Lezersbrief

Leerkrachten moeten zich eens wat zakelijker opstellen

'Lesgeven is geen hobby. Het zou helpen als de beroepsgroep - vrouwen én mannen - het ook niet als zodanig benaderde,' schrijft Lucas Zandberg in een lezersbrief aan Het Parool.

Beeld anp

Igo Raadt heeft zijn vrouw gevraagd te stoppen met haar werk als basisschoollerares omdat ze eraan onderdoor ging, schrijft hij in zijn Brief van de dag van vorige week zaterdag.

Dat komt wat paternalistisch over, maar hij deed dat ongetwijfeld met de beste intenties. Onbedoeld benadrukt hij echter de lage status van het beroep. Het docentschap zou meer moeten zijn dan een baantje waarmee je kapt als het niet meer leuk is en je man genoeg verdient.

Vaak wordt geroepen dat meer geld de oplossing is. Het principe van de lumpsum, het systeem waarbij scholen hun eigen financiële keuzes mogen maken, is daarbij echter een onoverkomelijk obstakel.

Al jarenlang blijkt dat het geld te weinig wordt geïnvesteerd in zaken waar leraren en leerlingen iets aan hebben. Het levert bijvoorbeeld geen extra eerstegraadsdocenten op, niet minder werkdruk, geen kleinere klassen. Wel gaat er veel geld naar overhead die zichzelf aan het werk houdt door ­leraren van hun werk te houden, inmiddels een vicieuze cirkel.

In reactie op Raadts concrete voorbeelden uit de onderwijspraktijk zou Sander Dekker ongetwijfeld roepen dat hij 'het inktzwarte beeld van het onderwijs' niet herkent, al tijdenlang zijn stokpaardje. Waarschijnlijk wíl het ministerie dat beeld niet (h)erkennen.

Onbaatzuchtigheid
In plaats daarvan wordt de bal teruggekaatst. Zo heeft de staatssecretaris herhaaldelijk gezegd dat leraren meer mogen uitstralen hoe fijn het is om in het onderwijs te werken, ondanks de hoge werkdruk. Hij raakt docenten daarmee in hun zwakke plek, namelijk hun onbaatzuchtigheid.

Het is dezelfde managementtaal waarmee vooral leraren in het primair en voortgezet onderwijs overbelast worden met extra taken die er zogenaamd 'gewoon' bij horen. Anders dan in het hoger onderwijs is daar minder sprake van een duidelijk afgebakend takenpakket en docenten zijn doorgaans slecht in het bewaken van hun grenzen.

Onlangs was scholenstichting Kans&Kleur in Nijmegen van plan ­leraren te korten op hun salaris voor deelname aan de prikactie van 27 ­juni, een idioot voornemen dat gelukkig werd ingetrokken. Een lerares aldaar gaf op Omroep Gelderland aan dat ze zich niet gesteund voelde door het schoolbestuur. Ze zei dat ze overwoog al haar extra uren te declareren. Een uitstekend idee.

Maar toen voegde ze eraan toe: "Zo kinderachtig wil je niet zijn, want je doet het voor de klas en je doet het met plezier." Die houding is exemplarisch voor de beroepsgroep.

Zakelijke aanpak
Wat dat betreft kan men iets opsteken van de zakelijke aanpak van alle onderwijsmanagers. Kunnen taken niet binnen werktijden worden uitgevoerd? En krijg je er geen uren voor? Dan word je er dus niet voor betaald en moet je het eenvoudigweg niet doen.

Dit betekent dus ook dat je als parttimer niet op je vrije dagen dingen moet gaan doen voor je werk. Waarom zouden het salaris en de ­arbeidsomstandigheden immers moeten worden verbeterd als leraren uit de goedheid van hun hart aan liefdadigheid gaan doen?

Lesgeven is geen hobby. Het zou helpen als de beroepsgroep - vrouwen én mannen - het ook niet als zodanig benaderde. De zomervakantie is allicht een mooi moment om hierover na te denken en vervolgens het roer om te gooien, niet door ontslag te nemen maar door beleidsmakers net zo zakelijk te behandelen als zij dat andersom doen.

Lucas Zandberg, docent en schrijver van de onderwijsroman De rendementsdenker

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden