null

PlusAchtergrond

Wout (23) is non-binair en is de lhbtq-discriminatie in Amsterdam zat

Beeld Getty Images

Het verbale geweld tegen lhbtq’s in Amsterdam neemt volgens COC Amsterdam de laatste jaren toe, zoals ook een homoseksuele dominee op IJburg vorige maan weer ervoer. Voor sommigen is de dagelijkse last zo erg dat ze liever verhuizen naar andere delen van de stad, zoals Wout Philippo.

Ruim twee jaar woont make-upartiest Wout Philippo (23) in de Hoofddorppleinbuurt, maar nu is het tijd om te verhuizen. De situatie in de buurt is te dreigend, zegt de geboren Zeeuw. “Toen ik laatst naar de metro liep, zei een jongen: ‘Ik knal je door je kankerkop heen,’ terwijl hij het geluid van een pistool nadeed.”

Dus plaatste Philippo vorige week op sociale media een bericht met de tekst te willen verhuizen naar elders in de stad, want ‘ik voel me niet meer veilig in mijn eigen buurt’. Philippo identificeert zich als non-binair en gebruikt daarom de persoonlijke voornaamwoorden ‘zij’ en ‘hen’ in meervoudsvorm. In navolging daarvan doet Het Parool dat in dit artikel ook.

Voor de zomer wil Philippo verhuisd zijn. Zij hebben naar eigen zeggen al zo’n twintig keer in de afgelopen twee jaar met zulke intimidaties te maken gehad. “Ik word in mijn eigen buurt nageroepen met ‘homo’ en ‘flikker’. Er wordt naar me gespuugd, er wordt agressief op me gereageerd terwijl ik niets doe. Soms gebeurt het een paar keer op rij.”

Verbaal geweld

Het COC Amsterdam zegt, bij monde van secretaris Freek Broekman, dat er de laatste jaren veel meer sprake is van verbaal geweld op straat. “Verder zijn er incidenten geweest in de directe woonomgeving van lhbtq’s. Het ging dan om omwonenden die lhbtq’s uitscholden of bedreigden.”

Wel zegt de organisatie dat de incidenten verspreid over de stad plaatsvinden, en dat er geen specifieke toename in de Hoofddorppleinbuurt is waargenomen – met de kanttekening dat niet alle incidenten worden gemeld.

Topje van de ijsberg

Over 2020 zijn er nog geen cijfers binnen, maar bij de Amsterdamse politie zijn er in 2019 236 meldingen van discriminatie wegens seksualiteit binnengekomen. Dat waren er twee jaar eerder 111. Dat komt overigens deels doordat lhbtq-actiegroepen opriepen aangifte te doen naar aanleiding van de Nashvilleverklaring.

Ook het Meldpunt Discriminatie Regio Amsterdam (MDRA) zag een toename van 25 meldingen in 2017 naar 51 in 2019. Maar ook daaraan ligt deels een andere oorzaak ten grondslag: het aantal meldingen is in dat jaar ook toegenomen doordat het MDRA zichtbaarder en bekender werd.

“Eigenlijk kun je uit meldingscijfers weinig concluderen qua toe- of afname van discriminatie,” zegt Merie Polkamp van het MDRA. “Meldingen zijn sowieso slechts het topje van de ijsberg.” Ze verwijst daarom naar het onderzoek Ervaren discriminatie van het Sociaal en Cultureel Planbureau, waaruit blijkt dat de mate van discriminatie tegenover lhbtq’s in de afgelopen jaren niet significant is veranderd.

Teleurstelling

Hoogleraar sociale wetenschappen John de Wit zei al eerder tegen Het Parool dat het best goed gaat met lhbtq-acceptatie in Nederland, maar dat lhbtq’s zich minder veilig vóelen. Daarmee bedoelt hij overigens niet dat die gevoelens onterecht zijn.

“Het lijkt alsof er tegenwoordig meer incidenten zijn, maar dat is niet zo,” zegt De Wit. “Ze vallen alleen meer op. Ik snap dat wel: we hoopten dat het beter zou zijn, maar dat is maar zeer ten dele gelukt. De onvrede komt voort uit teleurstelling.”

Wel staat vast dat de incidenten die in Amsterdam plaatsvinden heftig zijn en veel impact hebben.

Een homoseksuele man werd op het Cruquiuseiland uitgescholden en gestoken met glas. In Oost werd een regenboogvlag bekogeld met eieren en vervolgens met vuurwerkbommen. In datzelfde stadsdeel werd een homostel tweemaal in een maand uitgescholden, bespuugd en aangevallen. En dit jaar is een homoseksuele dominee op IJburg uitgescholden, lastiggevallen en bedreigd.

Machocultuur

De meeste meldingen van discriminatie bij het MDRA gingen over bejegening in de ‘openbare ruimte’ of in ‘commerciële dienstverlening’. Over precies die twee terreinen kan Philippo meepraten.

Toen zij eten afhaalden in een cafetaria in de buurt, begon het personeel hen te bespotten. “Er werd ‘mevrouw, meneer, mevrouw, meneer’ geroepen.” En in april 2020 heeft Philippo ‘een duw gekregen’ op straat. De politie bevestigt dat daarvan aangifte is gedaan, maar dat het onderzoek nergens toe heeft geleid. Ook is niet in de aangifte opgenomen dat de duw lhbtq-gerelateerd was.

Dubbele strafeis

Dit was niet wat Philippo had verwacht van leven in Amsterdam. “Ik heb in Zeeland ook nare dingen meegemaakt. Maar in zekere zin heerst overal een machocultuur en is het als queer persoon niet ongebruikelijk dat je nare dingen kunnen gebeuren. En ik voel me in Amsterdam wel meer op mijn plek, behalve in deze buurt dan.”

COC Amsterdam heeft vorige zomer met de gemeente Amsterdam, de politie en het Openbaar Ministerie om tafel gezeten. De organisatie wil onder meer een verdubbeling van de strafeis bij anti-lhbtq-geweld, en een stevigere rol voor gemeente en politie bij het inzichtelijk maken en voorkomen van anti-lhbtq-discriminatie. In dat kader kondigde de gemeente al een onderzoek aan naar lhbtq-discriminatie: het laatste onderzoek daarnaar dateerde uit 2010.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden