Art, Puk en Keesje Rooijakkers.Beeld Artur Krynicki.

Heeft religie plaatsgemaakt voor Harry Potter en Star Wars?

PlusDe Eeuw van mijn Dochters

De tweeling Puk en Keesje, geboren in 2017, zijn kinderen van de 21ste eeuw. Wat houdt dat in en hoe ziet hun leven er straks uit? Vader Art Rooijakkers gaat op onderzoek uit. Deze keer: worden zij gelovig?

Zelf had ik het niet door, maar sinds vorig jaar wonen we in een ander land. Zo gaat dat blijkbaar, de grootste veranderingen vinden plaats zonder dat je er erg in hebt. Toch is het zo; CBS-cijfers laten voor het eerst zien dat minder dan de helft van de Nederlanders ouder dan vijf jaar, 49 procent om precies te zijn, zichzelf tot een religieuze groepering rekent. In 2012 was dat nog 54 procent. Het duurt nog een paar jaar voordat mijn dochters vijf worden, maar betekent dat dus dat zij niet gaan geloven?

Nederlands bekendste theoloog Huub Oosterhuis ziet in de cijfers geen bewijs voor die aanname. Mijn dochters gaan waarschijnlijk niet meer naar de kerk, ze geloven nog wel, aldus de priester en dichter. “In mensen, vriendschap, liefde en solidariteit. Dat geloof blijft. Zonder dat zijn we geen mens.” Maar daarmee houdt het volgens hem niet op. “Ik denk dat de meeste mensen aanleg hebben voor vragen als ‘is er meer dan dit’ en ‘hoe gaat het na mijn dood’. Ook dat blijft.”

Frank Bosman, cultuurtheoloog aan de Tilburg University, vult aan: “Mensen willen zich niet meer associëren met oude woorden als religie en geloof, maar tegelijkertijd zie je allerlei vormen van religiositeit opduiken in boeken, films en videogames die allemaal te maken hebben met de vragen ‘wie ben ik en wat heb ik hier te doen’. Dat zijn godsdienstige vragen en die komen overal in terug, van Harry Potter tot Star Wars. Dus ik zou zeggen, we zijn net zo gelovig als vroeger, we noemen het alleen niet zo.”

Nu ben ik de laatste om mijn dochters te onderschatten, maar toch lijkt het me sterk dat ze nadenken over de vragen des levens. Zien is geloven, getuige het succes van videobellen met opa en oma. Dus waar ze nu dan in geloven?

Bosman: “Dat papa ’s avonds terugkomt als hij ’s ochtends de deur uitgaat. Dat weten ze namelijk niet. Maar wanneer jij zegt ‘lieverds, tot vanavond’ en ze daarop vertrouwen, dat is het begin van geloof.”

De welbespraakte theoloog gaat verder met een bloem- en woordrijke uiteenzetting over geloof, hoop en liefde. Een prachtige preek waarmee hij me terugvoert naar de godsdienstlessen op mijn rooms-katholieke basisschool. En daarmee ook naar mijn eigen afscheid van de kerk. Opgroeiend onder de rook van Eind­hoven was het niet vreemd dat een pastoor in de klas verscheen met de vraag wie missionaris wilde worden. Mijn neef en ik hadden daar wel oren naar. Kinderen helpen in Afrika leek ons een prima besteding van het weekend en dus togen we, zoals ons was opgedragen, op zaterdagochtend naar de Heilige Brigidakerk te Geldrop.

Daar aangekomen moesten we in de weer met kaarsen, wierook en hosties. Toen we na een uur naar huis mochten, vroegen we bedremmeld wanneer we naar Afrika zouden vertrekken, nog steeds niet doorhebbend dat we de pastoor verkeerd hadden verstaan. Hij was niet op zoek geweest naar een missionaris, maar een misdienaar. Die teleurstelling was het begin van het einde van mijn geloof.

Voor deze rubriek werkt Art Rooijakkers ­samen met studenten (Condor) van de Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden