Theodor Holman. Beeld Artur Krynicki

Een zachte teleurstelling

Plus Theodor Holman

De zuster kwam net allemaal slangen, metertjes en andere apparatuur bij hem aanleggen of verwisselen, maar omdat het praten weer iets beter ging, wachtte hij niet met mij antwoord geven. “Nee, het is niet vreselijk. Het juiste woord is jammer.”

Hij presenteerde het woord bitterzoet, omdat hij het waarschijnlijk ook zo bedoelde.

“Als iets jammer is,” vervolgde hij, “hoef je er niet al te droevig om te zijn. Het is jammer dat ik Brigitte Bardot nooit heb geneukt. Of dat ik mijn studie niet heb afgemaakt toen mijn ouders nog leefden. Begrijp je wat ik bedoel? Dat is allemaal jammer, maar er valt overheen te komen.”

Ik lachte eerlijk en keek even naar hem. “Ik vind het erger dan jammer,” zei ik.

“Voor jullie is dat misschien zo. Maar jammer is het woord dat zich steeds aan me opdringt. Je zou het een zachte teleurstelling kunnen noemen.”

Het klonk poëtisch, maar al vond hij het ‘jammer’, toch voelde ik het verdriet mijn keel snoeren.

“Zo vind ik het jammer dat ik eigenlijk niets meer met de jeugd heb. Ik maak in mijn atelier mijn schilderijen in het besef dat ik jonge kunstenaars niet aanspreek. Mijn esthetische opvattingen vinden ze achterhaald en ik kan ze daarom niet inspireren.”

“Je bent een groot kunstenaar,” zei ik.

“Dank je. Maar daar zei ik het niet om. Ik bedoel: het is jammer dat ik de jongeren niet meer kan bereiken. Het is een jammer die neigt naar zonde. We herkennen elkaars kwaliteit niet. Dat is dus jammer. Dat is zonde. Maar er valt overheen te komen.”

Gelukkig ging het gesprek niet meer over zijn leven in het algemeen, maar over een kleiner onderdeel ervan.

De zuster controleerde nog even of alles goed was aangebracht en liet ons alleen.

Hij richtte zich iets meer op en ik hielp hem daarbij. Het slangetje dat in zijn neus zat, floepte los, maar hij wist het er zelf weer in te stoppen en het met het doorzichtige pleistertje onder zijn neus vast te drukken.

“Het is mooi dat we voor twee gevoelens die dicht bij elkaar liggen twee verschillende woorden hebben, zoals jammer en zonde. Jammer is lichter. Zonde is zwaarder. Jammer is schouderophalen. Zonde is au zeggen zonder dat iemand het hoort,” zei hij.

Het lukte me niet nog iets te zeggen.

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? t.holman@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden