Opinie

‘Investeer in cohesie, blijf van tuinparken af’

De huur van volkstuinen wordt verhoogd en tuinparken moeten twintig procent van hun grond inleveren. Jennifer Bloemberg-Issa (PvdD) begrijpt niks van deze plannen.

Tuinpark Buikslotermeer, net ten noorden van de Ring. Beeld Ruud van Zwet
Tuinpark Buikslotermeer, net ten noorden van de Ring.Beeld Ruud van Zwet

Volkstuinparken zijn al honderd jaar de groene parels van Amsterdam. Het zijn sociale en ecologische dorpjes midden in onze hectische stad waar Amsterdammers rust vinden. Een plek waar je je eigen groente verbouwt, bloemen laat groeien en waar je je buren wél kent.

Het hoogwaardige groen op de tuinparken krijgt internationale erkenning voor de biodiversiteit. Toch heft het college – voor het eerst in vijftig jaar – enkele volkstuinen op en wordt het mes in alle tuinparken gezet. Uit de Uitvoeringsstrategie Volkstuinenbeleid blijkt dat tuinparken tot maar liefst twintig procent van hun grond moeten inleveren. Rust en natuur maken plaats voor horeca, sport en infrastructuur.

Biodiversiteit

De biodiversiteit op tuinparken zorgt voor ijsvogels, wilde bijen, vossen, ransuilen en wilde orchideeën. De gevarieerde beplanting op de volkstuinen is voeding voor dieren en geeft volop gelegenheid tot nestelen en overwinteren. Net als natuurgebieden zijn na zonsondergang de tuinparken ontoegankelijk om dieren rust te geven. Waarom zouden we deze bijzondere gebieden splitsen, fietsers en mogelijk scooters erdoor laten sjezen en ’s nachts openen? Geasfalteerde, verlichte fietspaden – die 24 uur per dag open moeten – zijn ecologische barrières.

De afname van de biodiversiteit noemt bioloog David Attenborough ‘de ware tragedie van onze tijd’. Met de klimaat- en ecologische crisis zou je verwachten dat het college de volkstuinen omarmt, maar alle tuinparken moeten van wethouder Marieke van Doorninck (GroenLinks) tot twintig procent grond afstaan.

Voor de Partij voor de Dieren is biodiversiteit het kernthema voor het behoud en de toekomst van tuinparken. In het volkstuinenbeleid wordt echter vooral ingezet op intensief gebruik en het trekken van meer bezoekers, met als gevolg een verstoring van de biodiversiteit. Ook wil de gemeente het uitstekende onderhoud van de tuinders overnemen, terwijl de stad kampt met financiële tekorten en onderhoudsachterstanden. Bovendien beschikken tuinders over ecologische kennis van het gebied.

Een volkstuinder die ik sprak, zei: “Alles bij elkaar draaien we 8000 uur aan vrijwilligerswerk met het onderhoud van het park. Hoe kan de gemeente dit financieren? De ziel wordt zo uit onze vereniging gehaald.” Wrang is dat juist tuinders aan die rekening gaan meebetalen. De huurprijzen stijgen met bijna 400 procent om de gemeente te betalen voor werk dat tuinders nu zelf gratis en hoogwaardig uitvoeren.

Sociale cohesie

Waar elders vind je zulke prachtige onthaastingsplekken in de stad? Waar kinderen vrijuit spelen zonder gevaarlijk verkeer? Waar ouderen gezond en gelukkig door blijven tuinieren? Op de tuinen is een zeldzame sociale cohesie: tuinders, jong en oud en met verschillende sociaaleconomische posities zetten zich in voor elkaar en hun tuinpark.

Ik was ontroerd door het verhaal van een oude man die moest revalideren na een ongeval. Hij moest naar een verpleeghuis, maar zei: “Breng mij maar naar de tuin, daar zorgen ze wel voor me.” En inderdaad: de tuingemeenschap hielp hem er weer bovenop.

Een mooie graadmeter van die sociale samenhang is ook het zwerfvuil: waar je erover struikelt in openbare parken, moet je op een tuinpark je best doen om zwerfvuil te vinden. In een grote stad, waar anonimiteit en eenzaamheid op de loer liggen, bieden de tuinparken belangrijke vormen van sociaal kapitaal met een onschatbare waarde voor geluk, gezondheid en welzijn. Niet alles is in geld uit te drukken.

Volkstuinparken zien zelf de potentie om hun plezier te delen met de buurt. Veel tuinparken organiseren buurtmaaltijden, wandelingen, natuur- en milieuactiviteiten, verkoop van biologische planten, pluktuinen en logeerhuisjes.

De volkstuinen zijn zo waardevol op groen en sociaal gebied dat ze behouden moeten blijven in de huidige vorm. De voorgestelde contractverlenging van tien jaar is dan ook veel te kort. Wie wil investeren in de stad, geeft de volkstuinen de controle om activiteiten te ondernemen die passen bij een tuinpark. Als we onze natuur en biodiversiteit willen redden, moeten we nu in actie komen.

Jennifer Bloemberg-Issa, gemeenteraadslid Partij voor de Dieren. Beeld
Jennifer Bloemberg-Issa, gemeenteraadslid Partij voor de Dieren.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden