David Hielkema. Beeld Artur Krynicki
David Hielkema.Beeld Artur Krynicki

Hoe de 24-uursopvang in Amsterdam een succesverhaal werd

PlusRepubliek Amsterdam

David Hielkema

Tien jaar geleden werd de Sint Josephkerk in Bos en Lommer gekraakt door zo’n tachtig uitgeprocedeerde asielzoekers. Het was het begin van We Are Here – nog jaren zwierven ze als groep door de stad waar ze het ene na het andere pand binnendrongen. In 2018 werden liefst 39 Amsterdamse panden gekraakt.

In 2019 kwamen 24-uursopvanglocaties verspreid over verschillende locaties als oplossing voor de groep, al ging dat niet zonder horten en stoten. Rechtse partijen vonden dat Amsterdam niet als hotel moest fungeren en vreesden voor een aanzuigende werking.

In Buitenveldert spanden buurtbewoners een rechtszaak aan tegen de komst van de groep, want asielzoekers zouden overlast veroorzaken. Maar jaren later zijn er zelden incidenten, wordt er niet meer gekraakt, weten buurtbewoners vaak niet dat zij naast uitgeprocedeerden wonen en is ook de Amsterdamse gemeenteraad tevreden.

Vorige week verscheen er een landelijke evaluatie over de opvang. Daaruit blijkt: groepen vreemdelingen zijn beter in beeld; er is beter zicht op de problematiek; het welzijn van de mensen is verbeterd; begeleiding naar zorg is beter en door de opvang slapen minder groepen op straat, wat leidt tot betere openbare orde en veiligheid.

Sinds de start van de 24-uursopvang zijn er landelijk 2065 unieke personen opgevangen. Voor bijna 60 procent is een oplossing gevonden voor hun uitzichtloze toekomst. Voor het overgrote deel betekende dat een hernieuwde asielaanvraag, enkele keren doormigratie en heel af en toe ging het om terugkeer. Heel af en toe.

En daar wringt de schoen, want het kabinet VVD, D66, CDA en ChristenUnie heeft in het regeerakkoord staan dat ongedocumenteerde asielzoekers alleen in de speciale 24-uursopvang mogen verblijven als ze meewerken aan terugkeer naar hun land van herkomst.

Amsterdam, Groningen en Utrecht zeggen al op de achtergrond niet mee te werken aan een ‘uitzetcentrum’ van het kabinet en daarmee komt de 24-uursopvang onder druk te staan. Voor 2023 is genoeg geld gereserveerd om de opvang voort te zetten, maar voor de jaren daarna is het de vraag hoe VVD-staatssecretaris Eric van der Burg (Asielzaken) dit dossier oppakt.

Zijdelings speelt binnen de VVD dat de asielstroom ingeperkt moet worden. Experts zeggen dat het onmogelijk is om dat in Nederland te bewerkstelligen. De grenzen van Europa zijn open, door klimaatverandering zullen meer vluchtelingen deze kant opkomen en anders zijn er nog oorlogen, zoals in Oekraïne, waar we geen invloed op hebben.

Daarom is het interessant wat Eric van der Burg, oud-wethouder in Amsterdam die uit eigen ervaring weet hoe Amsterdam was vóór deze opvang, gaat doen de komende tijd. Net zoals tien jaar geleden een lang politiek spel ervan maken of de 24-uursopvang verbeteren en focussen op het grotere plaatje?

Politiek verslaggever David Hielkema belicht in ‘Republiek Amsterdam’ een politiek onderwerp uit de stad.

Reageren? d.hielkema@parool.nl.

Luister ook eens naar onze podcast Amsterdam wereldstad:

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden