Marjolijn de Cocq.Beeld Artur Krynicki

Deze roman uit 2015 beschrijft de realiteit van nu

PlusMarjolijn de Cocq

‘Op straat begon men maskers te dragen, vergeefs; het openbaar vervoer werd zoveel mogelijk vermeden. Handen schudden, omhelzingen en zoenen waren plotseling taboe – overal hingen overheidsposters om ons erop te wijzen dat echte vrienden elkaar niet hoeven vast te pakken. Hier en daar vielen mensen terug in oude gewoontes, door het lichaam nog niet vergeten. Ze stapten enthousiast met uitgestrekte armen naar voren; de ander deinsde dan terug alsof het een aanval betrof, waarop de eerste dan gekwetst en verontwaardigd reageerde, totdat het hernieuwde besef doordrong van de noodtoestand waarin we verkeerden. dan begonnen ze te lachen, een beetje ongemakkelijk, liepen verder op veilige afstand van elkaar.’

Het is toch een beetje beklemmend als je dit leest, in het besef dat de realiteit van nu in 2015 is beschreven in de roman Quarantaine van Wytske Versteeg, gelukkig door Querido opnieuw uitgegeven.

Het boek gaat over een vrij onaangename plastisch chirurg die niet is wie hij voorwendt te zijn, en die bevangen is geraakt van de veel jongere Maria als het land wordt platgelegd door een epidemie. Hij is, op het moment dat hij zijn verhaal opschrijft – ‘(...) om de stilte te bezweren, en de eenzaamheid, om niet te hoeven merken dat ik menselijk gezelschap mis?’ – een van de weinige overlevenden. Vanuit zijn gebarricadeerde grachtenpand slaat hij gade hoe een oude, verwarde vrouw een winkelwagen voor zich uitduwt, volgeladen met nutteloze spullen. Hij overpeinst zijn vreemde jeugd en het huwelijk waarin hij vastgeketend was. Het is niet de verhaallijn op zich die me per se treft, maar de precisie en haast voorspellende kracht waarmee Versteeg (1983) vastlegt hoe ‘de ziekte’ zich door het land verspreidt en hoe de inwoners van het land zich ertoe verhouden.

Versteeg debuteerde in 2012 met De wezenlozen en won met haar tweede roman Boy de BNG Bank Literatuurprijs voor jong talent. Onlangs verscheen van haar hand Verdwijnpunt, literaire non-fictie over trauma na seksueel geweld. Een persoonlijke zoektocht, en ook daarin is deze bijzondere auteur weer huiveringwekkend precies in haar formuleringen.

Nog een uit Quarantaine: ‘Het viel geen nieuws te noemen toen de ziekte zich verspreidde, gestaag de grenzen over kroop van landen die altijd problemen hadden. We zagen de beelden elke avond, met steeds een groter stukje van de kaart gekleurd, dat was niet meer dan te verwachten. Onze angst bewaarden we voor andere zaken; we dachten veel aan het terrorisme, vliegtuigrampen, af en toe aan het klimaat. Nog altijd bevond de ziekte zich op een ander continent, totdat dat plotseling niet meer zo was.’

Reageren? m.decocq@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden