PlusAchtergrond

Zelftest geen vrijbrief voor feestjes en etentjes, waarschuwen apothekers

Sinds zelftests deze week te koop zijn bij apotheken, is er een run op ontstaan. Aris Prins van Apothekersvereniging KNMP is bezorgd: ‘Mensen moeten het niet beschouwen als vrijbrief.’

Een van de zelftests die zonder recept te koop zijn bij apotheken. Beeld ANP
Een van de zelftests die zonder recept te koop zijn bij apotheken.Beeld ANP

Ruben (31) uit Noord heeft zijn tas al gepakt voor een weekendje weg in een natuurhuisje in Drenthe met tien vrienden. Het enige wat hem nog te doen staat is een zelftest om te checken of hij geen corona heeft. Even met een wattenstaaf twee keer in beide neusgaten draaien, een kwartiertje wachten en dan weet hij zeker of hij veilig op pad kan. Zijn vrienden volgen hetzelfde ritueel. “Dan kunnen we lekker knuffelen en gezellig een weekendje met elkaar zijn zonder dat we de regels hoeven te volgen. We creëren onze eigen coronavrije bubbel en blijven het hele weekend in het huisje.”

Ook programmamaker Malou Holshuijsen (34) gebruikt zelftests. Niet voor een weekendje weg, maar om bij haar opa en oma langs te kunnen voor wie het lastig is zich aan de afstandsregels te houden. “Vrienden doen hetzelfde als ze naar hun ouders gaan. Die wonen vaak in dorpen, terwijl de Albert Heijn hier in Bos en Lommer op vrijdag nog het meeste weg heeft van een moshpit. Ook als je je aan de regels houdt, raak je hier sneller besmet. Daarom voelt het prettig zo’n zelftest te doen.”

Zonder symptomen

De 18-jarige Ole van Gelder deed op verzoek van zijn vrienden een zelftest toen ze met elkaar afspraken, omdat hij al eens corona zonder symptomen heeft gehad. “Ze zijn bang om hun ouders te besmetten, dus ze vonden het eigenlijk niet fijn dat ik kwam. Een zelftest bood de oplossing.”

Zelftests zijn populair, zien ook apotheken waar ze sinds woensdag worden verkocht aan particulieren. Veel Amsterdamse apotheken hebben al geen voorraad meer. Molukken Apotheek in de Molukkenstraat had bijvoorbeeld één doos gekregen en die was snel uitverkocht, zegt een medewerker. Sindsdien wordt de apotheek platgebeld door mensen die vragen of er alweer nieuwe aanvoer is. Apotheek Zeeburg heeft nog geen zelftests geleverd gekregen, maar krijg er veel vragen over.

Geen vrijbrief

Volgens Aris Prins van Apothekersvereniging KNMP zijn de verkoopcijfers van zelftests bij apotheken enorm. “Dat hadden we niet verwacht. Ik hoor zelfs verhalen over mensen die tientallen kilometers afleggen om ze te bemachtigen.” De grote vraag doet Prins vrezen dat de zelftests op grote schaal worden gebruikt om de coronaregels opzij te schuiven. “Ik hoor die verhalen ook van apothekers in het land. Mensen moeten het niet beschouwen als een vrijbrief.”

Maar hoe erg is het dan om – zoals Ruben, Malou en Ole – een zelftest te gebruiken om ‘veilig’ een weekendje weg te kunnen, naar vrienden te gaan of bij opa en oma op de koffie te komen? Prins raadt het allemaal ten zeerste af. “De tests zijn vooral bedoeld om mensen die klachtenvrij zijn maar mogelijk toch besmet met corona eerder in quarantaine te krijgen. Het moet de drempel lager maken voor mensen die angstig zijn om naar een teststraat te gaan of alleen via via in contact zijn geweest met een besmet persoon en zich anders niet zo snel zullen laten testen.”

Bewegingsruimte

Producent Roche, met Biosynex het enige bedrijf dat een ontheffing heeft gekregen van het ministerie om zelftests aan particulieren te verkopen, benadrukt bij monde van woordvoerder Jan Peter Jansen dat de zelftests er niet zijn voor coronaregelvrije feestjes. Wel moeten ze zorgen voor ‘meer bewegingsruimte’ in de maatschappij. “We zijn voor het gecontroleerd openstellen van de maatschappij in alle opzichten: bedrijven, handel, horeca, onderwijs. Als de zelftest daaraan kan bijdragen is het mooi.”

Waarom is een zelftest dan wel veilig in bedrijven en onderwijs, maar niet thuis? “De gevoeligheid ligt rond de 85 procent, dus iedereen kan zelf uitrekenen hoe groot het risico is. Het enige wat ik kan zeggen is dat de overheid hoge eisen heeft gesteld aan de betrouwbaarheid en dat het RIVM de zelftests daarop heeft getoetst en uiteindelijk goedgekeurd.”

Klaar voor horeca en cultuur

Zodra het kabinet groen licht geeft voor sneltestproeven om onder meer culturele instellingen en de horeca te heropenen – zoals minister Hugo de Jonge in februari in een persconferentie aankondigde – moet Amsterdam daar klaar voor zijn. Een meerderheid van de gemeenteraad heeft daarom deze week een motie van D66 en VVD aangenomen om zo snel mogelijk te beginnen met de voorbereidingen.

“Het wordt mooi weer, mensen worden het zat,” zegt D66-raadslid Marijn Bosman. “Zodra het mag, moeten we kijken hoe we de samenleving gecontroleerd van het slot kunnen halen. Maar je kunt niet van de een op andere dag de terrassen opengooien, de gemeente moet een infrastructuur optuigen voor onder meer de vergunningsaanvraag en handhaving.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden