PlusRechtszaak

Veel vragen, weinig antwoorden in megaproces tegen hotelfamilie Shi

De rechters hadden veel vragen op de eerste dagen van het megaproces tegen de Amsterdams-Chinese hotelfamilie Shi, volgens justitie een criminele organisatie die geld smokkelde, fraude pleegde en grootschalig witwaste. Antwoorden kregen ze weinig.

null Beeld Eva Janssen
Beeld Eva Janssen

Het meer dan een decennium slepende strafrechtelijke onderzoek naar de familie Shi, de uitbater van acht hotels in Amsterdam die volgens justitie een bont palet aan (financiële) misdrijven pleegde, heeft de onderlinge verhoudingen geen goed gedaan.

Broer Changkun (49) voelt zich zwaar benadeeld door de jongere Changyun; zus Jinhua is volgens haar advocaat Bénédicte Ficq in de aanloop naar de behandeling van de zaak ‘totaal in elkaar geklapt’. Ze slaapt niet meer en is bezweken onder ‘knetterende hoofdpijn’.

Wat op de openingsdag uren in de lucht hangt, komt er aan het begin van de middag uit bij Changkun Shi, in een tirade over zijn jongere broer die een paar meter rechts van hem zit. “Ik kan heel verdiend boos worden en hem een paar klappen geven, maar zal dat niet doen. Wat helpt het me boos te worden? Ik was bijna van mijn hotel naar beneden gesprongen. Voor mij is er geen toekomst meer. Het is klaar.”

Miljoenenwinsten

In Changkuns visie runde zijn familie een normaal hotelbedrijf ‘met voor de crisis 200 mensen in dienst, met meer dan duizend kamers in Amsterdam’ en miljoenenwinsten. Legale winsten, hoewel de gemeente in 2016 alle vergunningen voor drankverkoop al heeft afgepakt. “Maar in de tunnelvisie van het OM is het ook jouw schuld als je broer wat doet.”

Broer Changyun staart voor zich uit. Op de meeste vragen volgt zijn mantra dat hij zwijgt op advies van zijn advocaten. Verklaringen die hij wel geeft, zijn algemeen en wollig. De rechtbank van voorzitter Paul Waarts vangt bot in de geduldige zoektocht naar concretere antwoorden.

Twee lange dagen ploegen de rechters zich door de eerste deeldossiers. Het is hier ‘geen voorleesklasje’, heeft Waarts gewaarschuwd, maar mede op verzoek van de advocaten putten de rechters zeer ruim uit de elf zaakdossiers van samen pakweg 60.000 pagina’s.

Volgens justitie haalde Changyun met valse papieren zeker vijf ‘kennismigranten’ uit China, tegen betaling van tienduizenden euro’s. In werkelijkheid waren ze geen sales managers, financieel experts, techneuten of designers, maar werkten ze in massagesalons of wasserettes, of ‘bakten patat’, zoals een rechter het uitdrukt.

Smokkel

Hoofdverdachte Changyun zou bemanningsleden van China Southern Airlines (‘groter dan KLM’) grote bedragen naar China hebben laten smokkelen. De arrestatie van vier bemanningsleden in 2013 betekende dat een vlucht niet kon vertrekken van Schiphol. Volgens Changyun had het geld te maken met legale handel in ‘klokken, horloges, tassen en melkpoeder’. Hij kon mooie kortingen bedingen bij Amsterdamse diamantairs en sigarenzaak Hajenius aan het Rokin.

Op naam van de Shi’s en van een vriendin van Changyun werden in Luxemburg en Zwitserland bankrekeningen geopend waarop vele tonnen aan contanten werden gestort. Die werden later naar China doorgesluisd en kwamen volgens justitie weer terug naar Nederland in ‘kasrondjes’ en ‘loan back constructies’ die alle tekenen van witwassen vertonen.

Het ging om veel hogere bedragen dan te verklaren was uit de verdiensten die aan de belastingdienst waren opgegeven, zag rechter Waarts in een grafiek: “Van die grafiekjes word ik heel blij, want die maken de beschuldiging heel helder.”

Zijn familieleden en vriendin zeiden Changyun geen lastige vragen te hebben gesteld. Hijzelf ‘wil dit pijnpunt niet delen met andere mensen erbij’.

Creditcard

Changyuns ex-vriendin legde uit waarom ze toeliet dat Changyun in haar bijzijn op haar naam een rekening opende in Zürich, waarop vervolgens tonnen werden gestort waarvan ze niets wist. “Voor mij was het een reisje en ineens waren we in die bank. Hij was vrij rijk. Ik dacht dat hij me een creditcard zou geven om mee te shoppen.” Toen ze geen creditcard kreeg, ‘wilde ze niet doorzeuren’.

Volgens Changyun ging het allemaal spontaan. Rechter Waarts begreep het maar niet: “Je komt toevallig zomaar in een regenbui terecht, maar je komt toch niet zomaar toevallig in een bank? Daar gaat toch iets aan vooraf? Daar worden toch vragen bij gesteld?” Nee, herhaalden de verdachten.

Donderdag neemt de rechtbank de dossiers door waarmee justitie wil bewijzen dat de Shi’s een criminele organisatie vormden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden