Amsterdam Bewaar

UvA onderzoekt Markermeer met eigen boot

De aluminium boot is acht meter lang en volgebouwd met speciale onderzoeksapparatuur.
De aluminium boot is acht meter lang en volgebouwd met speciale onderzoeksapparatuur. © Jan van Arkel

UvA-studenten en -onderzoekers hebben met de R.V. Dreissena hun eigen bij elkaar gecrowdfunde onderzoeksschip. De boot is zo goed als klaar om het Markermeer op te gaan voor beter en meer ecologisch onderzoek.

Harm van der Geest, aquatisch bioloog bij het Instituut voor Biodiversiteit en Ecosysteem Dynamica (IBED), kijkt uit naar de allereerste keer varen. Na twee jaar crowdfunden en bouwen heeft de Universiteit van Amsterdam een eigen onderzoeksboot; de R.V. Dreissena. 

Vrijdagmiddag wordt hij aan het publiek gepresenteerd en als alles meezit kan een testtochtje over twee weken worden gemaakt.

De boot kan het ecologisch onderzoek naar de gesteldheid van het Markermeer -'de achtertuin van Amsterdam'- heel erg stimuleren, denkt de bioloog. Zo kan bijvoorbeeld de voedselketen in en om het meer beter in kaart worden gebracht. "Wat leeft er en wie eet er wat? Als je dat weet, kun je ook zien wat er in de basis misgaat."

Met deze boot kunnen we door weer en wind en in alle seizoenen het water op om monsters te halen.

Harm van der Geest

Vogels en vissen
Die kennis is volgens hem hard nodig, omdat het gebied nu niet voldoet aan de EU-eisen, zo zijn de omstandigheden voor onder meer vogels en vissen niet goed genoeg.

"Het ecosysteem van het meer is heel erg veranderd door de dammen en dijken die er zijn gebouwd en met name over de wat er zich onder water afspeelt is maar weinig bekend."

Eerder deed hij onderzoek naar het gebied in een veel kleiner bootje, maar varen naar het midden van het meer was daarmee niet veilig was. "Zo'n bootje was niet geschikt als golven op het meer tot wel een meter hoog kunnen komen. Met deze boot kunnen we door weer en wind en in alle seizoenen het water op om monsters te halen."

Quaggamossel
R.V. staat voor Research Vessel (onderzoeksschip) en Dreissena is een geslacht van mosseltjes uit de familie van de Dreissenidae. Daartoe behoren ook de driehoeksmossel en de quaggamossel, die allebei een sleutelrol spelen in de veranderende ecologie van het Markermeer.

De aluminium boot is gebouwd door Stormer Marine Workboats in Amsterdam Noord, is ongeveer acht meter lang en 'van boven tot onder' volgebouwd met speciale onderzoeksapparatuur. "Als een student een onderzoekje verzint, kan hij de volgende dag het water op."

Omdat de UvA zo'n grote uitgave niet zag zitten, besloot Van der Geest zelf een inzamelingsactie te starten voor een onderzoeksboot voor studenten en onderzoekers. Het geld is vervolgens bij elkaar gebracht door studenten, vrienden en familie, maar ook door donateurs van het Amsterdams Universiteitsfonds. 

Het is en nieuwe manier van onderzoeksfinanciering, zegt Van der Geest. "Normaal gesproken is het water op gaan voor onderzoek ontzettend duur. Deze boot is afbetaald, helemaal afgestemd op onze wensen en daardoor goedkoper. Dit was voor ons een grote kans."

Lees ook: Beheerplan moet IJmeer & Markermeer impuls geven en Alles is groot aan de aanleg van de Marker Wadden