PlusNieuws

Sloop sociale huurwoningen moet probleemwijken Nieuw-West opkalefateren

De sloop van honderden sociale huurwoningen in Nieuw-West moet een kentering veroorzaken in diverse probleemwijken. Tien jaar na de financiële crisis is stadsvernieuwing via sloop-nieuwbouw weer helemaal terug.

Ruben Koops
Oude woningen in de Wildemanbuurt in Osdorp, waar enkele blokken als deze de komende jaren worden gesloopt en vervangen. Beeld Maarten Brante
Oude woningen in de Wildemanbuurt in Osdorp, waar enkele blokken als deze de komende jaren worden gesloopt en vervangen.Beeld Maarten Brante

De sloopplannen worden duidelijk uit een serie besluiten van de gemeente en diverse woningbouwcorporaties, hoofdzakelijk Rochdale en Stadgenoot. Het gaat om projecten in de Wildemanbuurt in Osdorp (omstreeks 700 nieuwe woningen) en de Lodewijk van Deysselbuurt (1200 nieuwe woningen). In die laatste buurt wordt via sloop-nieuwbouw het aandeel sociale huur in de wijk teruggebracht van 90 procent naar 60 procent. Rochdale belooft dat het aantal huurwoningen gelijk blijft.

In de wijken is gekozen voor klassieke stadsvernieuwing. Dit betekent dat verouderde gebouwen en complete blokken sociale huur worden gesloopt in ruil voor woningen in het middensegment en de vrije sector. In de Lodewijk van Deysselbuurt (Rochdale) gaan 500 sociale huurwoningen tegen de vlakte. Bewoners krijgen voorrang op een nieuwe huurwoning en een verhuispremie van ruim 6300 euro. Daarnaast worden 650 woningen gerenoveerd en 1200 appartementen bijgebouwd.

In de Wildemanbuurt (Stadgenoot) gaat het om kleinere blokjes die gesloopt worden (130 woningen) en enkele grote oude panden zoals een school en een politiebureau. In plaats daarvan worden voorzieningen en appartementen in het middensegment en vrije sector bijgebouwd.

400 miljoen euro

De projecten in de twee wijken in Nieuw-West staan symbool voor een opleving van stadsvernieuwing via sloop-nieuwbouw, een methode waar de afgelopen jaren weinig gebruik van is gemaakt. Uit jaarverslagen van de vereniging van woningcorporaties (AFWC) blijkt dat er in 2019 en 2020 slechts rond de 350 urgenties zijn verstrekt aan huurders die moesten verhuizen wegens stadsvernieuwing.

Er zijn meerdere oorzaken voor de beperkte stadsvernieuwing in die periode. Allereerst werd er de afgelopen jaren veel gebouwd op voormalige bedrijventerreinen zoals in Noord, Zuidoost en Sloterdijk. Ook op leegstaande kavels binnen de Ring was ruimte om te bouwen. Daarnaast is de financiële positie van woningbouwcorporaties de afgelopen tijd verbeterd, waardoor investeringen van formaat weer mogelijk zijn. Zo gaat Rochdale stapsgewijs zeker 400 miljoen euro investeren in de Van Deysselbuurt, een enorm bedrag voor een woningbouwvereniging.

Volgens een zegsman van Rochdale hebben corporaties hun woningbezit de afgelopen jaren geclusterd, zodat stadsvernieuwing per buurt nu meestal bij één opdrachtgever ligt.

Onrust

Met de grootschalige stadsvernieuwing proberen de gemeente en woningcorporaties een doorbraak te forceren in buurten die in een negatieve spiraal zitten. De wijken kregen al bovengemiddeld veel aandacht van welzijnsorganisaties, buurtwerkers en hulpverleners, nu wordt er ook ruimtelijk ingegrepen.

De Wildemanbuurt, 5000 inwoners en 87 procent sociale huur, kreeg recentelijk slechte pers toen uit een uitvoerig onderzoek bleek dat criminele netwerken en families de wijk in hun greep houden. In de Van Deysselbuurt werden buurtinitatieven in oktober zelfs doelwit van vernieling met brandbommen. Ook hier is de sociale problematiek groot.

De recente onrust staat los van de sloopplannen in de probleembuurten. De Westelijke Tuinsteden stonden 10 jaar geleden al op de nominatie voor vernieuwing. Maar toen de huizenmarkt instortte vanwege de financiële crisis in 2010 zijn initiatieven uit het vorige decennium zoals ‘Parkstad 2015’ en ‘Far West’ in de ijskast gezet. Sindsdien is het economische succes van Amsterdam grotendeels aan deze wijken voorbij gegaan.

Demonstratie

Stadsvernieuwing via sloop-nieuwbouw is vaak controversieel. Zo was er in oktober een demonstratie tegen een besluit van woningcorporatie De Key om vier portiekflats met 112 appartementen te slopen in Overtoomse Veld (Nieuw-West). Hier komen 230 woningen voor terug, waarvan 48 sociale huurwoningen en 85 jongerenwoningen.

De door woedende bewoners bestreden sloop van ruim 500 sociale woningen in de Tweebosbuurt in Rotterdam is zelfs besproken in de Tweede Kamer en het neerhalen van de panden werd uitgezonden in de tv-journaals. Volgens een zegsman van Rochdale is de situatie in de Amsterdamse Van Deysselbuurt anders. “Een cruciaal verschil is dat er in Rotterdam nauwelijks sociale huur terugkeert. Hier blijft het aantal sociale woningen in de buurt ongeveer gelijk met 1100.”

In de komende jaren verdwijnt er in Nieuw-West nog veel meer oude sociale woningbouw: 300 woningen in de Nieuwenhuysenbuurt, 110 in Slotermeer-Noordwest, 146 in Geuzenveld. In de Jacob Geelbuurt in Slotervaart haalt corporatie De Alliantie 314 woningen tegen de vlakte. In alle gevallen komt er een veelvoud aan nieuwbouwwoningen voor in de plaats. Ook worden diverse wijken in Nieuw-West aangesloten op de stadsverwarming.

In de raad is vooralsnog weinig verzet tegen de aangekondigde stadsvernieuwing, uitgezonderd van partijen zoals de SP, Denk en Bij1.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden