Opinie

'Laten we stoppen met hokjesdenken als het om religie gaat'

Volgens recent onderzoek zijn er meer ongelovigen dan gelovigen in Nederland. Maar hebben dergelijke indelingen nog zin? vraagt predikant Ruben van Zwieten zich af.

De Koran en de Bijbel. Beeld anp

'Onze God is de beste, onze God is kampioen.' Ja, als je dat roept, krijg je alleen maar kwaad.'

Onze God is de beste, onze God is kampioen', is een zinnetje uit een lied van Van Kooten en De Bie, die daarmee in 1984 de onzinnige wedloop tussen zogeheten religieuze systemen treffend weergaven.

Institutionele religies als het christendom, islam, boeddhisme, hindoeisme en jodendom zijn systemen waarin de paden naar de waarheid voorbereid lijken te zijn. Maar zeg nu eerlijk: als je de Bijbel als romanverhaal waardeert, moet je dan het hele pakket van het christendom afnemen? Nee toch? Als je in lijn met het romanverhaal je kind wilt dopen en hem door de chaos van het water haalt om hem te laten leven in de richting van een beloofd land, geef je hem dan direct de status van 'christen' mee? Ik denk het niet.

Hokjes
Het is begrijpelijk dat een mens om een beetje het overzicht te behouden dingen en mensen in hokjes wil stoppen. Het is echter levensgevaarlijk vloeibare verhalen te transformeren tot gestolde waarheden met een religieus strikje er omheen.

Dit geldt voor de mensen die zich ergens binnen die schema's plaatsen en voor de mensen die zich daarbuiten al plaatsen. Ik vrees dat ik zelf én niet binnen én buiten die schema's wil zijn. Ik kom daar zo op terug.

De vele buitenstaanders in dit land kijken van een afstandje naar de schema's van die religies en denken: 'Daar zit niet echt iets voor mij bij. Bovendien zijn er geen merknamen op de relimarkt waar ik mijn identiteit aan zou willen ophangen.'

Ondertussen vinden we zingeving, verbinding, reflectie, verdieping, medemenselijkheid, hoop en een goede toekomst vreselijk belangrijke noties. Ongeacht tot welk schema je jezelf rekent, gaat het er in openhartige gesprekken wel eens over.

Menselijke speech
En soms willen we zelfs een diep menselijke speech houden op de verjaardag, het huwelijk of de begrafenis van een van onze meest dierbaren en willen we raken aan het meest essentiële van onze existentie. Want als het gaat over liefde, vriendschap en dood zoeken we naar verhalen, beelden, metaforen en rituelen om iets van de geheimen van het menselijk leven op het spoor te komen.

Laten we stoppen met die indelingen van religies en van gelovigen en ongelovigen, van atheïsten, 'ietsisten' en agnosten. Laat dat lekker over aan het Centraal Bureau voor de Statistiek.

Om leerling te worden van een verhaal hoef je geen bekering te ondergaan. Je kunt gewoon samen met andere mensen beginnen met het onder begeleiding van een kenner lezen van die verhalen. En als je je door die verhalen vertrouwd voelt bij een ritueel, doe je lekker mee. Niemand vraagt je te tekenen bij het kruisje om vervolgens door de verkoper gefeliciteerd te worden met de afname van een christendommelijk religieus pakket.

Het enige wat je goed moet vasthouden is je roepnaam en je geschiedenis. Dan word je leven vanzelf een inspiratievol levensverhaal. Moge het zo zijn dat niet 'alle Menschen Christ oder Muslim werden', dan toch: 'alle Menschen werden Brüder'. Dat kan geen kwaad in deze dagen.


Wil je reageren op dit artikel? Dat kan! Scroll (een beetje) naar beneden om een reactie te plaatsen.

Ruben van Zwieten Beeld Eigen foto
Ruben van Zwieten

is predikant op de Zuidas
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden