Plus Column

'Je kunt je schoonmoeder hier verbranden'

Op verzoek van kunstenares Marieke Schoonder­beek verblijft Arnon Grunberg tien dagen op Lanzarote. Op deze plek schrijft hij daar dagelijks over.

Arnon Grunberg Beeld Oof Verschuren

'De term 'nationaal park' moet vooral geen valse verwachtingen wekken: op de twaalf vierkante kilometer van het reservaat kun je er zo goed als zeker van zijn niet één ­levend dier aan te treffen,' schreef Michel Houellebecq in zijn novelle Lanzarote uit 2000. Over een Fransman die op Lanzarote troost vindt in de armen van twee Duitse lesbiennes.

Dat weerhield mij er niet van dat nationale park, Parque Nacional de Timanfaya, te bezoeken; het gaat mij niet om het levende dier, ook niet om het dode trouwens. In de achttiende eeuw duurden vulkaanuitbarstingen op Lanzarote zes jaar, zo lang schijnt men de zon niet te hebben gezien. Timanfaya is het overblijfsel van deze uitbarsting.

Omdat ik deel uitmaak van een kunstwerk - een lokale journaliste omschreef me als 'de kluizenaar van Famaro', wat me beter bevalt dan 'Nederlandse schrijver' - mocht ik samen met enkele medewerkers aan het kunstwerk genieten van een privérondleiding door het nationale park.

De gids heet Nino Gonzáles Delgado, kortweg Nino; hij is klein, draagt een gouden oorbel en heeft pretoogjes. De rondleiding begint zo: "De lava is nog kokendheet, je kunt je schoonmoeder hier verbranden."

Daarna vervolgt Nino met een lofzang op de stilte ("Mensen niet zijn meer gewend naar zichzelf te kijken; zonder stilte weet je niet wie je bent") en een omschrijving van het leven. "Al het leven was hier verdwenen, maar nu begint het weer. Een combinatie van algen en schimmels groeit op de lava."

Kijkend naar de zwarte vlakte zou je ook kunnen denken dat het leven hier eindigt, waarmee weer is vastgesteld dat begin en einde elkaar nauwelijks ontlopen. "De wind op Lanzarote maakt de mensen gek," verklaart Nino. Hij heeft ook nog wat te zeggen over de kunstenaar César Manrique, die een enorm stempel op het eiland heeft gedrukt. Manrique had overigens sympathieën voor Franco.

"César was een dictator," zegt Nino. "Maar hij heeft drie goeie dingen gedaan. Hij heeft het massatoerisme tegengewerkt, hij heeft ervoor gezorgd dat advertenties verboden zijn, en witte verf is goedkoper dan andere kleuren waardoor alle huizen hier wit zijn."

Dan is het voorbij, de kluizenaar keert terug naar zijn ruïne. Kluizenaar zijn bevalt me wel. De één zoekt zijn heil in een fietsenstalling in het midden van het land (Jozef van den Berg), de ander vindt rust in een bouwval op Lanzarote.

Iedereen zoekt zijn eigen weg van donker naar licht. En weer terug.

(Wordt vervolgd)

Lees ook:
Deel 1 -> Grunberg als de vriendelijke kolonist op Lanzarote
Deel 2 -> Het huis blijkt een ziek lichaam
Deel 3 -> 'Ik wil geen longontsteking voor jouw kunst'
Deel 4 -> 'Rode vlaggen op het strand, vanwege het communisme?'
Deel 5 -> 'Ik heb dit allemaal voor jou gedaan'

Met gids Nino: 'Zonder stilte weet je niet wie je bent' Beeld Eva Pel
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden