Massih Hutak. Beeld Artur Krynicki

De stad weet zich geen raad met zijn rijkdom

Plus Massih Hutak

Ik sta met mijn strijders van Verdedig Noord, kunstenaarscollectief United Painting en bewoners van de Banne een muurschildering te maken op het Parlevinkerplein. Het kunstwerk representeert met zijn kleurrijke vlakken de verschillende culturen in de buurt. Die staat onder druk door verontrustende ontwikkelingen, die de meerkleurigheid van dit soort wijken bedreigt. En dat laat weer de armoede zien van een stad die zich geen raad weet met zijn rijkdom.

Al die ‘outsiders’ die in de Amsterdamse geschiedenis niet welkom waren in het centrum (de goede kant van de stad), hebben met de tijd hier (aan de verkeerde kant van de stad) een manier van samenleven ge­creëerd die complex is in de meest positieve zin van het woord.

Floradorp werd begin 1900 in Noord gebouwd voor de bewoners van de oude Jodenbuurt die niet gewenst waren aan de andere kant van het IJ. De Turkse gemeenschap in de Molenwijk is ontstaan doordat voormalige gastarbeiders daar massaal werden geplaatst, net als de Marokkaanse gemeenschap in de Vogelbuurt. En de zogenaamde aso’s waar het centrum van ontlast moest worden, kregen in Asterdorp een her­opvoedingscentrum.

En toch praten we over gentrificatie alsof het alleen een economisch verhaal is. Al het bovengenoemde was het gevolg van sociale verschuivingen en veranderingen die niet vanzelfsprekend bij een stad horen.

Deze mensen gaven Noord door de jaren heen zijn kleur, karakter en cultuur en een gemeenschapszin die zelfs binnen een stad als Amsterdam uniek is, mensen met roots in de hele wereld, die Noord aanwijzen als hun thuis. Zij worden nu massaal uit het stadsdeel verdreven.

In korte tijd wordt een agressieve verandering opgedrongen aan buurten die eerst decennialang zijn verwaarloosd (want de bewoners waren economisch gezien niet interessant) en waar nu flink in wordt geïnvesteerd (door de komst van kapitaal en macht).

Nieuwe Noorderlingen en ondernemers vervangen vaak door hun komst niet alleen fysiek de oude bewoners, maar ook, met hun psychologie en gedrag, de complexe realiteit van veel buurten met simplistische ideeën. Dit proces leidt onvermijdelijk tot sociale monoculturen, zoals ik op deze plek al schreef naar aanleiding van het boek The Gentrification of the Mind van Sarah Schulman.

Maar goed, het kunstwerk dus. Dat loopt door tot coffeeshop Atlas, een ontmoetingsplek voor álle Noorderlingen, waar tenminste nog iets terug te zien is van onze glorietijden. Beste gemeente, koester deze plek.

We plaatsen binnen de kleurvlakken kritische teksten naast portretten van Noorderlingen. Zowel de verdreven bewoners als degenen die er nog zijn en moedig weerstand bieden. Het werk is wat mij betreft een ode, een herinnering aan wat we kunnen zijn op ons best. Tegelijkertijd is het een commentaar op het huidige beleid van kunst in de openbare ruimte en de rol daarvan binnen gentrificatieprocessen.

Ik wil deze muurschildering door heel Noord verspreiden op verschillende gebouwen. Wie doet er mee?

Rapper en schrijver Massih Hutak (26) schrijft columns voor Het Parool.

Reageren? m.hutak@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden