Plus Column

Het grootste wonderkind? Niet Mozart, hoor

Eerste hulp bij klassieke muziek van Erik Voermans, met deze week: Mozart versus Mendelssohn.

Erik Voermans Beeld Linda Stulic

Vraag. Wie was het grootste wonderkind in de muziekgeschiedenis?

Ik zie veel vingers omhooggaan voor W.A. Mozart, maar dat antwoord kunnen we helaas niet goedkeuren.

Liszt, roept u?

U zit er niet ver naast, maar ook deze god van de piano moeten we afwijzen, net als Paganini, Erich Wolfgang Korngold, Prokofjev en Richard Strauss.

Allemaal componisten die op zeer jonge leeftijd al eigen muziek ­bedachten, maar geen van allen met de rijpheid en het niveau van Felix Mendelssohn-Bartholdy - het enige juiste antwoord op de vraag in de eerste zin.

Dat antwoord, daar bestaat literatuur over. Met name de Amerikaanse emeritus hoogleraar in de muziekwetenschap Richard Taruskin maakt er in zijn zesdelige The Oxford History of Western Music uit 2005 nogal werk van dat antwoord te onderbouwen.

De man die het echt kon weten, was de grote Duitse schrijver en dichter Johann Wolfgang von Goethe, die zowel Mozart (als zevenjarige) als Mendelssohn (als twaalfjarige) had horen spelen. Goethe wond er geen doekjes om.

"Mozart was het gebrabbel van een zuigeling. Hier spreekt een volwassene," zei hij over Felix, nadat die het menuet uit Mozarts opera Don Giovanni en de ouverture uit Le nozze di Figaro in huize Goethe had voorgespeeld.

De volwassen Mozart zou uiteindelijk Mendelssohn ruim overvleugelen, al is componeren geen wedstrijd natuurlijk. Maar toch: geen van Mendelssohns opera's heeft het gehaald, terwijl minstens acht van Mozarts opera's tot het kernrepertoire behoren; Mozart schreef 41 symfonieën en Mendelssohn kwam maar tot vier.

De mooiste van die vier, of in elk geval de vaakst uitgevoerde, is de Vierde, bijgenaamd de Italiaanse, waaraan hij begon na een reis die hem onder meer naar Rome en Napels voerde.

De Vierde begint met een thema (grote tertsen!) dat klinkt alsof je op een zomerse dag de gordijnen openschuift en het licht en de warmte je met zestien armen omhelzen. Vrolijker stemmende muziek heeft zelfs Mozart niet geschreven.

Residentie Orkest o.l.v. Duncan Ward, m.m.v. Henk Neven (bariton). Aria's van Mozart en de Vierde symfonie 'Italiaanse' van Mendelssohn. 28/12 in het Concertgebouw (aanvang 14.00 uur).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden