Marcel LeviBeeld Artur Krynicki

Een toiletrol geeft je nog iets van controle

PlusMarcel Levi

In Engeland gaat momenteel het grapje rond dat iemands IQ kan worden geschat op 150 minus het aantal toiletrollen in huis. Inderdaad lijkt de toiletrol wederom het epicentrum van de hamsterwoede naar aanleiding van alle commotie rond de epidemie van Covid-19. Waarom eigenlijk? Ik kan me wel ergere tekorten voorstellen, zoals deodorant, tandpasta of maandverband. Of, maar dat is natuurlijk heel persoonlijk, kipkluifjes, radijsjes, koffie en belegen kaas.

De fixatie op toiletpapier is fascinerend. Natuurlijk is het in onze westerse samenleving essentieel, maar er zijn miljarden mensen op deze wereld die hun hygiëne na toiletbezoek uitstekend kunnen handhaven zonder de papierrol. Volgens deskundigen zijn er andere factoren die toiletpapier in het centrum van onze verzameldwang manoeuvreren. Toiletrollen nemen veel plaats in op de supermarktstellingen en een klein tekort leidt meteen tot een angstvallig leeg schap, genoeg om onze onrust en vervolgens verzamelwoede aan te wakkeren in onzekere tijden. Als je een aanhanger van complottheorieën bent, kun je zelfs speculeren dat supermarkten expres toiletpapierschappen bijna leegmaken om de hamsterzucht aan te wakkeren. Niets is fijner dan het laatste sixpack uit het rek te snaaien. De rolletjes zijn niet echt duur dus zelfs een smalle beurs is geen beletsel winkelwagens vol naar huis te slepen. Toiletrollen bederven niet en passen bij uitstek bij het Nederlandse gezegde ‘beter mee verlegen, dan om verlegen,’ dat in vrijwel geen enkele taal te vertalen valt. En dan is er natuurlijk de kuddestimulans. Als iedereen plotseling met karrenvrachten toiletrollen gaat zeulen, moet je wel heel sterk in je schoenen staan om dat zelf niet ook een beetje te willen.

In Engeland was de hashtag #toiletpapercrisis op sociale media voldoende om een aanzienlijk deel van de bevolking in een lange rij voor de supermarkten te krijgen (waarbij gezegd moet worden dat Britten het heerlijk vinden in een rij te staan). Hamsteren is een antwoord op de machteloosheid die veel mensen voelen naast de angst die de naderende piek van de ellende van het coronavirus met zich brengt. Wel of geen virusinfectie voelt ondanks alle voorzorgsmaatregelen als een loterij. Maar door je huis vol te stouwen met blikken bonen in tomatensaus, diepgevroren vissticks en genoeg pindakaas voor de komende drie jaar, kun je jezelf en je gezin nog een beetje voorbereiden op een crisis­situatie.

Hamsteren geeft tenminste een beetje gevoel van controle. Maar overdreven koop- en verzamelwoede in tijden van crisis komt akelig dicht bij de ziekelijke verzameldrang die inmiddels door psychiaters in hun diagnosesysteem is ondergebracht bij de dwangstoornissen.

De corona-epidemie is afschuwelijk en we zullen elkaar de komende weken nog hard nodig hebben om hier zonder kleerscheuren doorheen te komen. Sparen van toiletpapier en andere artikelen helpt niet echt, delen met anderen wellicht wel.

Marcel Levi is CEO van University College London Hospitals. Daarvoor was hij bestuursvoorzitter van het AMC.

Reageren? m.levi@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden