Binnenland Bewaar

Texelse wol levert niets meer op

Lammetjes knuffelen op schapenboerderij Rozenhout. Foto: VVV Texel
Lammetjes knuffelen op schapenboerderij Rozenhout. Foto: VVV Texel © UNKNOWN

Elke lente is er een soort 'baby-boom' op het eiland Texel en verdubbelt het aantal inwoners tijdelijk. Dan worden er 11000 lammetjes geboren, waaronder opvallend veel drielingen. Overal op het eiland dartelen de beestjes door de wei. Veel van de jonge dieren zitten zonder moeder, want de ooien kunnen vaak niet meer dan twee lammetjes voeden.

Volgens schapenboer Hans Witte van boerderij Rozenhout komen al die drielingen door het sappige gras van vorig jaar. Het komt hem niet slecht uit, want juist de lammetjes zonder moeder laten zich gewillig knuffelen door de toeristen die elk jaar speciaal voor daarvoor naar Texel komen.

Toerisme is voor Witte een extra bron van inkomen. De wolprijs is door de komst van fleecestof enorm gedaald. Een kilo wol levert nog maar zo'n drie euro op en een schaap geeft maar drie tot vier kilo wol. De kosten voor het scheren van het schaap en de verwerking van de wol liggen rond de 3,5 euro.
Wolproductie alleen is al lang niet meer voldoende voor een schapenboer om van rond te komen.

Het meest voorkomende schapenras, de Texelaar, wordt daarom al jarenlang vooral gefokt voor consumptie. Andere eigenschappen zijn daardoor een beetje uit het oog verloren, met als gevolg dat het ras nu last heeft van vruchtbaarheidsproblemen. De lammeren zijn te dik en de verlossingen gaan moeizaam.

Witte heeft in totaal 500 schapen en 22 verschillende soorten schapenrassen. 'Wol van bijzondere rassen kan wel 25 euro per kilo opbrengen. Dat loont al meer, maar het importeren van de dieren is een prijzige hobby'. Hij kruist daarom ook met het Texelse ras, al zorgt hij er wel voor dat de rassen niet te erg vermengt raken.

De Texelse boeren zijn in het lammerseizoen dag en nacht bezig. 'Er zijn boeren in de buurt die een bedstee in de stal hebben gebouwd, maar daar begin ik niet aan, ik hecht te veel aan mijn bed' zegt Witte. Hij heeft camera's in de stal gehangen waarmee hij de schapen die op het punt staan te bevallen in de gaten kan houden. Elke twee uur kijkt hij of er al een lam op komst is. Gelukkig heeft hij in zijn dochter Mariska een goede hulp, zij wil later graag het schapenbedrijf overnemen en zal de vijfde generatie zijn die het bedrijf runt.

Om precies te weten welke schapen wanneer gaan bevallen heeft de ram die bij de ooien in de wei staat een gekleurd blok om zijn nek. Alle schapen die gedekt worden krijgen een stempel van dat blok op hun rug. De boer kan aan de kleur van de stip zien wanneer het schaap bevrucht is en weet dan ook wanneer de lammetjes geboren worden. De dag van de bevalling is vrij precies te voorspellen op vijf maanden, min vijf dagen na de bevruchting.

De schapen op Texel zijn niet alleen leuk om te bekijken in het lammerseizoen. Ook daarbuiten is er voldoende te zien op de schapenboerderij. Om de kuddes op de 50 hectare land van boerderij Rozenhout te kunnen onderhouden heeft Witte hulp van zijn trouwste knechten. Twee Australische Kelpi's, schaapsherdershonden, helpen hem met het beheren van de kuddes die over het eiland zijn verspreid. Regelmatig voert hij een showtje op voor de toeristen, waarbij Witte als een vis in het water lijkt in zijn nieuwe rol van boer-annex-entertainer. 'Mensen vinden het prachtig als ik met de dieren in de weer ben. En als het is gelukt, dan krijg ik applaus'.