Derk Sauer Beeld Artur Krynicki

Eens een KGB’er, altijd een KGB’er

Plus Derk Sauer

De Britse geheime dienst schreef een 50-pagina’s tellend rapport over Russische inmenging en wil die graag publiceren. Maar premier Boris Johnson besloot – tot grote woede van de oppositie – het rapport tot na de verkiezingen onder de pet te houden. Zelfs Hillary Clinton sprak er vanuit Amerika schande van.

Het rapport gaat vooral over de financiële steun van Russische oligarchen aan de Conservatieven. Ook Boris Johnson komt volgens The Guardian in het rapport voor vanwege zijn contacten met onder meer de (ex-)KGB-kolonel Alexander Lebedev.

Vorig jaar vloog Boris Johnson – toen nog de Britse minister van Buitenlandse Zaken – twee dagen na een belangrijke Navotop in Brussel naar een Palazzo in het Italiaanse Perugia van de Lebedevs. De Skripals waren net vergiftigd en Rusland stond hoog op de Navoagenda.

Alexander Lebedev (59) zou zo uit een roman kunnen zijn weggelopen. In de Sovjettijd klom hij op tot kolonel in de prestigieuze buitenlandsectie van de KGB. Toen de Sovjet-Unie in elkaar stortte was hij er als de kippen bij om een vermogen bij elkaar vergaren. Hij startte een bank, werd aandeelhouder van Aeroflot en kwam op de Forbeslijst van rijkste miljardairs.

Hij profileerde zich als de ‘society oligarch’. Altijd strak in pak, een hip gekleurd montuur en steevast een langbenig fotomodel aan zijn arm.

Tien jaar geleden belde Lebedev of ik samen de Evening Standard – zeg maar Het Parool van Londen – wilde kopen. Deze zieltogende krant stond voor een pond te koop. Het leek hem een leuk avontuur. Ik schrok terug voor de enorme schuldenlast, maar Lebedev zette door en maakte er – tot mijn verbazing – een groot succes van. Met een (gratis) oplage van 800.000 is de Standard Standard de invloedrijkste krant in Londen.

Lebedev had de smaak van media te pakken. In Moskou werd hij – samen met Gorbatsjov- aandeelhouder van Novaja Gazeta. Nogal opmerkelijk omdat dat de bekende onafhankelijke Russische krant is die al jaren kritische onderzoeken doet naar de macht. Met name hun berichtgeving over Tsjetsjenië is ongelofelijk moedig. Zes journalisten betaalden de hoogste prijs voor hun werk; ze zijn vermoord.

Zijn steun voor Novaja Gazeta zou Lebedev tot vijand van Poetin moeten maken – maar Lebedev is het levende bewijs dat niets is wat het lijkt in Rusland.

Lebedev was een KGB-kolonel, en zoals het gezegde luidt: ‘eens een KGB’er, altijd een KGB’er’. Hij steunt de felste oppositiekrant in Rusland zonder in de problemen te komen. Tegelijk sprak hij zich volop uit voor de annexatie van De Krim. Alleen dat al brengt hem in conflict met de Europese sancties, want hij exploiteert ook een hotel op De Krim. Maar de Britse autoriteiten laten hem ongemoeid. Hij pendelt moeiteloos heen en weer tussen de Londense en Moskouse jetset en is de gastheer van Boris Johnson.

Held en schurk tegelijk. 

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist van Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden