PlusMaarten Moll

Had Diemen maar iets wat herbouwd moet worden

Beeld Sjoukje Bierma

Vaak denk ik, als ik langs De Nederlandsche Bank kom, aan het Paleis voor Volksvlijt. Geopend in 1864 stond het op die plek, tot een brand het in 1929 verwoestte. Op foto’s en tekeningen is het een schitterend gebouw. Wim T. Schippers wil het daar graag herbouwd zien worden.

Als ik, met of zonder hond, door mijn buurt loop, moet ik nergens aan denken. Wat had je nou in Diemen, vroeger? Iets wat herbouwd moet worden?

Maar dit weekeinde las ik, op het toilet gezeten, in een boek over mijn buurt. (Het boek lag er toevallig, normaal lees ik alleen De Groene op de wc.) In Mijn naam is Selma, van Selma van de Perre, gaat het over ‘een van de eerste lunaparken van Nederland (…) in de zomer van 1931 in Diemen geopend’.

Een permanente kermis? In Diemen?

Vanuit de huiskamer op tweehoog moet ik erop uit­gekeken kunnen hebben, op het pretpark, ingang aan het einde van de Jan Bertsstraat. Met een reuzenrad, een ijsbaan, de cakewalk, kramen waar je Hollandsche poffertjes kon kopen, en Brusselsche wafels, een achtbaan, de steile wand, The Wip (een soort draaimolen), en, aldus Van de Perre, een circus en een manege, en ‘wat we toen nog een ‘lilliputtersfamilie’ noemden’.

‘Er waren concerten en er werden toneelstukken op­gevoerd, er waren tientallen kramen waar je spelletjes kon spelen.’ ‘Het was een groot succes; op krantenfoto’s zie je rijen en rijen mensen die naar binnen willen.’

Gistermiddag liep ik over het terrein van het voor­malige lunapark, dwars door de geschiedenis. Er staat een school, een sporthal, er loopt een drukke doorgaande weg overheen. Niets doet herinneren aan het lunapark. Geen bordje, niets.

Amsterdammers werden met krantenadvertenties aangemoedigd om naar de ‘Verjongingskuur te ­Diemen’ te komen. ‘GEEN DURE SPECIALISTEN, maar een oord waar zelfs de meest zwaarmoedigen worden opgevrolijkt en ouderen weer jong worden gemaakt. GEEN GEPEPERDE GENEESMIDDELEN, maar allervermakelijkste attracties. Het Amsterdamsche Lunapark te Diemen is inderdaad een oord, waar men in een middag, of avond met succes een verjongingskuur kan doen voor slechts enkele dubbeltjes. 10.000 deden het weer in de afgeloopen twee dagen. Elken avond dol­komische extra attracties.’

Misschien niet zo verwonderlijk dat niets aan het ­‘verjongingskuuroord’ doet herinneren, want een jaar later alweer moest het lunapark worden gesloten. De uitbater ging failliet. Volgens Van de Perre vanwege de naweeën van de beurskrach van 1929. Maar ergens op het internet vond ik een andere verklaring.

‘Amsterdammers bleven weg nadat de ‘Vereenigde Attractiebedrijven Gebr. Hommerson en Vermolen’ op 30 augustus 1932 een lunapark openden op het terrein van het voormalig Paleis van Volksvlijt in Amsterdam. De exploitanten in Diemen gingen op de fles.’

Hadden wij iets moois, verpestten die Amsterdammers het weer.

Maarten Moll schrijft over dagelijkse beslommeringen in de stad. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? m.moll@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden