Binnenland Bewaar

Onderhandelingen VVD en PvdA kunnen beginnen

VVD-leider Mark Rutte (L) en PvdA fractievoorzitter Diederik Samsom op het Binnenhof na hun gesprek met verkenner Henk Kamp.
VVD-leider Mark Rutte (L) en PvdA fractievoorzitter Diederik Samsom op het Binnenhof na hun gesprek met verkenner Henk Kamp. © FOTO ANP

VVD en PvdA gaan onderhandelen over de vorming van een kabinet. Dat gebeurt mogelijk vanaf vrijdag, nadat de Tweede Kamer donderdag de verkiezingsuitslag heeft besproken. De partijleiders Mark Rutte (VVD) en Diederik Samsom (PvdA) zeiden maandag erop te vertrouwen dat beide partijen goed kunnen samenwerken.

De twee lieten zich er niet over uit of er uiteindelijk nog een derde of vierde partij moet aanschuiven, maar dat wordt vooralsnog niet waarschijnlijk geacht.

VVD en PvdA hebben samen al een meerderheid in de Tweede Kamer, waarvan de nieuwe leden donderdag worden geïnstalleerd. Eerder gaf Samsom aan dat het vanwege de stabiliteit in de coalitie nodig kan zijn om meerdere partijen te laten aansluiten. Wat hem betreft zou dat dan de SP zijn. Maar voor Rutte is samenwerking met PvdA én SP onbespreekbaar.

Rutte en Samsom spraken maandag eerst afzonderlijk en daarna gezamenlijk met VVD-minister Henk Kamp, die op verzoek van de Tweede Kamer de mogelijkheden voor een nieuw kabinet verkent. Bijna alle partijen hebben Kamp verteld dat VVD en PvdA het eerst samen moeten proberen, als de twee grote winnaars van de verkiezingen. Maandag verklaarde de Kiesraad de uitslag definitief, met 41 zetels voor de VVD en 38 voor de PvdA.

In de Eerste Kamer hebben de twee partijen echter geen meerderheid. Dinsdag bespreekt Kamp de situatie met voorzitter Fred de Graaf van de Senaat.

Over inhoudelijke punten hebben Rutte en Samsom maandag nog niet gesproken. Ze zeiden wel dat ze het draagvlak voor een samenwerking tussen VVD en PvdA zien groeien.

Tijdens de verkiezingscampagne benadrukten de twee lijsttrekkers de onderlinge verschillen, zoals bij de aanpak van de economische crisis en bij de sociale zekerheid. Maar maandag stonden ze schouder aan schouder de media te woord na hun bezoek aan Kamp. Die maakte na afloop duidelijk dat de campagne geen zichtbare sporen heeft nagelaten. 'Ik heb niet gemerkt dat er problemen zijn wat betreft de sfeer', aldus Kamp.

Hij rondt dinsdag of woensdag zijn werkzaamheden als verkenner af met het inleveren van een verslag aan de Kamer. Onduidelijk is nog of hij al met namen van een of meerdere informateurs komt, of dat pas rondom het Kamerdebat van donderdag duidelijk wordt wie de onderhandelingen tussen VVD en PvdA gaat leiden. Een mogelijkheid is dat Kamp dat wordt, eventueel aangevuld met een informateur van PvdA-huize.