Plus

Voorlichter COC: ‘Deze voorlichting heb ik zelf op mijn zestiende gemist’

Krzysztof Dobrowolski-Onclin geeft al twintig jaar leiding aan de voorlichtingsgroep van COC Amsterdam. Hij ontving dit weekend een koninklijke onderscheiding.

Krzysztof Dobrowolski-Onclin van het COC. Beeld Marc Driessen

Krzysztof Dobrowolski-Onclin (40) is er een dag later nog steeds sprakeloos van. Hij wist niet beter dan dat hij zaterdag met vrienden, familie en bekenden in de aula van het Amsterdams Lyceum zou vieren dat hij twintig jaar leiding geeft aan de groep COC-voorlichters toen locoburgemeester Marjolein Moorman plotseling op het podium verscheen. In een uitgebreide speech complimenteerde ze hem met zijn werk, om te eindigen met de mededeling dat hij Lid in de Orde van Oranje-Nassau is geworden.

“Een enorme verrassing en een prachtige erkenning voor ons werk,” zegt Dobrowolski-Onclin. “Deze onderscheiding is niet voor mij als individu, maar voor alle voorlichters.” Sinds zijn aantreden als coördinator bij het COC in 1999 gaven de inmiddels vijftig voorlichters die hij onder zijn hoede heeft 7300 voorlichtingen aan ongeveer 100.000 leerlingen op basisscholen en middelbare scholen in Groot-Amsterdam. Dobrowolski-Onclin is er zo’n twintig uur per week aan kwijt, op vrijwillige basis.

Rolmodel

De toespraak naderhand van een 16-jarige scholier was Dobrowolski-Onclin het bewijs dat het werk nog steeds zinvol is. “Hij is tijdens een voorlichting uit de kast gekomen. Toen ik naar hem keek, zag ik mezelf als 16-jarige staan. Als ik op die leeftijd zo’n voorlichting had gehad, was het een stuk makkelijker geweest uit de kast te komen.”

Vers van het vwo besloot Dobrowolski-Onclin twintig jaar geleden aan de slag te gaan als voorlichter bij het COC. Hij wilde een rolmodel zijn voor scholieren, iets wat hij zelf op zijn middelbare school op Texel had gemist. “De docent maatschappijleer liet wel een video zien over homoseksualiteit, maar dat was het.”

Scheldwoord

Sinds acht jaar gaan de lessen ook over genderdiversiteit. Hoewel hij vooral coördineert, geeft Dobro­wolski-Onclin zelf ook nog voorlichting. Meestal is de sfeer positief en zijn leerlingen op een goede manier nieuwsgierig, maar soms zijn de lessen ook heftig. “Dat is vooral op scholen waar het woord homo zonder consequentie als scheldwoord kan worden gebruikt en waar leerlingen er niet op worden aangesproken als ze te laat komen. Op die scholen hangt een onveilige sfeer.”

Soms krijgt hij nare opmerkingen. Dat homo’s vies zijn, bijvoorbeeld. Het doet hem niks. “Tijdens de lessen heb ik een schermpje voor.” Dat antihomosentimenten vooral heersen op scholen met een religieus karakter of scholen met veel leerlingen met een migratieachtergrond onderschrijft Dobrowolski-Onclin niet. “Ik zie vooral verschillen tussen de niveaus. Op het vwo zijn kinderen vaak meer doordacht en correct, op het vmbo hebben ze het hart op de tong. Op de basisschool gaan standaard twintig vingers de lucht in. Kinderen zijn heel nieuwsgierig.”

Hij heeft de sfeer de afgelopen twintig jaar in positieve zin zien veranderen. “Homoseksualiteit is veel bekender, er durven meer leerlingen voor uit te komen dan vroeger. Transgenders zijn ook bekender. Er is meer aandacht voor.”

Toch blijft voorlichting over seksuele en genderdiversiteit, zoals het programma nu officieel heet, volgens Dobrowolski-Onclin nodig. “Het is voor een 12-jarige jongen nog steeds niet net zo normaal om verkering te hebben met een jongetje als met een meisje. Lesbische vrouwen horen nog steeds dat ze eens een goede beurt moeten krijgen. Zolang dat gebeurt, blijft voorlichting heel belangrijk.” 

100.000

In twintig jaar hebben ongeveer honderdduizend leerlingen op basis- en middelbare scholen in Groot-Amsterdam voorlichting gekregen van het COC. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden