Opinie

'Houd de armen open voor radicale jongeren'

Het vergt moed de wereld te bekijken door de ogen van radicaliserende jongeren, maar het is wel de beste manier om ermee om te gaan, schrijft Khalil Aitblal, internationaal adviseur interreligieuze relaties en oud-woordvoerder van de Unie van Marokkaanse Moskeeën Amsterdam

Beeld uit de op 11 september uitgezonden documentaire 'Paradijsbestormers' waarin geradicaliseerde moslimjongeren uitleggen wat hen beweegt. Beeld BNN

Wat zou u doen als uw kind in korte tijd radicaliseerde en naar Syrië zou gaan of zich bij Islamitische Staat wil aansluiten? Het is de gemakkelijke weg om te stellen dat we ze liever kwijt dan rijk zijn, zoals SP-kamerlid Harry van Bommel onlangs bij BNR deed.

Sommigen zullen in dat oorlogsgebied blijven tot het bittere eind. Maar velen zullen diepe spijt krijgen en wensen dat zij nooit vertrokken waren. Graag zouden zij hun oude leven terug willen, maar zo gauw ze richting Syrië zijn vertrokken, zijn ze afgeschreven.

We roepen om het hardst dat het monsters zijn die voor je het weet een aanslag plegen en dat we daarom moeten zorgen dat deze jongeren en hun ideologie nooit meer een plek krijgen in onze samenleving. Paradoxaal genoeg is juist uitsluiting een veelgenoemde voedingsbodem voor radicalisering.

Open armen
Juist nu moeten wij laten zien wat de waarde is van het systeem dat zij verlaten hebben. Dit is het moment om hun te tonen dat ze onze kinderen zijn en blijven en dat de rechtsstaat er ook en nog steeds voor hen is. Juist nu moeten we hen met open armen tegemoet durven te treden om hen opnieuw 'op te nemen' in ons systeem. Dit doen we door hen voor de rechter te laten verschijnen, stevig te straffen als de rechter dat nodig acht en samen te werken om hen eventueel weer 'gezond' de samenleving in te krijgen. Zo werkt onze democratie.

Het gaat niet alleen over de ongeveer honderddertig geradicaliseerde Syriëgangers. Want steeds meer jongeren twijfelen of ze in hun voetsporen zullen treden, merk ik. Steeds meer jongeren vallen voor de simplistische boodschappen van radicalen en populisten.

Maar niet alles wat deze jongeren wordt voorgekauwd is weg te wuiven als onzin. Onze jongeren worden blootgesteld aan pijnlijke zaken, waar ieder fatsoenlijk mens faliekant tegen hoort te zijn. De oorlogen in Irak en de martelingen in Abu Graib en Guantánamo Bay zijn maar een paar voorbeelden.

Volwassen signaal
De passiviteit in de internationale politiek valt niet meer te ontkennen. Een sterk signaal dat ons internationaal systeem op sommige plekken piept en kraakt is de roep van minister Frans Timmermans af te zien van het vetorecht in de Veiligheidsraad. Dat is een volwassen signaal dat getuigt van durf en zelfkritiek.

Zijn wij als Nederlanders in staat om ons afzijdig te houden van alle wij-zijneigingen in het publieke debat en ons met oprechte interesse af te vragen wat ervoor zorgt dat deze jongeren, product van onze eigen samenleving, de rechtsstaat en de democratie de rug toe keren? Durven wij vanuit hun perspectief naar 'het probleem' te kijken met vragen als: wat hebben ze nou precies tegen de democratie? Waarom vinden ze onze rechtsstaat onrechtvaardig? Waarom zoeken ze een ander leefsysteem?

Ik spreek de laatste tijd veel met jongeren, van vmbo tot hbo, over wat in hen omgaat. Wat steevast naar voren komt is teleurstelling in de Nederlandse samenleving en onvrede. Doorgaans geven ze aan te twijfelen aan de geloofwaardigheid van de democratie en ons rechtssysteem. Wat mij opviel is dat niet-moslimjongeren steeds vaker zeggen het te begrijpen als mensen daarheen gaan.

Kwetsbaar
De rechtsstaat en de internationale rechtsorde waar onze voorouders voor gestreden hebben worden uitgedaagd en een spiegel voorgehouden. Hun oprechte idealisme om het grove onrecht van gewetenloze dictators in de wereld te bestrijden is zonder meer de ingang naar hun hart. Iets waar extremisten gretig en met succes op inspelen. Niet omdat zij zo slim zijn, maar omdat wij ons niet kwetsbaar durven op te stellen. Het zou schelen als we onszelf zouden toestaan oprecht te luisteren naar wat deze jongeren opfokt.

Mensen, heb de moed om, juist nu, een krachtig en volwassen signaal af te geven. Laat het populisme los en durf hen te zien als jullie kinderen. Houd de armen wijd open. Een ouderlijk gebaar van hun thuisland dat het gros van de jongeren hier in Nederland en daar in het wespennest aan het twijfelen doet brengen. Als dát lukt is het al winst.


Wil je reageren op dit artikel? Dat kan! Scroll (een beetje) naar beneden om een reactie te plaatsen.



Khalil Aitblal. Beeld Eigen foto
Khalil Aitblal
Internationaal adviseur interreligieuze relaties en oud-woordvoerder van de Unie van Marokkaanse Moskeeën Amsterdam
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden