Patrick Meershoek Beeld Artur Krynicki

Moet dat nou, dat gebimbambeier van de Westerkerk?

Plus Patrick Meershoek

Met de regelmaat van de klok klopt een inwoner van de Jordaan aan bij het stadsbestuur met de vraag of het wat rustiger kan met de klokken van de Westerkerk. Is het niet mogelijk om het gebimbambeier in de nachtelijke uren aan banden te leggen, zodat iedereen ongestoord kan slapen aan de voet van de oude Wester?

Het zijn steevast de nieuw­komers die de kwestie aankaarten. Nadat deze pioniers hun laminaat hebben gelegd en het mooie keukenblok hebben vervangen door een nog mooier exemplaar, richten zij de ogen en oren op de buitenboel: wat moet daar nog gebeuren om deze plek helemaal naar onze zin te maken?

Hm, die Westertoren maakt wel een hoop lawaai. Hij slaat het hele en het halve uur, en elk kwartier speelt het carillon een deuntje. Goed, dat doet hij al bijna vierhonderd jaar, maar toen hoefden de omwonenden de volgende morgen geen powerpointpresentatie te geven over het naderende bloedbad van een ongewenste overname.

De klager die zich nu tot de gemeenteraad heeft gericht, brengt zwaar geschut in stelling. De korte brief gaat vergezeld van een linkje naar een dik rapport met de uitkomsten van een wetenschappelijk onderzoek naar de gevolgen van het klokgelui voor de slaap, Awakening effects of church bell noise.

Wat blijkt: de onderzoekers hielden in Zwitserland de nachtrust van een groep proefkonijnen in de gaten en stelden vast dat de omwonenden van de kerk vaker wakker werden in de nacht, soms wel vijf keer. Het uitschakelen van de klok in de nachtelijke uren deed de Zwitsers weer slapen als marmotten.

Maar goed, dat is wetenschap en Amsterdammers zijn geen Zwitsers. Uit de Jordaan komen juist weer verhalen van bewoners die het slaan van de klokken in de nacht ervaren als een geruststellend en troostend geluid. Alsof de Westerkerk tot hen spreekt: slaap maar rustig verder, ik houd de boel hier buiten wel in de gaten.

Die gekoesterde traditie houdt vooralsnog stand, maar er zijn steeds meer kerken te vinden die er ’s nachts op verzoek van omwonenden het zwijgen toe doen. De Grote Kerk in Weesp heeft bij wijze van stil protest een twitteraccount met 33 volgers waarop hij ’s nachts elk uur moppert dat hij stil moet zijn.

Is dat het voorland van de Westerkerk? Architectuurhistoricus Vincent van Rossum zei ooit ferm over de tegenstanders van het nachtelijke klokkenspel, dat zij niet begrepen dat in Amsterdam de Westertoren de maat der dingen is. Maar zal dat zo blijven, met de huidige invasie van expats met hun hoge eisen en gevoelige oren?

Misschien is het geen gek idee om ook voor deze groep nieuwkomers een inburgeringscursus te organiseren. Een stoomcursus Amsterdam voor beginners: in deze stad eten we onze haring in stukjes, we schreeuwen naar elkaar in het verkeer en in de nacht luisteren we naar de klok die ons al honderden jaren vertelt hoe laat het is.

Patrick Meershoek is verslaggever van Het Parool en schrijft elke woensdag een column. Lees alle columns hier terug.

Reageren? patrick@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden