PlusAchtergrond

Slechte fietspaden: hotsenknotsend over de kasseien van de stad

De kasseien op het Singel. Beeld Jakob van Vliet
De kasseien op het Singel.Beeld Jakob van Vliet

De mogelijke komst van klinkers op de Kinkerstraat leidde tot een storm aan protest: fietsers rijden toch echt liever over glad asfalt. Een rondje op de fiets toont aan dat het her en der flink stuitert.

Het vergelijken van Amsterdamse fietspaden met Parijs-Roubaix is flauw: zo slecht is het ­natuurlijk niet gesteld met de fietspaden en -stroken in de stad. Maar pak de uitkomsten van onderzoek van twee jaar geleden erbij en je ziet dat gehobbel en gestuiter de grootste ergernis is van de Amsterdamse fietser. Van de meer dan 30.000 meldingen die werden gedaan in het ­onderzoek hadden er ruim 10.000 betrekking op hotsenknotsende fietsers: punten waar fietsers de rijweg als ‘niet comfortabel’ ­beschouwden.

Een rondje fietsen met Florrie de Pater van de Amsterdamse afdeling van de Fietsersbond, toont inderdaad aan dat de staat van de rij­wegen in de stad lang niet altijd zodanig is dat fietsers er prettig over kunnen rijden. Neem bijvoorbeeld delen van de Jozef Israëlskade en de Reijnier Vinkeleskade. “Maar ook de Banstraat tussen de De Lairessestraat en de Frans van ­Mierisstraat, die is echt heel erg.” Andere voorbeelden van plekken waar het volgens de ­Fietsersbond slecht gesteld is met het wegdek: delen van de Kerkstraat, de Oostzanerdijk en de Landsmeerderdijk.

Stuiterzones

In de resultaten van het ‘Ping-onderzoek’, waarbij inwoners zo ongeveer al fietsend konden aangeven (pingen) op welke plekken ze het ­wegdek als ‘niet comfortabel’ ervoeren, staat nauwelijks een straat of kruispunt dat vrij is ­gebleven van meldingen. Het zijn hotspots, volgens deze meldingen: onder meer de Bilderdijkstraat, de Plantage Middenlaan en het fietspad langs station Zuid. Allemaal plaatsen waar fietsers last hebben van de staat van het wegdek.

Er zijn eigenlijk twee redenen dat fietsers vaak over stuiterzones worden gejaagd: het onderhoud schiet tekort, bijvoorbeeld als door boomwortels tegels en klinkers naar boven worden gedrukt of als er door breuken in waterleidingen verzakkingen ontstaan.

Maar tegelijkertijd is er iets anders aan de hand, zeggen de Fietsersbond en een aantal raadsleden: het comfort komt voor de fietser lang niet altijd op de eerste plaats. Dat toont bijvoorbeeld de Kinkerstraat aan: in het ontwerp van het college van B&W bleken de rijweg en de trambaan te zijn uitgevoerd in soepel asfalt, terwijl de fietsers over klinkers moesten.

Ribbelchips

Het speelt op veel meer plekken dus. Neem de Dam, die al jarenlang een beruchte kasseienstrook voor fietsers vormt: hoe harder je banden hier, hoe onprettiger het wordt. Maar ook achter CS, waar een strakke asfaltvloer ligt, is fietsen bewust oncomfortabel gemaakt om de snelheid er zo veel mogelijk uit te halen: op verschillende plekken, met name rond zebrapaden, zijn korte drempeltjes aangebracht die de fietser hier het gevoel geven over keiharde ribbelchips te fietsen.

Op veel plekken is het de omgekeerde wereld, zegt VVD-raadslid Anne Marttin. “Wij zien ook wel in dat mensen de auto vaker laten staan en zich met de fiets verplaatsen. Dat is praktisch, maar het is ook goed, want het is al zo vol in de stad. Maar dan moet je als stad wel zorgen dat fietsers worden gefaciliteerd. Ik heb vaak dat als ik met mijn fiets met een kratje over de klinkers moet, de spullen eruit rammelen.”

De Dam is een beruchte stuiterzone. Beeld Jakob van Vliet
De Dam is een beruchte stuiterzone.Beeld Jakob van Vliet

Gevaarlijk

Ook GroenLinks-raadslid Zeeger Ernsting heeft bezwaar tegen de klinkers voor de fietsers, terwijl auto’s over asfalt rijden. “Samen met D66 hebben we dan ook een motie ingediend om de fietsstrook in de Kinkerstraat in rood asfalt uit te voeren, dat rijdt veel comfortabeler.” Er is iets raars aan de hand, zegt Ernsting. “Je ziet dat bijvoorbeeld ook bij de Vijzelgracht: die is precies zo ingericht. Nu ziet het er nog goed uit, maar zulke klinkers kunnen op een gegeven moment gaan verzakken. Dat levert heel onplezierige omstandigheden op om over te fietsen.”

En gevaarlijk bovendien, zegt De Pater van de Fietsersbond. “Het is niet alleen vervelend fietsen als het zo stuitert, maar ook link. Je ziet bijvoorbeeld mensen om gaten en diepe putdeksels heen slalommen. Dat kan ook een keertje verkeerd aflopen.”

Asfalt of klinkers, het is soms een ingewikkelde keuze. Voor belangrijke fietsroutes is rood ­asfalt de norm. Tegelijkertijd is het echter beleid dat in 30 kilometerstraten klinkers komen vanwege verkeersveiligheid en uitstraling. Volgens een woordvoerder van de gemeente zijn er ­mogelijkheden om daar eigen afwegingen in te maken. “Soms leidt dat tot asfalt op 30 kilo­meterstraten, zoals op de fietsstraat binnenring, of tot vrijliggende fietspaden als daar ruimte voor is, in de Theophile de Bockstraat bijvoorbeeld. Soms leidt dat tot klinkers op bijvoorbeeld de Minervalaan of de Ferdinand Bolstraat. De keuze voor de inrichting wordt per project gemaakt. Dit gebeurt onder meer met de inbreng van bewoners en belangenclubs, zoals de Fietsersbond.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden