Derk Sauer Beeld Artur Krynicki

De oude dubbelspion George Blake is niet kapot te krijgen

Plus Derk Sauer

Elk jaar rond sinterklaas gaan we met een tas vol lekkernijen op bezoek bij George Blake, de befaamde dubbelspion die op het hoogtepunt van de Koude Oorlog als Brits geheim agent vitale informatie doorspeelde aan de Russen.

George woont in een typisch Russische datsja van de KGB, waar de afgelopen decennia vrijwel niets aan is gebeurd. Als je binnenstapt, ga je terug in de tijd.

Met z’n 97 jaar is Blake nauwelijks meer mobiel en brengt hij de meeste tijd door op een oude bank. Buiten vriest het flink en binnen zit Blake met wanten aan, een muts op en een dikke deken om zich heen geslagen.

Blakes Russische vrouw Ida blijkt kort geleden een hersenbloeding te hebben gehad en komt nu nog maar moeilijk uit haar woorden. De verzorging van George rust nu vooral op de schouders van de Tadzjiekse bewaker annex klusjesman.

Je zou voor een ‘held van de Sovjet-Unie’ een iets luxueuzere omgeving verwachten, maar George is – ondanks het feit dat hij vrijwel blind is – immer goed gemutst.

“Wat fijn dat jullie er weer zijn,” zegt hij met een onvervalst Rotterdamse tongval, alsof hij net van de Coolsingel is komen lopen. “Je weet niet hoe heerlijk het is om weer Nederlands te praten.”

George groeide op in Rotterdam en voelt zich op en top Nederlands, ondanks een leven als Brits geheim agent en daarna als dubbelspion voor de KGB.

Zijn geheugen – zeker waar het vroeger betreft – is verbluffend intact. Bij een vorig bezoek kwamen we te spreken over ‘soldaat van Oranje’ Peter Tazelaar – naaste familie – die een belangrijke rol in mijn jeugd speelde. George wist zich nog alles te herinneren van het Londense huwelijk van Tazelaar, waar hij als gast bij aanwezig was.

Nu komen we te spreken over het Twentse dorpje Warnsveld, waar George Blake in 1942 ondergedoken zat bij zijn oom voordat hij naar Engeland uitweek. George kan het huis nog precies beschrijven. En laat mijn zwager datzelfde huis nu bewonen!

“Dat kan bijna geen toeval zijn,” zegt George opgewonden, “wij zijn voorbestemd elkaar te kennen.”

Hoe klein de wereld van George inmiddels ook is – veel verder dan wat rond schuifelen in de datsja komt hij niet – de ontwikkelingen in de wereld laten hem zeker niet koud. Zijn Russische (klein)kinderen willen het liefste naar Europa omdat ze weinig perspectief in het huidige Rusland zien.

De geschiedenis kan wreed zijn. Blake liep juist over naar de Russen omdat hij oprecht geloofde in de communistische heilstaat. Al die oude idealen zijn al lang in elkaar gestort en nu blijkt ook het Russische staatskapitalisme geen onverdeeld succes.

Maar Blake is niet kapot te krijgen. “Ik voel me sterk,” zegt George. “Met een beetje geluk haal ik de honderd.”

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist van Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden