live

2,5 miljoen kippen geruimd door fipronil-schandaal

Pluimveebedrijven zijn geblokkeerd, kippen worden geruimd en eieren teruggehaald, omdat ze een acuut gevaar kunnen vormen voor de gezondheid. Hier lees je alles over de besmette eieren.

Live

Bekijk nieuwe update(s).
  1. 2,5 miljoen kippen geruimd om fipronil

    Bij tientallen pluimveehouders zijn tot dusver in totaal 2,5 miljoen kippen geruimd vanwege het schandaal met door fipronil besmette eieren.

    Dat meldt EenVandaag op basis van cijfers van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

    Geen andere oplossing
    Voorzitter van de Nederlandse Vakbond Pluimveehouders Hennie de Haan zegt tegen het programma dat de dieren nu vaak moeten worden geruimd omdat er geen andere oplossing is.

    Veel pluimveehouders zouden de hoop hebben gehad dat door de kippen op een dieet te zetten, de verboden stof zou worden afgebroken. In de praktijk valt dat echter tegen en blijken de gehaltes fipronil soms zelfs nog hoger dan voorheen, omdat de kippen de stof via de eieren afbreken.

    Ademhalingsproblemen
    Ook het volledig fipronil-vrij maken van volle stallen zou lastiger zijn dan gedacht. De NVWA heeft de inzet van 3 procent waterstof inmiddels verboden, omdat dat ademhalingsproblemen bij kippen zou kunnen veroorzaken.

    Tientallen pluimveehouders zouden inmiddels al hebben besloten tot ruiming. De Haan houdt er rekening mee dat dat aantal verder oploopt.

    Inmiddels zijn 97 van de 747 aanvankelijk geblokkeerde stallen schoon verklaard en volledig vrijgegeven.

  2. Fipronilbesmetting al in 45 landen

    Het fipronilschandaal grijpt steeds verder om zich heen. Inmiddels zijn in 45 landen besmette eieren of eierproducten aangetroffen sinds afgelopen zomer aan het licht kwam dat het middel in Nederland en België illegaal werd gebruikt.

    In 26 van de 28 EU-landen zijn sporen van het insecticide gevonden, laat een woordvoerder van EU-commissaris Vytenis Andriukaitis (Gezondheid en Voedselveiligheid) dinsdag weten. Alleen uit Litouwen en Kroatië is vooralsnog geen melding binnengekomen.

    Ook in onder meer de VS, Rusland, Zuid-Afrika, de Nederlandse Antillen, Turkije, Irak, Noorwegen, Israël en Canada is de stof aangetroffen. De landbouwministers van de 28 lidstaten bespreken de kwestie dinsdag in Tallinn, de hoofdstad van tijdelijk EU-voorzitter Estland.

  3. Nog 144 bedrijven op slot

    In Nederland zitten nog 144 kippenbedrijven op slot in verband met het eierschandaal. Het waren er 281. In België zijn het er nog 30 van de 93. Ze worden pas gedeblokkeerd als de hoeveelheid giftige fipronil in de eieren en het kippenvlees onder de maximale EU-normen zit.

    Dat zei een hoge vertegenwoordiger van de Europese Commissie tijdens een zitting over het eierschandaal van het landbouwcomité van het Europees Parlement. Ze zei dat er verontreinigde eieren op de markt zijn gebracht in 22 landen binnen en buiten de EU.

    Oekraïne en Oman hebben nog een importverbod op eieren uit Nederland, België, Duitsland en Frankrijk.

    De vertegenwoordiger zei dat de commissie pas op 20 juli via het Europese waarschuwingssysteem RRASF op de hoogte werd gesteld van verontreinigde eieren in België. Volgens de NVWA is dat echter niet het geval en was zij pas in november op de hoogte.

    Volgens de functionaris "moeten we niet bagatelliseren maar het risico voor de volksgezondheid lijkt zeer beperkt te zijn geweest."

    Veel europarlementariërs zijn boos dat het zo lang heeft geduurd voordat de informatie de consument bereikte. De commissie vindt dat het waarschuwingssysteem goed werkt, maar ze onderzoekt wel of lidstaten het conform de regels hebben gebruikt.

    Volgens EU-parlementariër Jan Huitema (VVD) hangt er mogelijk "een angstcultuur in de lidstaten" om dit soort zaken te melden.

  4. Verdachten eierschandaal blijven vastzit

    De twee bestuurders van het bedrijf Chickfriend blijven nog dertig dagen vastzitten. Dat bepaalde de rechtbank in Zwolle woensdag.

    Het duo zit sinds 10 augustus vast in het strafrechtelijk onderzoek naar het eierschandaal. Martin van de B. (31) uit Barneveld en Mathijs IJ. (24) uit Nederhemert worden verdacht van het in gevaar brengen van de volksgezondheid door het leveren of gebruiken van het middel fipronil in stallen met leghennen.

    Fipronil is volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit een insecticide dat niet gebruikt mag worden voor dieren die bestemd zijn voor de voedselketen.

  5. Claimorganisatie opent site

    Claimorganisatie Massaclaim stort zich op de firponilcrisis. Pluimveehouders die graag een schadevergoeding zien of financiële steun van de overheid willen hebben, kunnen zich aansluiten bij fipronil-compensatie.nl.

    De belangenorganisatie heeft naar eigen zeggen als belangrijkste doel faillissementen in de sector voorkomen. Via de organisatie worden voor gedupeerde bedrijven zogeheten continuïteitsverklaringen opgesteld, waarmee uitstel van belastingsverplichtingen kan worden aangevraagd.

    Ook gaat fipronil-compensatie.nl in gesprek met overheidsinstanties over het eventueel verstrekken van noodkredieten of garanties. Verder zet de organisatie in op een schadevergoeding. Massaclaim zette zich eerder in voor gedupeerden van misleiding over de winkansen bij de Staatsloterij. Verder verdedigde het bedrijf het financiële belang van benadeelden van rentederivaten.

  6. LTO wil NVWA voor rechter

    Land- en tuinbouworganisatie LTO wil een rechtszaak aanspannen tegen de NVWA. De pluimveehouders van LTO zijn niet te spreken over de handelwijze van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit in de crisis rond de met fipronil besmette eieren.

    Eerder al kwam er ook vanuit de Tweede Kamer forse kritiek op de rol van de NVWA. De NVWA moet waken over de voedselveiligheid maar heeft dat niet goed gedaan, zegt LTO-bestuurslid Hugo Bens, zelf pluimveehouder.

    Tips
    "In november had de NVWA ons al kunnen waarschuwen, want het gebruik van fipronil was bij ze bekend. Dan hadden wij er als sector op kunnen anticiperen. Dat hebben ze niet gedaan.''

    In de nasleep van de eiercrisis bleek dat de NVWA al vorig jaar tips had gekregen over het gebruik van fipronil in kippenstallen, maar dat leidde toen niet tot ingrijpen. Het giftige bestrijdingsmiddel bleek in eieren terechtgekomen.

  7. Verdachten blijven in isolement

    De twee bestuurders van het bedrijf Chickfriend blijven in beperking, meldde de rechtbank Overijssel vrijdag. Dat betekent dat ze nog altijd geen contact mogen hebben met de buitenwereld.

    De raadslieden van Martin van de B. (31) uit Barneveld en Mathijs IJ. (24) uit Nederhemert verzochten de rechtbank deze beperking, opgelegd door het Openbaar Ministerie, op te heffen. Het duo mag sinds de aanhouding op 10 augustus met niemand contact hebben, behalve met een advocaat.

    Geen noodzaak
    De raadkamer boog zich donderdagmiddag over het verzoek. De rechtbank meende vrijdag echter dat er nog geen noodzaak is deze maatregel op te schorten.

    De twee ondernemers van de firma Chickfriend worden verdacht van het in gevaar brengen van de volksgezondheid door het leveren of gebruiken van het middel fipronil in stallen met leghennen. Volgende week buigt de raadkamer van de Zwolse rechtbank zich over de voorlopige hechtenis van het duo.

  8. Schippers: niet zwartepieten

    Minister Edith Schippers (Volksgezondheid) wil "niet zwartepieten'' in de eiercrisis en stelt dat "met de kennis van nu'' alles goed was gegaan. Ze reageerde daarmee op een vragenvuur over de fipronil-affaire en de harde kritiek op de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) van Tweede Kamerleden.

    Schippers verwees naar het onderzoek naar de crisis dat onder leiding van Winnie Sorgdrager plaats gaat vinden. Dat moet volgens haar de vele vragen die er zijn over de rol van de pluimveehouders en de NVWA - die niet daadkrachtig zou hebben ingegrepen - gaan beantwoorden.

    De minister benadrukte op dit moment niet met de vinger te willen wijzen naar betrokkenen die fouten zouden hebben gemaakt. "Ik wil nagaan wat er is gebeurd. Met de kennis van nu was alles goed gegaan. Kon dit ook met de kennis van toen?," aldus Schippers.

  9. Harde kritiek Kamer op functioneren NVWA

    Partijen in de Tweede Kamer hebben harde kritiek op het functioneren van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) in de fipronilaffaire. De Kamer is terugkomen van zomerreces om antwoorden te krijgen van de verantwoordelijke bewindslieden Edith Schippers (Volksgezondheid) en Martijn van Dam (Economische Zaken).

    Volgens SP'er Frank Futselaar heeft de NVWA gefaald als poortwachter van de voedselveiligheid. "Dat is ernstig," aldus het Kamerlid. Volgens hem kan de tekortschietende capaciteit van de voedselwaakhond een oorzaak zijn, maar daarmee is het volgens hem nog niet gerechtvaardigd.

    Rik Grashoff van GroenLinks vindt het onbegrijpelijk dat ondanks twee tips over het gebruik van fipronil in 2016, de NVWA niet meteen is begonnen met het controleren van eieren. Volgens hem lijkt het erop dat de NVWA zich vooral bureaucratisch opstelt en niet pragmatisch. De dienst moet volgens hem scherper worden.

    Beiden wijzen op het dierenleed dat met het doden van de kippen gepaard gaat als gevolg van de fipronilcrisis en de deuk in het vertrouwen van de consument. Jaco Geurts (CDA) hekelde de communicatie door de NVWA. Volgens hem liet de tweede man van de NVWA met zijn televisieoptreden bij Nieuwsuur consumenten in verwarring achter en zette hij het beeld neer van een ongeloofwaardige NVWA. Dat heeft volgens Geurts bijgedragen aan de rampzalige situatie voor boeren.

    Esther Ouwehand van de Partij voor de Dieren houdt het CDA en de VVD medeverantwoordelijk. Volgens haar is het toezicht fors uitgehold omdat de sector zich volgens deze partijen zelf wel zou kunnen controleren. Dat is volgens haar de onderliggende oorzaak van het falende toezicht.

  10. Wafels uit voorzorg uit de supermarkt

    Diverse supermarkten hebben wafels uit de winkels gehaald omdat de producten zijn gemaakt van eieren waarin fipronil zit. Volgens een woordvoerder van de supermarkt Emté gaat het om een lage concentratie van het giftige bestrijdingsmiddel en is het niet gevaarlijk voor de gezondheid.

    "Het gaat hierbij een om een zogenaamde stille recall. Supermarkten halen dan producten terug die niet aan de kwaliteitseisen voldoen, maar die niet gevaarlijk zijn voor de gezondheid. Het hoeft daarom ook niet breed gecommuniceerd te worden. Dit is een beslissing die uit voorzorg is genomen," zei de woordvoerder naar aanleiding van een bericht in het AD.

    Het gaat om de mini-eierwafels en sneeuwwafels van het eigen merk van de dertien supermarkten die zijn aangesloten bij de Superunie, waaronder Emté, Deen en Coop.