Buitenland Bewaar

Woede groter dan angst in Libië

EPA
EPA © UNKNOWN

TRIPOLI - Alle dreigingen en geweld ten spijt, lijkt na 42 jaar onderdrukking niets de Libiërs meer te kunnen stoppen in hun strijd voor vrijheid en democratie. De steun voor de Libische leider Muammar Kaddafi kalfde maandag verder af toen minister Mustafa Mohammed Abud al-Jeleil van Justitie opstapte uit protest tegen het geweld tegen betogers.

Dat meldde de lokale krant Quryna.

Bronnen dicht bij de machthebbers stellen dat Kaddafi's positie wankelt. Kaddafi's tweede zoon Saif al-Islam zei zondag op televisie dat militairen koste wat kost de eenheid in het land zullen bewaken ,,en zullen vechten tot de laatste kogel''. Inmiddels zijn vliegtuigen en helikopters ingezet die hele wijken zouden hebben beschoten in Tripoli. Het luchtruim boven de stad werd laat op de avond gesloten.

Er zijn enkele straaljagers en helikopters op Malta geland. De inzittenden, legerkolonels, willen politiek asiel aanvragen. Ook Libische ambassadeurs en afgevaardigden hebben Kaddafi laten vallen. Een gerespecteerde soennitische geestelijke heeft een fatwa uitgesproken tegen Kaddafi en riep iedere militair die in de gelegenheid is hem dood te schieten dit te doen om ,,Libië van hem af te helpen''.

Schieten met scherp
Kaddafi's troepen en huurlingen schieten met scherp, waardoor alleen al van zondag op maandag zeker 61 doden vielen, maar ook werden aantallen tot 250 genoemd en viel de term 'genocide'. Sinds het begin van de opstand zijn volgens een Franse mensenrechtenorganisatie tot maandagmiddag meer dan driehonderd doden gevallen. De betogers weten echter steeds meer plaatsen te controleren.

De boze menigte heeft maandag verschillende overheidsgebouwen in brand gestoken, waaronder een militair complex, waarbinnen Kaddafi's tentenkamp gelegen zou zijn. ,,Toen we hoorden dat de onlusten naderden zijn we meel en tomaten gaan hamsteren. Dit is zeker het einde van het regime. Dit is nog nooit gebeurd in Libië. We bidden dat het snel stopt'', aldus een inwoner van Tripoli in internationale media. ,,Ik ben nog nooit zo bang geweest en nog nooit zo vrij. Vanaf nu zal ik altijd zeggen wat ik denk'', aldus een ander.

Buitenlandse journalisten kunnen het land niet in en het internet is afgesloten. Ook ligt het telefoonverkeer deels stil. Buitenlandse internetproviders zoals het Nederlandse XS4all hebben een inbelverbinding in Libië geopend.

Stop met geweld
Wereldwijd hebben verschillende leiders het geweld in Libië veroordeeld en VN-chef Ban Ki-moon heeft Kaddafi per telefoon gevraagd onmiddellijk te stoppen met het uit de hand lopende geweld. Europa maakt zich ook zorgen dat een golf migranten de oversteek maakt. De Italiaanse minister van Buitenlandse Zaken, Franco Frattini, zei na overleg met EU-ambtgenoten dat Europa een soort Marshall-plan moet opstellen, waarmee hij refereerde aan het plan voor de wederopbouw van Europa na de Tweede Wereldoorlog.

Veel landen hebben besloten hun burgers uit Libië te halen en ook Nederland wil een vliegtuig sturen. Ook olieconcerns halen mensen er weg. (ANP)