Marcel Levi. Beeld Artur Krynicki
Marcel Levi.Beeld Artur Krynicki

De goedkoopste patiënt is een dode patiënt

PlusMarcel Levi

Marcel Levi

Paniek bij het RIVM. Al twee weken staan corona en agrarische mest niet meer in de belangstelling. De directie komt in spoedvergadering bijeen. “Ze zullen ons toch niet vergeten?” vragen bezorgde bestuurders zich af.

Gelukkig is er een oplossing. Een RIVM-medewerker meldt nog wel een onderzoekje in de la te hebben dat zeker wat aandacht zal trekken in de publiciteit. En zo verschijnt afgelopen week het RIVM-rapport Impact van scenario’s voor sport en bewegen op gezondheid en zorgkosten. De onderzoekers berekenen daarin dat meer bewegen door Nederlanders verrassenderwijs zal leiden tot aanzienlijk hogere zorgkosten in 2040 op basis van verschillende modellen (iets waar het RIVM toch al zo enorm goed in was de afgelopen maanden).

Volgens verwachtingen zal in 2040 ongeveer de helft van de Nederlanders voldoende bewegen (dat is 150 minuten per week wandelen of fietsen en twee keer per week wat sport of gymnastiek). Als dat aantal stijgt tot 75 procent (doel van het huidige preventiebeleid), leidt dat tot honderdduizenden mensen minder met suikerziekte, hartfalen, of een beroerte.

Volgens de RIVM-rekenkunstenaars wordt de daling in gezondheidszorgkosten echter deels teniet gedaan doordat meer serieuze sportblessures zullen optreden. Huh? Sinds wanneer leidt ruim twee uur wandelen en een paar keer per week ochtendgymnastiek tot miljoenen kostend ‘ernstig sportletsel’? Interessant genoeg wordt deze aanname ook nergens onderbouwd in het rapport.

Vervolgens wordt het nog een stukje erger. Want de onderzoekers modelleren vrolijk verder dat al dat extra bewegen bijna twintigduizend extra levensjaren opleveren. En ja, in die tijd dat mensen langer leven, zullen ze vast wel ergens zorgkosten maken. En dat wordt dan met een royale slag in de lucht becijferd op tientallen miljoenen euro’s. Dus zorguitgaven zullen door een fittere bevolking alleen maar toenemen.,

Wat een flauwekul. Nog los van het feit dat aanzienlijke reducties in beroertes en hartaanvallen een geweldige winst in zowel levensduur als kwaliteit van leven zullen opleveren, kun je je afvragen of uitgaven voor verstuikte enkels of tennisellebogen nou echt iets is om je druk over te maken. En ja, het is al jaren bekend dat een dode patiënt inderdaad heel weinig zorgkosten maakt.

Het is dus gewoon wachten op het volgende RIVM-rapport waarin heel vernuftig wordt gemodelleerd dat verplichte euthanasie op onze 50ste verjaardag de zorgkosten spectaculair zal verlagen. Of een nieuwe RIVM-berekening dat gedwongen starten met roken bij brugklassers onbehandelbare longkanker en hartziekten voor hun pensioen zo doet toenemen dat we daarmee goedkoper uit zijn (om van de extra accijnsinkomsten maar te zwijgen).

Minister Conny Helder heeft het briljante RIVM-rapport inmiddels naar de Tweede Kamer gestuurd met de subtiele hint dat het wellicht bij volgende rapportages relevant is om niet alleen naar fantasievolle medische kosten maar vooral ook naar gezondheidswinst te kijken.

Marcel Levi is voorzitter van de raad van bestuur van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Daarvoor was hij ceo van University College London Hospitals en bestuursvoorzitter van het AMC. Lees al zijn columns hier terug.

Reageren? m.levi@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden