null Beeld Artur Krynicki
Beeld Artur Krynicki

Het meisje met anorexia kwam 18 kilo aan, maar kreeg toen een terugval

PlusNatascha van Weezel

In 2015 werd de jeugdzorg gedecentraliseerd. De rijksoverheid hevelde de zorg voor jongeren over naar gemeenten. In theorie een sympathiek idee: gemeenten staan immers dichter bij de burger en bovendien zou deze stelselwijziging de grote druk op specialistische jeugdzorg (waaronder de jeugd-ggz) terugdringen.

Dat dit in de praktijk anders heeft uitgepakt, bleek afgelopen week uit een schrijnende uitzending van het televisieprogramma De Hofbar. Presentator Rutger Castricum ging langs bij Sjaak de Bruin. Sjaaks zoon, Sander, was in behandeling voor een posttraumatische stressstoornis. Hij had een goede band met zijn psychiater, maar moest stoppen door de decentralisatie. De jongen kwam op een wachtlijst terecht, omdat hij opnieuw beoordeeld moest worden door de gemeente. De hulp liet te lang op zich wachten. In 2017 pleegde Sander zelfmoord.

Ik moest denken aan het verhaal van een meisje dat ik goed ken. In 2001 werd ze gediagnostiseerd met anorexia nervosa. Binnen een paar weken werd passende hulp gevonden bij de afdeling kinder- en jeugdpsychiatrie van het Universitair Medisch Centrum Utrecht. Met goede begeleiding lukte het haar om 18 kilo aan te komen. Helaas werd het behandelprogramma voor eetstoornispatiënten na een tijdje opgeheven. Het ziekenhuisbestuur wilde liever onderzoek doen naar andere aandoeningen, zoals autisme en adhd. Het meisje raakte haar vaste therapeuten kwijt en kreeg een terugval. In razend tempo viel ze af. Ze gaf aan opnieuw hulp te willen. Samen met haar ouders zocht ze tevergeefs stad en land af. Overal waren wachtlijsten van minimaal een jaar.

Dit verhaal speelde zich af vóór de decentralisatie. De situatie voor jongeren met psychische problemen schijnt sindsdien aanzienlijk verergerd. Tegelijk met de decentralisatie moesten gemeenten namelijk 450 miljoen euro bezuinigen. Inmiddels heeft ruim driekwart van de gemeenten lange wachtlijsten voor jeugdzorg en in veel gevallen beslissen ambtenaren zonder psychiatrische achtergrond over het lot van deze kwetsbare kinderen. Momenteel wachten minimaal 90.000 volwassenen op hulp via de ggz. Hoeveel jongeren in dezelfde positie verkeren is niet bekend; cijfers hierover worden niet gepubliceerd. De wanhoopskreten van ouders en kinderen klinken echter steeds luider.

In De Hofbar sprak Castricum de Haagse wethouder voor Zorg, Jeugd en Volksgezondheid hierop aan. “Ouders hebben zelf een verantwoordelijkheid om eerder aan de bel te trekken,” antwoordde zij droogjes.

Wat zouden de ouders van dat meisje van deze boute uitspraak vinden?

Zij besloten indertijd geen enkel risico te nemen en lieten hun doodziekte dochter opnemen in een gespecialiseerde kliniek in Engeland. In eerste instantie moesten ze dat uit eigen zak betalen. Een enorm bedrag, uiteindelijk vergoed door de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten – een wet die in 2015 werd afgeschaft. Het meisje verbleef een halfjaar in de kliniek. De behandeling redde haar leven. Tegenwoordig is ze een volwassen vrouw en helemaal genezen. Hoe ik dit weet? Dat meisje, dat ben ik.

Natascha van Weezel (34) is journalist. Elke maandag schrijft ze een column voor Het Parool.

Reageren? natascha@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden