Theodor Holman. Beeld Artur Krynicki

In de vrijheid van meningsuiting zit houtworm

Plus Theodor Holman

En? Hoe zit het met de vrijheid van menings­uiting, vijftien jaar na de moord op Theo van Gogh?

Laat ik het keurig zeggen: in het recht op vrijheid van meningsuiting zit houtworm. Langzaam maar gestaag wordt hij weggevreten, bijna onmerkbaar.

Een paar voorbeelden.

Het Wildersproces. Dat ­proces is een regelrechte ­aantasting van de vrijheid van meningsuiting. Zeker waar het de uitspraken van een politicus betreft. Het Openbaar Ministerie had zich nooit met die uitspraken moeten bemoeien.

Dan minister Ollongren, die ‘fake news’ te lijf wil gaan. Fake news is nieuws dat niet waar is. Het is niet aan de overheid om zich te bemoeien met wat nieuws is of niet. En ook niet om zich te bemoeien met het waarheidsgehalte.

Neem het klimaatdebat. Er zijn duidelijk twee groepen. Groep Klaver en groep Baudet. Men verwijt elkaar leugens te vertellen. De regering mag een standpunt innemen, maar mag natuurlijk nooit een ­opinie daarover verbieden.

Europa wil ook nepnieuws verbieden. Daar worden zeer kostbare onderzoeken aan gewijd.

Verder zijn er misverstanden. Bijvoorbeeld het versterken van de oproep tot het gebed, waarmee de Blauwe Moskee ons in vervoering wil brengen. Dat willen verbieden heeft niets te maken met censuur, godsdienstvrijheid of de vrijheid van meningsuiting. Over het versterken van een tekst gaat de vrijheid van meningsuiting niet.

Niet zo lang geleden zagen we dat een cartoonist, Grego­rius Nekschot, werd opgepakt door de politie wegens onwelgevallige cartoons. Dat was meer dan het uitoefenen van censuur, het was ronduit schandalig. Te meer daar bekend werd dat een speciale werkgroep van de regering al een jaar bezig was cartoonisten in de gaten te houden.

Tot slot dit. De angst om je mening te zeggen en te schrijven is onmiskenbaar groter geworden. Bij iedereen. Om sommige bijeenkomsten te mogen bezoeken moet je je aanmelden, een persoons­bewijs meenemen en vervolgens stikt het van de politie of beveiligers. Dat maakt je voorzichtig. Zelfcensuur is een prop in je mond. Een marteling.

Daarbij komt dat de overheid je een politiek correct taal­gebruik opdringt. Wie zich daar niet aan houdt, loopt ­subsidies mis, of is racist, of fascist. De overheid wil zelfs dat je je als kunstenaar politiek correct gedraagt. Van ­bijvoorbeeld het Amsterdams Fonds voor de Kunst zou Theo van Gogh nimmer een cent hebben gekregen.

Niet alleen de vrijheid van meningsuiting is minder, de vrijheid van geest lijdt aan dementie.

Vrijheid… help me even…

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? t.holman@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden