PlusAchtergrond

Zaanstad doet beroep op ouders in strijd tegen wapengeweld jongeren

Grote groepen jongeren die op klaarlichte dag in een vinexwijk met elkaar op de vuist gaan en er daarbij niet voor terugschrikken om wapens te gebruiken. De politie en burgemeester van Zaanstad grijpen hard in en doen daarbij beroep op  ouders.

Deze messen werden bij een eerdere actie van de politie in beslag genomen.Beeld Politie Zaanstreek-Waterland

 De politie wist afgelopen vrijdag nog een nieuwe geweldsuitbarsting in Zaanstad te voorkomen. Op station Zaandijk/Zaanse Schans en in het centrum van Zaandam hielden agenten in totaal 37 jongeren tussen de 14 en 17 jaar oud aan van rivaliserende bendes die met elkaar op de vuist wilden. Er werden slag- en steekwapens bij de jongeren aangetroffen.

Burgemeester Jan Hamming (PvdA) noemt het onacceptabel dat de jongeren hun ruzies op straat met wapens uitvechten. “De volgende overtreding van de jongens en meisjes die worden opgepakt, komt hun op een bestuurlijke boete van 2500 euro te staan. Wij willen geweld en wapens, zeker onder jongeren, zoveel mogelijk uitbannen.”

Wijkagenten

Een politiewoordvoerder zegt dat wijkagenten lucht kregen van de ophanden zijnde vechtpartij. Vervolgens is er ‘gekeken hoe daar op een goede manier ingegrepen’ kon worden. “Je wilt voorkomen dat er gewonden vallen, of misschien wel erger. Dit is een knappe actie van onze collega’s. Zo’n afspraak staat niet wekenlang van tevoren in de agenda.” 

Onopvallende agenten hebben de groepen langere tijd gevolgd, waarna de jongeren zijn aangehouden. “Vervolgens zijn we gaan fouilleren en daarbij hebben we enkele slag- en steekwapens in beslag genomen. Daarna hebben we met de ouders op het politiebureau gesproken.”

Dat de politie in Zaanstad er alert op is om vechtpartijen in de kiem te smoren, heeft te maken met een incident in mei. Toen vond er op klaarlichte dag een vechtpartij plaats in Assendelft waarbij zo’n vijftig jongeren betrokken waren. De burgemeester deelde er een foto van op Facebook met daarbij de dringende oproep aan de ouders om met hun kinderen te praten. Om het wapengeweld te beteugelen en de jeugdcriminaliteit te bestrijden, heeft de gemeente Zaanstad 2 miljoen euro aan het Rijk gevraagd.

Messenbeleid winkelketens

Ook deed Hamming twee weken geleden nog een oproep aan grote winkelketens als Blokker, Hema, Xenos en Ikea om geen messen meer aan jongeren onder de 16 jaar te verkopen. Een dag later maakten de winkelbedrijven bekend gehoor te geven aan de oproep van de burgemeester. 

Het terugdringen van het wapengebruik onder jongeren staat hoog op de agenda in Zaanstad na meerdere incidenten. Triest dieptepunt was de dood van de 16-jarige Nick Bood uit Assendelft. Hij werd in april 2017 in het centrum van Zaandam door een 15-jarige jongen doodgestoken.

Enkele maanden na de dood van Nick Bood werd Hamming voorgedragen als nieuwe burgemeester van Zaanstad. Inmiddels voert hij een lik-op-stukbeleid om het aantal wapens op straat terug te dringen. Zo zijn het centrum van Zaandam, inclusief de Russische Buurt, en de wijk Poelenburg als veiligheidsrisicogebied bestempeld, waardoor er preventief gefouilleerd mag worden.

Burgemeester Jan Hamming van Zaanstad.Beeld ANP

Preventief fouilleren

In 2019 werden in Zaanstad bij elf van dit soort fouilleeracties 1261 personen en 441 personen gecontroleerd. Hierbij werden 36 wapens, waarvan het merendeel messen, van straat gehaald. Ook werd in de Nieuwjaarsnacht een vuurwapen bij een persoon aangetroffen en waren er ‘bijvangsten’ waaronder drugs. “Elke keer als wij preventief fouilleren, halen wij spullen naar boven die je liever niet op straat ziet,” aldus een politiewoordvoerder.

Volgens Roland van Braam van oppositiepartij SP is het echter ‘te weinig’. “Samen met GroenLinks en de Partij voor de Dieren zijn wij tegen preventief fouilleren,” vertelt hij. “Wij geloven meer in gerichte acties, zoals we afgelopen vrijdag hebben gezien. Daarnaast hebben we ook onze zorgen geuit over etnisch profileren.”

Desondanks heeft burgemeester Hamming in juli besloten nog een jaar langer door te gaan met de acties. Uit cijfers van 2019 blijkt dat van de 111 incidenten waarbij een wapen betrokken was in Zaanstad, meer dan 22 procent in de veiligheidsrisicogebieden was. Daarnaast zouden wapens ook thuisgelaten worden als mensen weten dat ze preventief gefouilleerd kunnen worden. De burgemeester ziet daarom geen reden om te stoppen. “We doen dit omdat het keihard nodig is,” zegt hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden