Derk Sauer. Beeld Artur Krynicki

Het roer moet om, maar hoe?

Plus Derk Sauer

Van activiste Greta Thunberg heeft in Rusland (vrijwel) niemand ooit gehoord en op de dag dat miljoenen jongeren wereldwijd de straat opgingen, kwamen in Moskou welgeteld dertig demonstranten opdagen. Maar dit wil niet zeggen dat het klimaat geen issue is.

Integendeel.

Deze week sloot Rusland zich eindelijk aan bij het Parijsakkoord. En publiceerde het Russische ministerie van Milieu een alarmerend rapport over de vele rampen die Rusland bij het verder opwarmen van de aarde te wachten staat.

Deed Vladimir Poetin global warming twee jaar geleden nog met een grapje af (‘dan hoeven onze vrouwen geen dure bontmantels meer te kopen’) en zag hij het smelten van de Noordpool juist als een geweldige kans voor nieuwe scheepvaartroutes en oliewinning, inmiddels is het lachen hem behoorlijk vergaan.

Tussen 1976 en 2018 steeg de temperatuur in Rusland twee keer sneller dan gemiddeld. In de Poolcirkel zakken hele dorpen al weg in de ontdooiende permafrost. De schade loopt in de miljoenen. Maar dat is pas het begin.

Het deel van Rusland dat uit permafrost bestaat, is net zo groot als heel Amerika. Alle steden, wegen, spoorlijnen en fabrieken zijn gebouwd in de veronderstelling dat de vorst daar altijd in de grond blijft zitten.

Gebeurt dit niet – en dit proces is al zichtbaar – dan is de economische ramp niet te overzien. Poetin mag nog steeds geen fan zijn van klimaat­activisten; hij is wel – anders dan vele klimaatsceptici in het Westen – geobsedeerd door data. En die data van ook Russische wetenschappers laten zien dat Rusland bij verdere opwarming extra zwaar wordt getroffen.

Deze zomer zagen we de enorme bosbranden in Siberië, in de Barents Zee liggen onder de smeltende ijskap nucleaire tijdbommen als afgedankte onderzeeërs en ruim dertien miljoen Russen wonen in ernstig vervuilde steden.

“Het roer moet om,” zei Poetin deze zomer op een conferentie in Ekaterinaburg. “Verandering in het klimaat met overstromingen, droogtes en branden als gevolg zijn een feit.”

Poetin is realpoliticus genoeg om te beseffen dat als Rusland niet snel iets doet aan energietransitie het land economisch de boot volledig mist.

Tegelijk zit hij in een ongelofelijke spagaat. 70 procent van de exportinkomsten en 52 procent van de belastinginkomsten komen uit de verkoop van olie en gas, juist de grote boosdoeners. Hieraan morrelen is regelrecht zelfmoord voor een president die toch al niet heel stevig in het zadel zit.

Dus gaapt er vooralsnog een flink gat tussen het woord en de daad. Of zoals Vladimir Chuparov van Greenpeace het verwoordde: “Wat Russen doen is een paradox. Ze snappen heel goed dat er iets moet veranderen. Maar tegelijkertijd openen ze nieuwe olievelden en kolenmijnen. Dat is zelfmoord.”

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist van Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden