Opinie

‘Mannen en vrouwen zijn mooie wezens. Wees trots op naakt in onze musea’

Naakt hoort thuis in het museum, schrijft Siep de Haan. Het lijkt volgens hem wel of witte directies vinden dat andere culturen beschermd moeten worden tegen bloot.

Een replica van de David van Michelangelo in het Victoria en Albert Museum in Londen.Beeld Getty Images

Het concept van kunst en naakt is al bekend uit de Griekse en Romeinse oertijd. In Griekenland werden naakte mannen en vrouwen geïdealiseerd weergegeven. Het gaat om de verering van het menselijk lichaam. In de beeldende kunst zijn naakte lijven, met billen in alle soorten en maten, een belangrijk esthetisch onderdeel van de westerse beschaving. De misplaatste censuur en politieke correctheid bij sommige directies van Nederlandse musea nemen inmiddels ernstige vormen aan.

De term ‘Gouden Eeuw’ is door het Amsterdam Museum in de ban gedaan. Bevoogdend gedrag van de directie van dit museum, alsof de Nederlander niet altijd al geweten heeft dat we ook een minder mooie geschiedenis delen. Waarom kiest het Amsterdam Museum niet voor het benadrukken van het goede van die tijdspanne? Waarom legt zij de nadruk op het slechte? Wat een onnodige reflex om de eigen geschiedenis zo te willen beschrijven.

Laatst nog meer belerend nieuws van weer een andere museale directeur, dit keer van het Van Gogh. Met een nog meer belerende ­censuur: naakte afbeeldingen en schilderijen mogen niet meer in het openbaar worden ­vertoond. De directie is van mening dat de blote kunst mogelijk als schokkend kan worden ervaren en derhalve niet geschikt is voor alle culturen.

Hooghartig

Dat heeft veel weg van een bevoogdende en hooghartige stellingname. Alsof mensen uit andere culturen niet van naakt houden en beschermd moeten worden door witte directies. Dit lijkt ook te rieken naar het ontkennen van de eigen identiteit, mogelijk zelfs te getuigen van een vorm van zelfhaat van de eigen unieke westerse cultuur en waarden.

Waarom is er geen trots over de eigen westerse identiteit? Waarom geen reclame maken voor de westerse cultuur en de belangrijke waarden die hieruit zijn voortgekomen, zoals de vrijheid van meningsuiting, vrijheid van kunst, vrijheid van gender en vooral ook: te mogen zijn wie je wilt zijn?

Nationale identiteit definieert en onderscheidt ons van andere landen, het vormt het wezen en het dna van een land. Identiteit vormt tegelijkertijd een veilige haven. Veiligheid voor de eigen inwoners, en ook een veilige haven voor mensen die hun eigen land zijn ontvlucht, vanwege geweld en onderdrukking. Mensen die zich veilig weten in onze open westerse wereld.

De westerse maatschappij definieert zich door de kernwaarden respect, tolerantie en solidariteit actief uit te dragen. Vrijheid van godsdienst en van meningsuiting zijn geen waarden die een land automatisch bezit, het zijn kernwaarden waarvoor vaak veel strijd is geleverd. De zwaarbevochten rechten van emancipatie van vrouwen en homo’s zijn tot stand gekomen na een strijd van vele tientallen jaren. 

Met deze kernwaarden zijn we een voorbeeld voor landen waar dat nog niet zo is. Zie bijvoorbeeld het homohuwelijk, een na tientallen jaren zwaarbevochten recht in Nederland en nu een voorbeeld voor andere landen. Nederland exporteert zelfs het concept homohuwelijk. Een nieuw concept en positieve actie.

Meiden hebben jongens ingehaald

Vrouwenemancipatie is trots zijn op de verdiensten van de moderne vrouw. Ik werk meer dan dertig jaar in het onderwijs en zie dat de jonge generatie meiden de jongens al lang heeft ingehaald. De meiden doen het veel beter dan de jongens: ze halen hogere cijfers, er is minder schooluitval onder de meiden, ze halen meer diploma’s en ook zijn ze aanzienlijk succesvoller op hbo en universiteit. Kortom, de vrouwen van nu hebben heel veel om trots op te zijn. Vrouwen mogen die trots veel vaker en meer ­tonen.

Laat die trots ook doorklinken in de Nederlandse musea. We mogen trots zijn op onze cultuur, op onze naakte billen, in alle soorten en maten. Trots zijn op de grote verdiensten van de Gouden Eeuw (en alert blijven op fouten uit het verleden).

Mannen en vrouwen zijn beide mooie wezens. Zowel naakt als gekleed. 

Siep de Haan, docent wiskunde en mede-initiator van de Amsterdam Pride.Beeld Femke Boermans
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden