Binnenland Bewaar

Voeg een I toe aan LHBT: intersekse uit de onzichtbaarheid

Intersekse is een parapluterm voor diverse aangeboren condities waarbij de ontwikkeling van het chromosomale, gonadale (geslachtsklieren) of anatomische geslacht verschilt van de norm. Mensen met een intersekse-conditie identificeren zich meestal als man of vrouw. Artsen gebruiken sinds 2006 de term DSD (Disorders of Sex Development), maar steeds vaker wordt het woord Disorders vervangen door Differences.
Intersekse is een parapluterm voor diverse aangeboren condities waarbij de ontwikkeling van het chromosomale, gonadale (geslachtsklieren) of anatomische geslacht verschilt van de norm. Mensen met een intersekse-conditie identificeren zich meestal als man of vrouw. Artsen gebruiken sinds 2006 de term DSD (Disorders of Sex Development), maar steeds vaker wordt het woord Disorders vervangen door Differences. © Miriam van der Have

Het is tijd dat mannen en vrouwen met een intersekseconditie uit de onzichtbaarheid treden, schrijft Miriam van der Have. Aan LHTB moet dan ook de I worden toegevoegd, vindt Miriam van der Have, voorzitter van het Nederlands Netwerk Intersekse/DSD.

Wat is intersekse?

Intersekse is een parapluterm voor diverse aangeboren condities waarbij de ontwikkeling van het chromosomale, gonadale (geslachtsklieren) of anatomische geslacht verschilt van de norm. Mensen met een intersekse-conditie identificeren zich meestal als man of vrouw. Artsen gebruiken sinds 2006 de term DSD (Disorders of Sex Development), maar steeds vaker wordt het woord Disorders vervangen door Differences.

Het geboren worden met een intersekse-conditie werd lange tijd gezien als een ziekte. Het medisch protocol vereiste dat kinderen van wie de geslachtsanatomie varieerde, chirurgisch tot jongen of meisje werden gekneed en dat daar dan niet meer over werd gepraat. Het gevolg was dat niemand meer openlijk durfde te praten over intersekse. De mensen met een intersekseconditie waren onzichtbaar en stemloos.

Vorig jaar had de Canal Parade een primeur: op de boot van COC Nederland stonden twee mensen met een intersekseconditie. Hoewel internationaal de I al aan LHBT is toegevoegd, is de participatie van mensen met een intersekseconditie nog gering. Dat roept de vraag op of die I wel bij LHBT hoort.

1 op de 200
Ondanks alle toeschouwers was intersekse tijdens de Canal Parade volkomen onzichtbaar. Nu is dat geen nieuws, want op wat artikelen in tijdschriften en een enkele televisie-uitzending na zijn we al heel lang onzichtbaar. Toch heeft volgens een recente publicatie van het Sociaal en Cultureel Planbureau één op de tweehonderd Nederlanders een intersekseconditie.

Als mensen met een intersekse-conditie zich in Nederland al verenigd hebben, dan is dat in patiëntenorganisaties, waar intersekse vaak wordt aangeduid met de medische naam DSD (Disorders of Sex Development). Rondvraag onder deze organisaties laat zien dat er weerstand bestaat tegen het toevoegen van een I aan LHBT. Het meest gehoorde argument daarbij is dat intersekse/DSD niets te maken heeft met seksuele voorkeur of genderidentiteit.

In Nederland bestaat (nog) geen vereniging voor mensen met een intersekseconditie die niet op medische gronden is gebaseerd. In het buitenland is dat anders. Ilga (International Lesbian, Gay, Bisexual, Trans and Intersex Association) heeft de I al in 2008 toegevoegd en ook de buitenlandse politiek is al veel verder dan Nederland.

Mensenrechtenprobleem
Zo liggen er stevige rapporten van de VN, de Raad van Europa en de Europese Commissie die intersekse vanuit een mensenrechtenperspectief benaderen. De medische behandeling die kinderen met een intersekseconditie krijgen, inclusief 'normaliserende' chirurgie, wordt in die rapporten uitermate kritisch beoordeeld en gezien als een schending van de mensenrechten. Kortom: internationaal wordt intersekse niet gezien als een medisch probleem, maar als een mensenrechtenprobleem.

Maar is het dan nodig met de Canal Parade mee te varen? Of meer algemeen: is het nodig een I toe te voegen aan LHBT? Het antwoord is: ja.

Seksuele voorkeur, genderidentiteit en sekse zijn verschillend, dat klopt. Maar alle drie hebben ze te maken met hoe de maatschappij denkt over mannen en vrouwen: word je verliefd op een man of een vrouw, voel je je een man of een vrouw, heb je het lichaam van een man of een vrouw? Anders dan vaak wordt gedacht, bestaan er voor man en vrouw geen houdbare absolute definities. Zolang dat nog niet breed is geaccepteerd door de maatschappij, hebben LHB, T en I nog veel onderwerpen waarop de groepen kunnen samenwerken.

Interfobie
Bij elke Canal Parade vragen mensen uit de LHBTI-doelgroep zich af waarom dat nodig is - doe maar gewoon, dan doe je gek genoeg. Deze mensen voelen zich niet vertegenwoordigd door de mensen die op de boten staan. Cultuuranalytisch is dat te verklaren als geïnternaliseerde homofobie (of transfobie, of interfobie). Zelf vind ik het belangrijker om uit te leggen dat de Gay Pride er is voor de mensen die daar behoefte aan hebben en niet voor de mensen die daar, om wat voor reden ook, op tegen zijn.

Het gaat erom dat je deuren opent voor degenen die daar behoefte aan hebben. Of je door die deur gaat, is je eigen keuze. Het verleden heeft laten zien dat veel mensen die in eerste instantie tegen emancipatieprocessen waren, daar uiteindelijk zelf ook gebruik van hebben gemaakt. En het toevoegen van de I aan LHBT is voor veel mensen die intersekse niet als een ziekte zien, een belangrijk emancipatieproces.

Zwaait u zaterdag ook even naar mij? Ik sta weer op de boot van COC Nederland (boot 25).


Wil je reageren op dit artikel? Dat kan! Scroll (een beetje) naar beneden om een reactie te plaatsen.