Beeld Artur Krynicki

Het draait allemaal om dat ene cryptische zinnetje

Derk Sauer

In een gelikt filmpje op Instagram laat de populaire tv-presentatrice Jana Roedkovskaja haar zoontje een wereldbol zien. “Kijk eens hoe groot en machtig Rusland is,” zegt ze. “En zie je dat stipje? Dat is Oostenrijk.”

Vanuit de achtergrond komt echtgenoot en viervoudig olympisch kampioen kunstschaatsen Jevgeni Pljoesjtsjenko aangelopen. “We hebben al een mooie grondwet,” zegt hij tegen zijn zoontje, “maar die wordt nu nog beter.’

Het is een van de vele propagandafilmpjes die Russen oproepen over tien dagen naar de stembus te gaan en voor Vladimir Poetins nieuwe grondwet te stemmen.

Langs alle snelwegen staan enorme billboards met de leus ‘Onze Beslissing’. Veteranen, kinderen en zelfs dieren worden erbijgesleept om het publiek warm te maken voor de grondwetswijziging.

Vanuit Russisch perspectief zijn die grondwetswijzigingen op het eerste gezicht weinig wereldschokkend.

In de nieuwe grondwet wordt opgenomen dat Russische officials geen twee paspoorten mogen hebben, huwelijken tussen gelijke sekse niet zijn toegestaan en dat internationaal recht ondergeschikt is aan Russisch recht.

Dat is allemaal al lang zo, dus daar heb je – zeker in coronatijd – geen referendum of grondwetswijziging voor nodig.

Het draait allemaal om dat ene cryptische ­zinnetje: ‘Verwijder de clausule aangaande het maximum aantal presidentiële termen.’

Om in lekentaal te spreken: maak het mogelijk dat Poetin tot en met 2036 president blijft.

Dát is de inzet van het referendum, maar op alle billboards en tv-spotjes hierover geen woord. Hoofdrolspeler Poetin komt in het hele verhaal überhaupt niet meer voor.

Allemaal de schuld van de coronacrisis.

‘Wat een triomfantelijke usurpatie van de macht had moeten zijn – als de intocht van de keizer in Rome – is veranderd in het voorleggen van een onleesbaar contract’, schreef columnist Ilja Sjepelin in The Moscow Times. ‘De essentie staat in de kleine lettertjes waarvan niemand de moeite neemt ze te lezen,’

Ik heb nog geen enkele Rus gesproken die overweegt om bij het referendum voor te stemmen. Dat geldt evenzeer voor de Russische vrienden van onze zonen Tom en Pjotr.

Dat het referendum uiteindelijk met grote meerderheid wordt aangenomen, staat niettemin al vast.

In Rusland is het gewoon dat overheidsdienaren, militairen en onderwijzend personeel met zachte (en soms harde) hand naar de stembus worden gedirigeerd. Een verkeerde stem kan vervelende consequenties hebben.

Miljoenen Russen zijn Poetin nog steeds dankbaar dat hij de stabiliteit in het land terugbracht en stemmen blind voor elk voorstel.

De duizenden reacties op het Instagramfilmpje van olympisch kampioen Pljoesjtsjenko waren vrijwel allemaal negatief: ‘Geef ons maar Oostenrijk’.

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist bij Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden