Erik Voermans. Beeld Linda Stulic
Erik Voermans.Beeld Linda Stulic

‘Erotisch mysterie’ van Rudi Stephan

PlusErik Voermans

Het tragische lot van de Duitse componist Rudi Stephan is werkelijk niet te benijden. Je zou kunnen zeggen dat hij tweevoudig is uitgewist.

De Eerste Wereldoorlog maakte een einde aan zijn leven, dat in elk geval in artistieke zin goedbeschouwd pas net was begonnen. Een Russische scherpschutter schoot hem door het hoofd aan het front ten westen van Tarnopol, dat nu in de Oekraïne ligt. En zo werd Stephan, 28 jaren jong pas, voor het eerst uitgewist.

Zijn nagelaten manuscripten en schetsen werden bewaard in zijn geboorteplaats Worms, die in februari 1945 tijdens de Tweede Wereldoorlog zwaar onder het verwoestende vuur kwam te liggen van geallieerde bombardementen. Alles wat nog aan Rudi Stephan herinnerde, ging daarbij verloren. Zo werd hij voor de tweede keer uitgewist.

Alleen de werken die bij muziekuitgever Schott in druk waren verschenen bleven bestaan, in waaronder 21 liederen, drie orkestwerken en wat kamermuziek. Zijn eerste Musik für Orchester uit 1910 is zijn bekendste stuk. Het ging in 1913 in première in de Münchener Tonhalle, die mogelijk was gemaakt door een flinke financiële bijdrage van zijn vader Karl Stephan, een politicus met aanzien. Musik für Orchester, een fraai stuk in laat-romantische, vroeg-moderne stijl met impressionistische halftinten, zorgde ervoor dat Rudi Stephan geboekstaafd werd als een van de grootste talenten van zijn generatie. Het kreeg zowaar een bescheiden plaats in het repertoire.

In zijn laatste jaren werkte hij aan zijn opera Die ersten Menschen op een tekst van Otto Borngräber, die vijf jaar na zijn dood voor het eerst werd opgevoerd.

Die ernsten Menschen, volgens Borngräber een ‘erotisch mysterium’, gaat over Adahm en Chawa, Kajin en Chabel. Chabel verlustigt zich in zijn moeder Chawa en wordt door de jaloerse Kajin doodgeslagen. Chawa vervloekt haar zoon. Samen met Adahm loopt ze aan het slot de nieuwe dageraad in, hopend op betere tijden.

De Nationale Opera. Rudi Stephan-Die ersten Menschen door het Concertgebouworkest o.l.v. François-Xavier Roth. Regie: Calixto Bieito. Live-stream op 3 juni (19.30 uur) in het kader van het Holland Festival.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden