Plus Om de wereld

'Advocaten zijn de nieuwe cabaretiers'

Eén kwestie, twee visies: de Amsterdamse blik en een mondiale kijk op de actualiteit. Deze week: Misdaad, straf en amusement.

Willem Holleeder in 2014 Beeld ANP

Pam

Het was de week van Willem Holleeder. En van Peter R. de Vries, die in 385 talkshows optrad, net als talloze andere misdaadverslaggevers en strafpleiters. Met misdaad en straf heeft dit weinig meer te maken, het is puur amusement geworden. Advocaten zijn de nieuwe cabaretiers.

Ging je vroeger naar de kleinkunst­academie, tegenwoordig ga je van de rechtenfaculteit rechtstreeks naar de Peter R. de Vries University in Hilversum. Het lijkt makkelijk, maar het is een verdomd moeilijk vak, want als u nog begrijpt waar al die wissewasjes tussen Willem, Sonja en Astrid over gaan, dan bent u wat mij betreft een kei, die zo zijn bul mag gaan halen bij Peter R.

Zodra zware jongens terechtstaan, schieten de kijkcijfers omhoog, zoals bij de kop van Jut op de kermis. Ik pleit daarom al jaren voor een televisiezender met uitsluitend rechtszaken. In de Verenigde Staten bestaat die allang: Court TV. Daar werken ze ook niet met balkjes voor het gezicht of met initialen, maar gewoon 24 uur lang die rotkoppen met naam en toenaam op het scherm.

Het lijkt mij helemaal een goed idee om een aparte enclave in te stellen voor al die strafadvo­caten, die een fijne boterham naar binnen schuiven dankzij de stroom van eindeloze procedures en hoger beroepen.

Als we toch een eiland op zee maken voor een nieuwe luchthaven, zouden wij ook kunnen denken aan een soort Robbeneiland, geheel volgebouwd met gevangenissen, recht­banken en beveiligde bunkers. Ik zie ook brede snelwegen voor me, waar de dikke auto's van de strafadvocatuur en hun clientèle overheen scheuren.

Bénédicte Ficq, Stijn Franken, Nico Meijering, Jan-Hein Kuijpers, Gerard Spong en Bram Moszkowicz, in ere hersteld, alsmede al hun maatjes, kunnen daar gaan wonen in een speciaal aangelegde luxewijk. Het zal ze in hun villa's aan niets ontbreken en zij zullen dag en nacht op de televisie zijn.

De enige voorwaarde die wij als maatschappij aan ze opleggen, is dat zij niet van het eiland af mogen en dat hun programma's nooit op het vasteland zullen worden uitgezonden.

In de vorige eeuw was de misdaad iets voor de commerciëlen. Ik herinner me nog de ophef, toen de publieke omroep begon met Opsporing verzocht. Maar nadat BNNVara in 2017 de documentaire De verdediging uitzond, over het advocatenkantoor Ficq & Partners, zijn alle remmen losgegaan.

Ik heb nog het beeld voor me van Nico Meijering die met een stalen gezicht, helemaal zen, ging mediteren, om zich vervolgens naar de rechtbank te spoeden ten einde met een moordenaar mee te wiegen. Daarom: maak Bénédicte & Nico burgemeester & locoburgemeester van Robbeneiland!

Max Pam

Advocaat Nico Meijering Beeld ANP

Brill

Een oude, beproefde stelregel bij de Amerikaanse lokale televisie luidt: 'When it bleeds, it leads.' Vrij vertaald: wanneer een misdrijf gepaard gaat met bloedig geweld, wordt het geheid opening van het journaal.

Zoals bekend is er in de Verenigde Staten geen tekort aan wapens en dus vloeit er bij misdrijven al snel bloed. De plaatselijke journaals openen dan ook geregeld met een reportage over een schietincident of een gewelddadige roofoverval.

Elk nadeel heeft zijn voordeel, wat in dit geval betekent dat de landelijke journaals en aanverwante nieuwsprogramma's relatief weinig over criminaliteit gaan. Een afrekening in het criminele milieu van Californië heeft nu eenmaal een zeer beperkte attentiewaarde in Florida - daar hebben ze hun eigen liquidaties.

Natuurlijk is er af en toe een dramatisch gewelds­incident dat wel volop de landelijke aandacht trekt en dagenlang het nieuws domineert. Zeker als er ook nog een raciaal element in het geding is.

Maar de Amerikaanse televisiekijker wordt niet constant op de huid gezeten door een Peter R. de Vries die in elke talkshow van elke omroep opduikt om zijn emmer met onverbiddelijke opinies leeg te storten. Trouwens, een Amerikaanse Angela de Jong bestaat ook niet. Er is nog een weldadige ouderwetse scheiding tussen optreden voor de camera en erover schrijven.

Ik kan me ook niet herinneren dat ik in de VS een rechtszaak heb meegemaakt die zo lang duurde als het proces tegen Willem Holleeder, dat inmiddels het tweede jaar is ingegaan.

Toevallig staat nu in New York Joaquin 'El Chapo' Guzmán terecht. Hij is de leider van het grootste Mexicaanse drugskartel. De jury achtte hem deze week schuldig aan alle tien aanklachten. De strafmaat volgt over een paar dagen. Alles bij elkaar heeft de rechtszaak dan vier maanden in beslag genomen.

De geschiedenis leert dat het nog korter kan. Het proces tegen Al Capone, Amerika's beruchtste gangster aller tijden, duurde in 1931 slechts twee weken. Waarbij moet worden aangetekend dat Justitie had besloten om hem niet te vervolgen vanwege zijn vele moordpartijen en afpersingen, maar alleen voor belastingontduiking.

Want op dat punt stond de aanklager het sterkst. Het bleek voldoende: de jury verklaarde hem schuldig, waarna de rechter een celstraf van elf jaar oplegde, de hoogste straf ooit voor belastingontduiking.

Misschien had dit historisch voorbeeld een aansporing voor ons Openbaar Ministerie moeten zijn om Holleeder na zijn eerdere veroordeling nu maar eerst aan te pakken op een relatief klein vergrijp, waar hij zich niet onderuit kan draaien. Er bestaat vast wel een opname van een telefoongesprek met Peter R. waarin hij bekent de biobak te hebben vernield.

Paul Brill

Politiefoto van Joaquin 'El Chapo' Guzmán Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden