit? Vader Art Rooijakkers gaat op onderzoek uit. Vandaag: moeten mijn dochters later voor mij zorgen?

In mijn vriendengroep, adequaat betiteld als Betty Ford Fest, hebben we het er af en toe over. Zullen we later als we oud en versleten zijn – wat natuurlijk nog héél lang duurt; jonge goden die we zijn – met zijn allen gaan samenwonen om zo te voorkomen dat we in een bejaardenhuis eindigen? Om daarna weer over te gaan tot de orde van de dag. Ajax, de Kardashians en de stikstofcrisis.

Oud, we willen het allemaal worden, niemand wil het zijn. En erover nadenken doen we al helemaal niet.

Soms zeggen cijfers alles. Reken even mee: nu zijn 1,3 miljoen Nederlanders ouder dan 75, in 2040 loopt dat op naar 2,5 miljoen, van wie bijna de helft hulpbehoevend is. Maar ja, zorg is duur en personeel schaars, dus zullen familie en vrienden meer moeten bijspringen. Het aantal ouderen dat elke week vier uur of meer mantelzorg nodig heeft, neemt de komende decennia met 70 procent toe. Maar waar nu nog 15 potentiële mantelzorgers klaarstaan voor elke 85-plusser, loopt dit in 2040 terug naar 6, volgens recente cijfers van het Sociaal en Cultureel Planbureau. Dus is de vraag gerechtvaardigd: moeten mijn dochters later voor mij zorgen?

Cecil Scholten van Vilans, een landelijke kennisorganisatie voor langdurende zorg, windt er geen doekjes om. “Je dochters zullen zeker een rol moeten spelen op je oude dag. En als zij het niet doen, moet je iemand anders vinden: je partner, vrienden of iemand die je inhuurt.”

Hoogleraar aan de Universiteit voor Humanistiek Evelien Tonkens wijst voor een antwoord naar haar oude werkplek in Den Haag. “Zoals het er nu voorstaat, moeten je dochters zeker voor je gaan zorgen. En het vreemde is dat vanuit de politiek wordt voorgesteld alsof dat noodzakelijk is, dat er amper politieke keuzes aan ten grondslag liggen, terwijl dat wel zo is.”

Het voormalige GroenLinks-Tweede Kamerlid pleit ervoor betaalde banen in de zorg uit te breiden. Door het aantal mannen in de zorg – nu slechts tien procent – te verhogen, door meer rust en meer zeggenschap over het eigen werk en minder bureaucratie om zo het verloop te verlagen.

En door migratiebeleid. “Er zijn veel vrouwen die willen vluchten maar dat niet kunnen, laten we hen uitnodigen en een baan geven in de zorg. Zo snijdt het mes aan twee kanten.”

Het zijn langetermijnoplossingen, maar mijn dochters zijn nog jong. En dan zijn er nog technologische innovaties. Knuffel- en zorgrobots natuurlijk en naast gezondheids-monitors ook leefstijlgerichte monitoring, waarmee afwijkingen in het leefpatroon worden gedetecteerd, bijvoorbeeld als de bad­kamerdeur een dag lang niet opengaat, of sensoren in de koelkast om te kijken of er gegeten wordt. Het bestaat al en wordt alleen maar meer.

Toch is ook dat niet zaligmakend. Technologie ondersteunt zorgverleners, maar vervangt die niet, waarschuwt Tonkens. Cecil Scholten voegt toe: “Als je die technologie zelf kunt in­kopen, blijf je meer zelfstandig. Maar er zullen mensen tussen wal en schip vallen doordat ze het niet kunnen betalen en daardoor verpieteren omdat er te weinig naar hen wordt om­gekeken”.

Bij de volgende vriendenborrel dus toch maar weer eens over onze oude dag beginnen. Neem ik mijn dochters mee, kunnen ze ‘billeballen’ bestellen als borrelhapje en alvast een beetje wennen voor later.

Voor deze rubriek werkt Art Rooijakkers ­samen met studenten (Condor) van de Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden