Theodor Holman Beeld Wolff

Diplomatiek taalgebruik is niet voor ministers

Column

Wat wordt minister Blok door de oppositie kwalijk genomen? Niet eens zozeer zijn uitspraken (die ook natuurlijk), maar vooral dat hij zich niet 'diplomatiek' heeft uitgelaten.

Want een minister moet zich altijd 'diplomatiek' uitdrukken. Anders gesteld: hij mag niet zeggen wat hij wil, maar wat hij wil zeggen moet hij op een omfloerste manier formuleren.

Want anders?

Want anders worden er landen kwaad en dat kun je niet hebben.

Een minister van Buitenlandse Zaken mag blijkbaar niemand boos maken, volgens de linkse oppositie.

Hoe vaak komt het niet voor dat de oppositie eist dat de minister in het buitenland iets pijnlijks gaat vertellen? Pijnlijk voor het betreffende land dan. Dan verlangen ze dat de minister juist niet ­diplomatiek is.

Is dat diplomatieke gedrag niet erg ouderwets?

Door de opmerkingen die minister Blok heeft gemaakt, is bijvoorbeeld thans Suriname kwaad.

Niet fijn, uiteraard. Maar toch: nou en?

Stel dat Blok had gezegd: "Ik vind Trump een eikel, een gevaarlijke klootzak!" Dan vraag ik me af of de linkse oppositie 'Schande!' had geroepen. Ik geloof dat dan een woord als 'moedig' was gevallen.

Diplomatiek taalgebruik is verhullend taalgebruik. Het is wellicht verstandig om dat in moeilijke situaties te bezigen, maar dat laat onverlet dat als je iets vindt, je dat ook moet zeggen. Al ben je tien keer ­minister.

Dat was vroeger ­wellicht onverstandiger dan nu, en het kan best zijn dat het over tien jaar weer verstandig is om om de zaken wat indirect naar voren te schuiven, maar een democratie vaart wel bij eerlijkheid. Diplomatiek taalgebruik is voor ­diplomaten en juist niet voor ministers.

Als Poetin of Trump iets doet wat niet in het belang van Nederland is, dan kun je beter eerlijk schelden. Wanneer de Amerikanen opeens een verklaring terugtrekken waarin in krachtige termen Rusland de schuld krijgt van de MH17-ramp, dan mag je best minister Pompeo bellen en hem de huid vol schelden. (Het tegendeel ­gebeurde, er werd weer ­diplomatiek gesproken.)

Nederland is een piepklein landje. Daarom moesten wij altijd in het buitenland kiezen voor een onderdanige woordkeus. Daar is het nu de tijd niet naar.

Juist omdat we nergens meer een rol van betekenis spelen, is het helemaal niet erg als de ministers hun visie op bijvoorbeeld de multiculturele samenleving duidelijk naar voren brengen.

Had Saaineus Blok ongelijk met wat hij zei?

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? t.holman@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden