Plus

Trend in Nieuw-West en Noord: gezin eruit, student erin

In de wijken Amerbos en Elper­meer in Amsterdam-Noord is een petitie gestart om woningsplitsing tegen te gaan Beeld Dingena Mol

Beleggers rukken op naar Nieuw-West en Noord, waar de huizenprijzen relatief laag zijn, en ze storten zich op de verkamering van eengezinswoningen. 'Ze jagen de gezinnen weg.'

In het uiterste puntje van Noord, tussen het Buikslotermeerplein en de Ring, ligt, diep verborgen, een aantal hofjes, omringd door eengezinswoningen. Het is een walhalla voor buitenspelende kinderen.

Hans van Schijndel woont hier al vijftig jaar, hij was een van de eerste bewoners van dit buurtje, dat bestaat uit de straten Amerbos en Elpermeer. "In eerste instantie stonden hier vooral huurwoningen. Later kregen de bewoners de kans hun huis te kopen. Nu is het een gemengde wijk, met koop en sociale huur."

Die menging is terug te zien in de uitslag van de verkiezingen voor de Provinciale Staten; in deze buurt staat het enige stembureau in de stad waar de PVV de grootste was, met Forum voor Democratie op twee. Even verderop won juist de PvdA, met GroenLinks als goede tweede.

De bewoners maken zich zorgen over hun paradijs. Ze zien dat huizen naast en tegenover hen worden verbouwd tot kleinere woningen en kamers. Beleggers, weet Ramon van Berkum, geboren en getogen in de buurt. Want het gebeurt in de eengezinswoning naast hem, die in opdracht van zo'n belegger wordt vertimmerd tot vijf kleine woningen; circa 18 vierkante meter, inclusief keuken en badkamer.

Alleen al in maart zijn vijf vergunningen aangevraagd voor dit soort woningontrekkingen in de buurt. Vorig jaar zijn er zeker zeven vergunningen verstrekt. Daarnaast wordt een onbekend aantal woningen zonder vergunning en dus illegaal verhuurd.

De buurt heeft deze maand een petitie met zo'n driehonderd handtekeningen ingediend bij stadsdeelvoorzitter Erna Berends. De bewoners hopen dat het bestuur iets kan doen aan de oprukkende beleggers en de verkamering in hun buurt. "Ze jagen gezinnen weg," zegt Van Berkum.

Extra kamers broodnodig
In de voormalige gezinswoningen trekken studenten of arbeidsmigranten. "In dit rijtje zitten zes studenten in een woning," zegt Maarten Groenwold. "En laatst belde ik aan bij een woning verderop en daarin zaten acht Roemenen."

Het is een opmerkelijke entree van beleggers in dit deel van Noord. Dat investeerders actief zijn in Amsterdam is al eerder beschreven. Inmiddels valt een op de vijf verkochte huizen in handen van dit soort partijen, berekende De Nederlandsche Bank. Maar het speelveld beperkte zich tot dusverre vooral tot de gouden delen van Amsterdam: Centrum, Zuid en West. Daar kopen ze huizen en splitsen die in kleinere een­heden voor verkoop of verhuur.

300

De buurt in Noord diende een petitie in met 300 handtekeningen bij stadsdeelvoorzitter Berends

Ook daar klagen bewoners over de veranderingen in de buurt. Gezinnen vertrekken, groepen nemen hun plek in, veelal jongeren. Woonblokken veranderen in studentencomplexen.

Aan de andere kant: in Amsterdam heerst woningnood en beleggers zorgen op deze manier voor extra kamers die broodnodig zijn.

Prijsopdrijvend effect
Kennelijk zien investeerders nu ook kansen in grotere gezinswoningen verder weg van het centrum. Niet alleen in Noord, maar ook in Nieuw-West. Esther Tienstra (GroenLinks) van de bestuurscommissie daar schreef een door de bestuurscommissie omarmd advies vol zorgen over verkamering, dat in december naar de gemeenteraad is verstuurd. Op het stadsdeelkantoor komen veel vergunningsaanvragen binnen voor woningen, met de Postjesweg en Burgemeester Hogguerstraat als de toplocaties.

"Ik heb veel signalen gekregen van bewoners over het verkameren van woningen," zegt Tienstra. "Veel mensen hebben last van extra druk op de openbare ruimte. Ze kunnen hun auto niet meer kwijt. Er zijn ook veel mensen die last hebben van geluidsoverlast, omdat er meer personen in het huurpand wonen. En bewoners in De Aker zijn vooral bang voor het prijsopdrijvend effect."

6

In de gezinswoningen trekken studenten of arbeidsmigranten. ‘Hier zitten zes studenten in een woning’

Tienstra zoekt in haar advies, zegt ze, vooral de balans. "Verkamering als verdichting kan een oplossing zijn voor de woningnood. Aan de andere kant moet je ervoor zorgen dat het niet lucratief wordt om woningen op te delen. En er moet een leefbaarheidstoets komen."

Onlangs kondigde de Amerikaanse investeerder Blackstone aan honderden miljoenen te willen steken in Amsterdamse huizen. Het eerste blok woningen dat deze geldmachine in handen kreeg, staat in de Van Walbeeckstraat op de grens van Nieuw-West en West.

Trend nauwelijks te keren
Dat beleggers hun investeringen verder van de binnenstad zoeken, is logisch. In Nieuw-West en Noord zijn de huizenprijzen relatief laag, de woningen groter en daarmee de kans op rendement na het opdelen van de huizen in studio's hoog. En daar staan nog eens veel eengezinswoningen.

In Noord verwachten ze dat de trend nauwelijks te keren is. "De buurt wordt zo minder aantrekkelijk voor gezinnen en ouderen," zegt Van Schijndel. "Als zij vertrekken, zullen beleggers hun huis kopen. Die komen daar als vliegen op af en zo versterken ze de trend."

Van Berkum heeft er nooit over gepiekerd deze buurt te verlaten. Inmiddels is hij er niet zo zeker meer van dat hij de rest van zijn leven hier blijft. "Straks blijf ik hier achter met alleen maar beleggers om mij heen. Dan vertrek ik ook."

Bewoners die hebben ingesproken in de gemeenteraad, vroegen het college om vergaande maatregelen tegen verkamering. Wethouder Laurens Ivens (SP, Wonen) werkt aan een nieuwe Huisvestingsverordening, die in 2020 ook nieuwe regels bevat voor woningdelen. Tot die tijd blijft de stad een aantrekkelijk jachtgebied voor beleggers

West wil meer wapens

Stadsdeel West heeft bij de gemeenteraad aandacht gevraagd voor de grote hoeveelheid woningen die worden verkamerd. De bestuurscommissie moet machteloos toekijken; als een belegger voldoet aan de voorwaarden, wordt de vergunning verstrekt.

In delen van West gaat het hard. Onderzoek van Het Parool wijst uit dat de Kinkerstraat en de Bilderdijkstraat zijn uitgegroeid tot beleggerswalhalla's. Ook in de Helmersbuurt verandert veel, net als op de Admiraal de Ruijterweg, waar prins Bernhard veel panden heeft, en op de Overtoom.

Uit onderzoek van het stadsdeel blijkt dat het aantal woningen dat is vertimmerd tot kamers of kleinere woningen is toegenomen tot 326 in 2018, tegen 183 een jaar eerder. Dit is exclusief de illegale verbouwingen. Vrijwel alle aanvragen zijn gehonoreerd.

In een advies aan de gemeenteraad vragen dertien van de veertien commissieleden om meer wapens. Alleen de VVD doet niet mee. "Onze woningvoorraad bestaat meer en meer uit kleinere huisjes. We willen geen studenten pesten, maar dit slaat door," aldus Hans Moll (D66).

West zou een quotum willen instellen per buurt, straat of blok: tot hier en niet verder. "Dan kunnen we voorkomen dat in een straat 75 procent van de woningen wordt verkamerd en het uit de klauwen loopt," aldus Anneke Veenhoff van GroenLinks in West. Ook de impact op leefbaarheid in de buurt zou een overweging moeten zijn bij het verstrekken van een vergunning. De verhuurder zou meer verantwoordelijkheid moeten krijgen om overlast te voorkomen.

Recente voorbeelden

Beleggers bouwen aan de randen van de stad en in omliggende gemeenten rijtjeshuizen en flatwoningen om tot etages, studio's of kamers.

Amsterdam-Noord
H. Stolleplantsoen 34 A/F
158 vierkante meter. De woning wordt verbouwd tot zes zelfstandige woonruimten van twintig vierkante meter. Koper/vergunningaanvrager: Panta Rhei Real Estate in Amsterdam. De onttrekkingsvergunning is verleend op 29 maart 2019.

Amerbos 392
Omzetten van een flatwoning in vier zelfstandige kamers. Vergunning is nog niet verleend.

Amsterdam-Buitenveldert
Van Boshuizenstraat 227
Verbouwing van een drive-inwoning in aparte etages, maar niet juridisch gesplitst. Koper: privé-investeerder. Omgevingsvergunning is verleend. De verbouwing is nog niet voltooid.

Amsterdam-West
Eerste Helmersstraat 101
De aanvraag voor de omgevingsvergunning voor het maken van een kelderbak met uitbouw en 'koekoek­ramen' is verlengd. De onttrekkingsvergunning voor kamergewijze verhuur is ook toegekend.

Amsterdam-Nieuw-West
Ariana Nozemanstraat 164
Een nog te bouwen pand. Aanvraag ­ingediend voor een onttrekkings­vergunning, waardoor de woning per kamer kan worden verhuurd.

Purmerend
Sydneystraat 5
Omzetting woning in zeven studio's.

Aztekenstraat 2
Omzetting van een woning naar negen studio's.

Basisveenstraat 11
Omzetting eengezinswoning in vijf studio's. Koper van drie woningen: Panta Rhei Real Estate uit Amsterdam. De vergunningen zijn nog niet verleend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden