null Beeld Artur Krynicki
Beeld Artur Krynicki

De oerknal van het drugsprobleem

PlusPatrick Meershoek

Een halve eeuw geleden veranderde het Vondelpark van een keurig park voor wandelaars, zonaanbidders en schandknapen in de slaapzaal van een overvolle jeugdherberg. Uit de hele wereld kwamen jonge mensen met hun slaapzak en lang haar naar Amsterdam om de zomer van 1971 door te brengen in het park. “Mooie meisjes met eigengemaakte sieraden, baardige zangers, dagdromers, vrijers en fluitspelers,” noteerde een verslaggever vertederd in de krant.

In de provojaren had Amsterdam een internationale reputatie gevestigd als de stad waar alles kon en mocht. Dat was maar ten dele waar. Een jaar eerder was het op de Dam nog tot een harde confrontatie gekomen tussen de politie en de jongeren die hun slaapzakje hadden uitgerold rond het nationaal monument. Toen de politie er niet in slaagde om de Dam te ontruimen, stapte een groep mariniers op de trein naar Amsterdam om hardhandig orde op zaken te stellen.

Dat wilde het stadsbestuur niet nog eens meemaken, en een jaar later werd het Vondelpark opengesteld voor het jeugdtoerisme, zoals dat toen heette. Het park vulde zich met jongeren die onbekommerd droomden van een nieuwe, betere wereld. De gemeente zorgde voor toiletten, een bewaarplaats voor de bagage en een groep medewerkers die een beetje toezicht hielden.

Het Vondelparkproject was een pragmatische en sympathieke oplossing voor een onverwacht probleem, maar kende ook een keerzijde. De experimenteerlust van de bezoekers beperkte zich niet tot het zingen in canon en het samen slapen onder de blote hemel. De politie deed een inval in het park en nam daar ruim zes kilo hasj en enkele duizenden tabletten lsd in beslag.

Het valt de mooie meisjes en de baardige zangers niet aan te wrijven, maar achteraf kan worden vastgesteld dat zij samen de vrolijke oerknal veroorzaakten van het grootschalig drugsgebruik waarmee Amsterdam tot op de dag van vandaag worstelt. De verhalen over de tolerante stad bereikten ook de hoogste bazen uit de internationale drugshandel en zij kozen Amsterdam als aanvoerhaven en afzetmarkt voor heroïne en, later, cocaïne.

Een halve eeuw later kondigt de burgemeester samen met politie en justitie een ambitieus plan aan om de drugscriminaliteit een halt toe te roepen. Daarmee verklaart Amsterdam de oorlog tegen een bedrijfstak die in de tussentijd is uitgegroeid tot een machtige multinational met een jaaromzet die zich kan meten met die van Google, Apple en andere techreuzen.

Het is een dappere en noodzakelijke inspanning. En toch zal het nog een paar seizoenen van de serie Narcos duren voor we ergens in Colombia een paar grote bazen met een sip gezicht bij elkaar zien zitten. “Amsterdam kunnen we vergeten,” zegt een gemene man met een snor. “Het was mooi zolang het duurde, maar het is voorbij.” Om daarna woedend naar de tuin te lopen en een automatisch wapen leeg te schieten op een vat kerosine.

Patrick Meershoek is verslaggever van Het Parool en schrijft elke woensdag een column. Lees alle columns hier terug.

Reageren? patrick@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden