Buitenland Bewaar

Antiapartheidsactiviste Winnie Mandela (81) overleden

Winnie Mandela is op 81-jarige leeftijd overleden
Winnie Mandela is op 81-jarige leeftijd overleden © ANP

De Zuid-Afrikaanse antiapartheidsactiviste Winnie Mandela is op 81-jarige leeftijd overleden.

Dit melden haar familie en persoonlijk assistent Zodwa Zwane.

Nomzamo Winifred Zanyiwe Madikizela, beter bekend als Winnie Mandela, was de ex-vrouw van de voormalige Zuid-Afrikaanse president Nelson Mandela.

Ze was al langere tijd ziek en was sinds het begin van het jaar meerdere keren in het ziekenhuis opgenomen. Zwane gaf geen verdere details.

Zij ontmoette (de gescheiden) Nelson Mandela in 1956 in Johannesburg, toen hij al een bekende figuur in de politiek was. Zij trouwden in 1958 en nauwelijks twee jaar later ging Nelson voor het eerst naar de gevangenis.

Gevanggezet
Ook Winnie is in de jaren zestig en zeventig diverse malen gevangengezet. Ze werd onderminister in het eerste post-apartheidskabinet (1994), maar moest na elf maanden vertrekken na beschuldigingen van corruptie.

In 1996 scheidde het paar en ze ging zich Winnie Madikizela-Mandela noemen. Winnie begon haar politieke carrière nadat haar man, ANC-leider Nelson Mandela, in 1964 tot levenslang veroordeeld was wegens een samenzwering om de regering af te zetten.

In haar campagne voor een niet-racistisch, democratisch Zuid-Afrika overtrad zij constant de orders van de regering, die haar bewegingsvrijheid beperkte en haar monddood probeerde te maken.

Ontvoering
Haar imago liep in 1991 een gevoelige deuk op toen ze door de rechtbank schuldig werd bevonden voor haar aandeel in de ontvoering van de veertienjarige Stompie Seipei, een zwarte jongen die wegens vermeend verraad was vermoord. Mede hierdoor gingen Nelson en Winnie uit elkaar.

Bij de meer radicale aanhang van het ANC bleef ze onverminderd populair. In 2007 werd ze gekozen in het hoofdbestuur van de partij, waarbij ze zelfs de meeste stemmen kreeg.

Winnie werd wereldwijd geroemd vanwege haar verzet tegen de apartheid. In 1986 kreeg ze een eredoctoraat van de Universiteit Utrecht.

In 1990 bracht ze met Nelson Mandela nog een bezoek aan ons land. Op het Catshuis hadden ze een ontmoeting met premier Ruud Lubbers, vicepremier Wim Kok en minister van Buitenlandse Zaken Hans van den Broek. Op Huis ten Bosch werden ze ontvangen door koningin Beatrix en prins Claus.

Recensie van de biografische documentaire Winnie, waarin de tachtigjarige strijdster ook zelf aan het woord komt.