null Beeld Sjoukje Bierma
Beeld Sjoukje Bierma

Biesheuvels boek had tot mijn ontzetting als onderzetter hectoliters bier opgezogen

PlusMaarten Moll

Maarten Moll

Het is de Week van het Korte Verhaal.

We gaan terug in de tijd, want ik moet denken aan de verjaardag van mijn kleine broer. Hij woonde destijds in de Manegestraat, een smalle, korte, donkere straat tussen de Nieuwe Kerkstraat en de Nieuwe Prinsengracht.

Hij woonde, meen ik me te kunnen herinneren (ik kan mijn oude agenda’s uit de vorige eeuw nergens meer vinden), op nummer 6, driehoog in een eenkamerappartementje.

De Manegestraat. Altijd als ik met mijn andere broers de kleine bezocht, gingen we hinnikend de trappen op. We bleven dat leuk vinden. Ook die keer in juni.

Ik kijk naar de foto’s die die dag zijn genomen. Ik droeg een grijs jasje, met daaronder een lichtblauw, badstoffen T-shirt. Mijn oudste boer had nog haar. Op de muur geplakte verjaardagskaarten (het Feyenoordbierviltje dat ik stuurde was in Amsterdam keurig bij hem, een Ajacied, bezorgd).

Blokjes kaas en schijven leverworst. Pijpjes Grolsch. We hadden feesthoedjes op.

Hij is niet zo’n lezer, mijn broertje, maar ik gaf hem toch een boek. In de bovenkooi. Verhalen van Biesheuvel. Hij leek het een leuk cadeau te vinden, en legde het boek, met het geweldige verhaal Astrid Krikke, op tafel. Niet heel veel later op de avond was het al gebeurd met het boek. Als onderzetter had het tot mijn ontzetting – boeken hadden toen iets heiligs voor me – al hectoliters bier opgezogen, en er lagen diverse plakken leverworst overheen gedrapeerd.

“Gewoon even met de föhn van je vriendin eroverheen,” zei iemand tegen mijn broertje. Ik moest als enige niet lachen. Op het hoogtepunt van het feest werd het boek boven een leeg glas uitgewrongen. Mijn broertje dronk In de bovenkooi in één teug leeg.

De Manegestraat is ook een ander verhaal. Tussen 1761 en 1888 zat daar de Fransche Manege. Ook werden hier paarden gestald die in Carré de bühne opgingen.

Dat las ik op de site joodsamsterdam.nl. De Manegestraat, ik wist dat niet, ‘was zeer Joods’. ‘In dit deel van de Nieuwe Kerkstraat waren het ‘Russische’ (Oost-Europese) Joden die na de pogroms in Oost Europa vluchtten (naar Amerika) en onderweg in Amsterdam bleven, en hun nazaten vinden we er terug. De bevolking van dit straatje was zelfs zo vaak van Oost-Europese afkomst dat de bijnaam voor de Manegestraat tal van jaren Russenstraatje is geweest.’

En dan kom je, bijna onvermijdelijk, uit bij die andere verhalen. Want op de site staat ook wie er in de oorlog in de Manegestraat woonden. Op nummer 6, ‘3 hoog: gezin Jankiew Bresler (4 personen)’.

Er staat niet bij wat er van ze geworden is. Je hoopt, maar je vreest het ergste. Even zoeken en je weet het. Op de site joodsmonument.nl staat bij de vier namen vier keer het jaar 1943.

Koopman Jankiew Bresler (41) werd vermoord in Auschwitz, zijn vrouw Kajla Bresler-Simon (39), zoon Wolf (17) en zoon Fishel (11) in Sobibor. Een kort verhaal van nog geen twee dozijn woorden. Met een onnoemelijk, groot en donker verhaal erachter.

En ik die daar meer dan veertig jaar later in het feestgedruis in de Manegestraat treurde om een niet meer te lezen boek met komisch-tragische verhalen.

Maarten Moll schrijft over dagelijkse beslommeringen in de stad. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? m.moll@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden