Plus Column

De Sinterklaasintocht: een van de gekke plannen uit de jaren 30

Patrick Meershoek Beeld Maarten Steenvoort

Een pantoffel­parade op de Apollolaan, de verkiezing van het lelijkste hondje in het Vondelpark, het loslaten van duiven op de Dam: de leden van het Initiatief-Comité Amsterdam voerden in de jaren dertig de gekste plannen uit om het leven in de hoofdstad een beetje op te ­vrolijken.

Daar was grote behoefte aan, want de wereld ging gebukt onder een loodzware economische crisis. Onder voorzitterschap van huisarts Maup de Hartogh trok het comité ten strijde tegen de heersende malaise.

Zo werd geld ingezameld voor het plaatsen van bloembakken in de binnenstad en kwam er een plan om een berg aan te leggen in het Amsterdamse Bos.

In 1934 nam het comité het ­initiatief voor de allereerste ­intocht van Sint Nicolaas in de stad. Het idee was afkomstig van journalist David Kouwenaar, werkzaam in Amsterdam als correspondent van de Nieuwe Rotterdamsche Courant en ­vader van Gerrit, die later een beroemd dichter zou worden.

Kouwenaar ergerde zich mateloos aan de chaotische taferelen die zich elk jaar in de Sinterklaastijd voordeden in de stad. Overal liepen lunchroom­heiligen en reclamebisschoppen rond, zoals Kouwenaar de tientallen over straat zwervende nepklazen omschreef.

Eind oktober verscheen in de kranten breed uitgemeten de aankondiging door het comité van de 'blijde inkomst' op 1 december van de echte Sint Nicolaas in Amsterdam.

"Voor­gesteld door een onzer grootste acteurs, den heer Eduard Verkade, die zorgvuldig gekleed en ­gegrimeerd zal zijn en op waardige wijze den eeuwenoude Sint zal voorstellen."

Het comité hield niet van half werk en kondigde de eerste intocht meteen maar aan als de start van een nieuwe, langdurige traditie. Voorzitter De Hartogh wist het Genootschap Amstelo­damum over te halen een plechtige oorkonde met zegel te ­vervaardigen voor het stads­bestuur, 'opdat de heugenis van deze eerste blijde inkomst nimmer verzwakke of teloor ga'.

Het was aan de burgemeester om dat historische document in ontvangst te nemen. Volgens de overlevering had toenmalig ­burgemeester Willem de Vlugt daar aanvankelijk helemaal geen trek in.

Hij nam het ambt serieus en kende het comité van hun studentikoze grappen en grollen. Maar toen het gezelschap zich op de dag van de ­intocht onuitgenodigd in de hal van het stadhuis meldde, zat er weinig anders op dan naar beneden te komen en de hand te drukken van de goedheiligman.

Die handdruk werd de bezegeling van een machtig verbond. De blijde inkomst van Sinterklaas is een prachtige Amsterdamse traditie geworden, die ook nog eens in het hele land ­navolging heeft gekregen.

Komende zondag zet de Sint voor de tachtigste keer voet aan wal, voor het eerst opgewacht door burgemeester Femke Halsema. De leden van het Initiatief-Comité kunnen tevreden toekijken, als zij daarboven tenminste niet druk zijn met het ­organiseren van een verkiezing van de lelijkste dode hond.

patrick@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden